TAND TP HCM đã tuyên phạt bà Nguyễn Thị Như Loan (Tổng giám đốc, nguyên Chủ tịch HĐQT Công ty Quốc Cường Gia Lai) 18 tháng tù treo và thử thách 3 năm về tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí, tối 10/4.
Trong vụ án, khu đất “vàng” 6.000 m2 số 39-39B Bến Vân Đồn là tài sản Nhà nước, bị chuyển trái pháp luật sang tư nhân, gây thiệt hại hơn 542 tỷ đồng cho Nhà nước; riêng bà Loan và công ty hưởng 297 tỷ đồng. Đến khi tòa xét xử, các bị cáo đã nộp tổng cộng 407 tỷ đồng và 50.000 USD; ngoài ra, cơ quan điều tra còn kê biên nhiều tài sản khác. Tòa xác định hậu quả vụ án đã được khắc phục hoàn toàn.
Theo HĐXX, bà Loan tham gia vụ án với vai trò giúp sức, có nhiều tình tiết giảm nhẹ theo Điều 51 Bộ luật Hình sự. Bị cáo có nhân thân tốt, chưa có tiền án, tiền sự; nơi cư trú, công việc ổn định; hiện là người điều hành, quản lý tại Công ty Cổ phần Quốc Cường Gia Lai.
Hồ sơ và diễn biến tại phiên tòa cho thấy doanh nghiệp này thuộc khu vực kinh tế tư nhân, đóng góp lớn cho ngân sách, hoạt động trong và ngoài nước, tạo việc làm cho hàng nghìn lao động, tham gia nhiều hoạt động thiện nguyện và được chính quyền địa phương ghi nhận.
Trong vụ án, dù hưởng lợi số tiền lớn, bà Loan đã chủ động nộp lại toàn bộ để khắc phục hậu quả, bảo đảm thu hồi đầy đủ tài sản Nhà nước bị thất thoát.
Sau khi đánh giá toàn diện hành vi, tính chất, mức độ sai phạm, đặc biệt là việc đã khắc phục toàn bộ hậu quả và vai trò tại doanh nghiệp, HĐXX viện dẫn tinh thần Nghị quyết 68/NQ-TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân – ưu tiên khắc phục hậu quả kinh tế khi xử lý hình sự – làm căn cứ quyết định hình phạt đối với bà Loan.
Từ đó, HĐXX đồng ý với đề nghị của VKS, áp dụng Điều 65 Bộ luật Hình sự, tuyên phạt tù nhưng cho bà Loan hưởng án treo, ấn định thời gian thử thách.
Ngoài bà Loan, 9 bị cáo khác trong số 22 người bị xét xử liên quan đến sai phạm trong việc chuyển nhượng trái phép khu đất cũng được tòa áp dụng hình phạt tù treo. Trong đó có bà Nguyễn Thị Hồng, cựu phó chủ tịch UBND TP HCM.
Các bị cáo này đều được tòa ghi nhận có nhiều tình tiết giảm nhẹ tương tự bà Loan. Trong đó, bà Hồng phạm tội do chủ quan, tin tưởng cấp dưới; một số bị cáo khác phạm tội theo chỉ đạo cấp trên hoặc do vô ý…
Theo tòa, các bị cáo này đều có nhân thân tốt, không tiền án, tiền sự, có nơi cư trú và công việc ổn định; nhiều người tuổi cao, sức khỏe yếu, không thuộc trường hợp phải cách ly khỏi xã hội.
Bị cáo Lê Quang Thung (nguyên Tổng giám đốc, quyền Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Cao su Việt Nam) bị phạt 8 năm tù về tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí; 6 năm tù về tội Nhận hối lộ. Tổng hợp hình phạt, ông này lĩnh 14 năm tù.
Các bị cáo khác bị phạt mức án từ 2 năm tù treo đến 7 năm tù giam.
>>Mức án chi tiết của 22 bị cáo
Khu đất 39-39B Bến Vân Đồn, liền kề quận 1, là tài sản Nhà nước, được giao Tổng cục Cao su (nay là Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam) quản lý từ năm 1976. Qua nhiều lần thay đổi, quyền quản lý chuyển về Tổng công ty Cao su Đồng Nai và Công ty Cao su Bà Rịa, thông qua Công ty TNHH Phú Việt Tín.
Bản án xác định, khi thực hiện chủ trương sắp xếp lại nhà đất công, Tập đoàn Cao su lập phương án hợp khối, chuyển mục đích sử dụng sang đất ở để xây chung cư, được UBND TP HCM và Bộ Tài chính chấp thuận. Tuy nhiên, quá trình triển khai sau đó phát sinh hàng loạt sai phạm.
Từ năm 2009, ông Lê Quang Thung là người khởi đầu sai phạm khi trực tiếp thỏa thuận với Lê Y Linh và Đặng Phước Dừa dùng khu đất góp vốn làm dự án thông qua Công ty Phú Việt Tín, không qua thẩm định giá, đấu giá.
Để thâu tóm dự án, Linh và Dừa đã đưa hối lộ hàng trăm nghìn USD cùng hàng chục tỷ đồng cho nhiều cá nhân liên quan, trong đó có bà Hồng. Khi chưa hoàn tất nghĩa vụ tài chính với Nhà nước, hai người tiếp tục chuyển nhượng phần vốn góp (thực chất là khu đất) cho công ty của bà Loan.
Bà Loan biết rõ khu đất là tài sản Nhà nước nhưng vẫn chuyển tiền, tạo điều kiện để Linh và Dừa thanh toán nghĩa vụ tài chính của Công ty Phú Việt Tín, sau đó nhận chuyển nhượng toàn bộ vốn góp tại doanh nghiệp này rồi bán lại cho đối tác, hưởng lợi 297 tỷ đồng.
Tối 10/4, TAND TP HCM tuyên bà Nguyễn Thị Như Loan (Tổng giám đốc, nguyên Chủ tịch HĐQT Công ty Quốc Cường Gia Lai) phạm tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí.
Theo HĐXX, bà Loan giữ vai trò đồng phạm giúp sức trong vụ án, song có nhiều tình tiết giảm nhẹ; là người điều hành Công ty Cổ phần Quốc Cường Gia Lai p- doanh nghiệp có đóng góp ngân sách, tạo việc làm và tham gia nhiều hoạt động an sinh xã hội.
Dù hưởng lợi số tiền lớn, bà Loan đã chủ động nộp lại toàn bộ để khắc phục hậu quả, bảo đảm thu hồi tài sản cho Nhà nước.
Từ đó, HĐXX đã cân nhắc theo tinh thần Nghị quyết 68 của Bộ Chính trị, ưu tiên việc khắc phục hậu quả kinh tế, khi xem xét trách nhiệm hình sự, nên chấp nhận đề nghị của VKS, cho bị cáo được hưởng án treo.
Bà Nguyễn Thị Hồng, cựu phó chủ tịch UBND TP HCM bị tuyên phạt 2 năm tù treo về tội Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ. Bà Đào Thị Hương Lan (cựu giám đốc Sở Tài chính, đang trốn truy nã) bị xét xử vắng mặt nhận 3 năm tù về cùng tội danh.
Tòa cũng ghi nhận cho bà Hồng được hưởng một số tình tiết giảm nhẹ tương tự bà Loan. Ngoài ra, bà Hồng phạm tội do chủ quan, tin tưởng vào cấp dưới.
Bà Hồng bị xác định hai lần nhận tiền từ bị cáo Lê Y Linh (Giám đốc Công ty TNHH Việt Tín) và Đặng Phước Dừa (nguyên Chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần Việt Tín) gồm một túi quà bên trong có 10.000 USD và 50.000 USD trong lần tân gia vì ký văn bản giao đất cho nhóm này.
Bà Hồng có mặt trong buổi khai mạc phiên tòa, sau đó xin vắng mặt vì lý do sức khỏe.
Bị cáo Lê Quang Thung (nguyên Tổng giám đốc, quyền Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Cao su Việt Nam) bị phạt 8 năm tù về tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí; 6 năm tù về tội Nhận hối lộ. Tổng hợp hình phạt, ông này lĩnh 14 năm tù.
Tòa: Hậu quả vụ án đã được khắc phục
Về trách nhiệm dân sự, HĐXX cho biết bà Loan và các bị cáo đã nộp tổng cộng 407 tỷ đồng cùng 50.000 USD; ngoài ra cơ quan điều tra còn kê biên nhiều tài sản khác. Tòa xác định hậu quả vụ án đã được khắc phục hoàn toàn, đây là một trong những căn cứ để xem xét giảm nhẹ trách nhiệm cho các bị cáo.
Theo bản án, bà Loan biết khu đất 39-39B Bến Vân Đồn là tài sản Nhà nước nhưng vẫn chuyển tiền, tạo điều kiện để Lê Y Linh và Đặng Phước Dừa sử dụng thanh toán nghĩa vụ tài chính của Công ty Phú Việt Tín, sau đó nhận chuyển nhượng toàn bộ vốn góp tại doanh nghiệp này rồi bán lại cho đối tác.
Khu đất 39-39B Bến Vân Đồn, liền kề quận 1, vốn là tài sản Nhà nước giao Tổng cục Cao su (nay là Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam) quản lý từ năm 1976. Sau nhiều lần thay đổi, quyền quản lý được chuyển cho Tổng công ty Cao su Đồng Nai và Công ty Cao su Bà Rịa thông qua Công ty TNHH Phú Việt Tín.
Trong quá trình thực hiện chủ trương sắp xếp lại nhà đất công, Tập đoàn Cao su lập phương án hợp khối, chuyển mục đích sử dụng khu đất sang đất ở để xây chung cư và được UBND TP HCM cùng Bộ Tài chính chấp thuận. Tuy nhiên, quá trình triển khai sau đó phát sinh hàng loạt sai phạm.
Theo tòa, ông Lê Quang Thung là người khởi đầu sai phạm từ năm 2009 khi trực tiếp thỏa thuận với Linh và Dừa dùng khu đất góp vốn làm dự án thông qua Công ty Phú Việt Tín mà không qua thẩm định giá, đấu giá.
Để thâu tóm dự án, Linh và Dừa đã đưa hối lộ hàng trăm nghìn USD cùng hàng chục tỷ đồng cho nhiều cá nhân liên quan. Khi chưa hoàn tất nghĩa vụ tài chính với Nhà nước, hai người tiếp tục chuyển nhượng phần vốn góp - thực chất là khu đất - cho công ty của bà Loan.
Tòa kết luận chuỗi hành vi của các bị cáo đã khiến khu đất bị chuyển trái pháp luật sang tư nhân, gây thiệt hại hơn 542 tỷ đồng cho Nhà nước.
Tòa xác định, bị cáo Thung có vai trò chính trong vụ án vì động cơ vụ lợi cá nhân đã chỉ đạo các bị cáo là cấp dưới thuộc Công ty Cao su Đồng Nai và Công ty Cao su Bà Rịa - Vũng Tàu ký biên bản chuyển nhượng vốn góp bản chất là khu đất 39-39B Bến Vân Đồn cho tư nhân.
Ngoài ra, bị cáo Thung đã lợi dụng chức vụ quyền hạn nhận 300.000 USD và 200.000 SGD từ Dừa và Linh. Do đó, tòa xác định bị cáo phải chịu trách nhiệm cao nhất trong vụ án.
Bị cáo Linh và Dừa cùng bị tuyên phạt mức án 7 năm tù về hai tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí và Đưa hối lộ.
Các bị cáo còn lại lĩnh 2 năm tù treo đến 5 năm tù về một trong các tội trên.
Chiều 9/4, luật sư Nguyễn Thanh Thanh bào chữa cho ông Lê Quang Thung - nguyên Tổng giám đốc, quyền Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Cao su Việt Nam - cho biết không tranh luận về các tội danh mà thân chủ bị truy tố, song cho rằng mức án VKS đề nghị là quá nặng và đề nghị tòa xem xét giảm nhẹ.
Ông Thung bị VKS xác định là người khởi xướng chuỗi sai phạm trong vụ chuyển nhượng trái phép hơn 6.000 m2 đất "vàng" tại 39-39B Bến Vân Đồn, khu đất do Tập đoàn Cao su Việt Nam quản lý, gây thiệt hại hơn 542 tỷ đồng cho Nhà nước. Từ đó, VKS đề nghị phạt ông 8-9 năm tù về tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí và 6-7 năm tù về tội Nhận hối lộ.
'Chỉ khởi đầu chủ trương, không quyết định thương vụ cuối cùng'
Theo luật sư, ông Thung là người đưa ra chủ trương tạo điều kiện cho Lê Y Linh và Đặng Phước Dừa sở hữu khu đất thông qua việc góp vốn vào Công ty TNHH Phú Việt Tín từ năm 2009. Tuy nhiên, đến tháng 12/2011, ông đã nghỉ hưu, không còn tham gia quyết định hay triển khai việc chuyển nhượng phần vốn góp của Tập đoàn Cao su - thực chất là chuyển giao khu đất này.
Luật sư cho rằng trong toàn bộ chuỗi sai phạm, ông Thung chỉ tham gia ở mức độ nhất định trong các thủ tục hành chính, không giữ vai trò quyết định trực tiếp dẫn đến việc khu đất bị chuyển toàn bộ sang doanh nghiệp tư nhân. Ông cũng không quyết định hay chỉ đạo bên nhận chuyển nhượng hoặc giá chuyển nhượng vào năm 2014.
"Việc giữ nguyên giá đất từ năm 2010, không xác định lại theo giá thị trường năm 2014 là ý chí của những người quản lý, điều hành Công ty Phú Việt Tín giai đoạn sau", luật sư trình bày.
Về cáo buộc nhận hối lộ 200.000 SGD thông qua việc thanh toán viện phí cho con và 300.000 USD tiền mặt tại nhà hàng Palace, luật sư cho biết ông Thung không phủ nhận hành vi nhận hối lộ nhưng đề nghị tòa không tính khoản 200.000 SGD là tiền hối lộ.
Theo luật sư, thời điểm ban đầu ông Thung chưa nhận thức đây là tiền hối lộ. Năm 2008, khi đưa con sang Singapore chữa bệnh, ông được bà Linh nhiều lần hỗ trợ viện phí và sau đó đã hoàn trả. Đầu năm 2009, ông tiếp tục chủ động đề nghị trả lại nhưng bà Linh không nhận.
Luật sư cho rằng điều này cho thấy ông Thung không có ý định chiếm giữ hay hưởng lợi từ khoản tiền, cũng chưa nhận thức được tính chất sai phạm tại thời điểm đó. Chỉ đến khi làm việc với cơ quan điều tra, ông mới nhận thức rõ hành vi vi phạm, sau đó thành khẩn khai báo, hợp tác và vận động gia đình nộp lại toàn bộ số tiền.
Ngoài ra, luật sư cho biết ông Thung còn có nhiều tình tiết giảm nhẹ như thành khẩn khai báo, tích cực phối hợp điều tra, có nhiều thành tích công tác và đã ngoài 70 tuổi. Từ đó, đề nghị HĐXX xem xét miễn trách nhiệm hình sự cho bị cáo.
'Tiếp tục giao dịch để tránh Tập đoàn Cao su mất trắng vốn'
Bào chữa cho bị cáo Trần Ngọc Thuận (người kế nhiệm của ông Thung), luật sư Nguyễn Thị Huyền Trang cho rằng hành vi của thân chủ xuất phát từ việc xử lý "sự đã rồi" do người tiền nhiệm để lại, không lường trước hết hậu quả.
Ông Thuận bị cáo buộc cùng cấp dưới tiếp tục thực hiện chủ trương chuyển nhượng khu đất 39-39B Bến Vân Đồn không qua thẩm định giá và đấu giá, gây thất thoát tài sản Nhà nước. Đồng thời, ông còn nhận của bị cáo Dừa 45 tỷ đồng cảm ơn; bị đề nghị mức án 5-6 năm tù về tội Nhận hối lộ.
Theo luật sư, chủ trương chuyển nhượng phần vốn góp của Công ty Cao su Đồng Nai và Công ty Cao su Bà Rịa tại Công ty Phú Việt Tín - thực chất là chuyển nhượng khu đất 39-39B Bến Vân Đồn - đã được ông Thung quyết định từ năm 2009.
Đến đầu năm 2014, khi ông Thuận giữ chức Tổng giám đốc Tập đoàn Cao su, 80% vốn tại Phú Việt Tín đã được đăng ký sang tên cho Lê Y Linh và Đặng Phước Dừa. Tuy nhiên, theo luật sư, dù chưa thanh toán tiền, hai người này vẫn được một số bị cáo khác ký khống xác nhận hoàn tất giao dịch.
Trong bối cảnh đó, luật sư cho rằng nếu không xử lý kịp thời, Tập đoàn Cao su có nguy cơ mất trắng phần vốn. Vì vậy, nhằm hạn chế rủi ro, ông Thuận cùng các thành viên Hội đồng thành viên đồng ý tiếp tục thực hiện chủ trương trước đó với điều kiện bên mua phải hoàn tất thanh toán. Trong khi đó, Linh và Dừa đã ký hợp đồng bán vốn tại Phú Việt Tín cho bà Nguyễn Thị Như Loan, Tổng giám đốc, nguyên Chủ tịch HĐQT Công ty Quốc Cường Gia Lai.
Luật sư cũng đề nghị tòa ghi nhận việc thân chủ chủ động khai báo, tự thú trước khi hành vi bị phát hiện. Theo lời bào chữa, khoản tiền ông Thuận nhận từ bị cáo Dừa là do người này chủ động đưa để "cảm ơn", không có sự thỏa thuận, đòi hỏi hay hứa hẹn từ trước.
Trong quá trình giải quyết vụ án, ông Thuận đã nộp lại toàn bộ số tiền hưởng lợi cá nhân, đồng thời khắc phục vượt một tỷ đồng, nâng tổng số tiền nộp hơn 38 tỷ đồng để khắc phục hậu quả chung.
Luật sư cho biết bị cáo đã nhận thức rõ sai phạm, thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, tích cực hợp tác với cơ quan điều tra và có 6 tình tiết giảm nhẹ theo Bộ luật Hình sự. Hiện ông Thuận gần 70 tuổi, sức khỏe yếu, mắc nhiều bệnh, đã nghỉ công tác và đang điều trị theo chỉ định bác sĩ.
Từ đó, luật sư đề nghị HĐXX xem xét miễn hình phạt đối với bị cáo Thuận.
Bào chữa cho một số bị cáo là cựu lãnh đạo, cán bộ tại Tập đoàn Cao su và các công ty thành viên, các luật sư đều thống nhất tội danh, chỉ xin giảm nhẹ hình phạt.
Ngày mai, phiên tòa tiếp tục với phần bào chữa của luật sư cho các bị cáo còn lại.
Ngày 16-4, Công an phường Phú An, TP.HCM cho biết đơn vị đã mời người đàn ông liên quan đến video có dấu hiệu bạo hành con trai lên làm việc để xử lý theo quy định của pháp luật.
Danh tính người đàn ông đánh bé trai được xác định là ông T.L., bé bị ông đánh tên T.N., con ruột của ông L. (cả hai đang sinh sống tại khu phố Phú Thứ, phường Phú An).
Theo Công an phường Phú An, qua công tác nắm tình hình trên không gian mạng, công an phường phát hiện một số tài khoản Facebook đăng tải video ghi lại cảnh người đàn ông dùng dép, tay đánh một bé trai.
Vào cuộc xác minh, công an xác định vụ việc xảy ra tại khu phố Phú Thứ, phường Phú An nên đã mời người đàn ông, bị hại và người liên quan đến trụ sở công an phường để làm việc.
Tại cơ quan công an, ông L. khai nhận do bé hay chạy chơi ngoài đường, ông lo sợ bé bị xe tông. Ông đã nhắc nhở mà bé không nghe nên mới có hành vi đánh bé.
Công an phường Phú An đang tiếp tục củng cố hồ sơ, lấy lời khai nhân chứng, những người liên quan để làm rõ tính chất, mức độ vi phạm nhằm xử lý theo quy định của pháp luật.
