Sau giờ làm, nhiều người trẻ ở TP.HCM không về nhà vì sao? Họ tiếp tục với “ca thứ hai” – học ngoại ngữ, kỹ năng hay theo đuổi một lĩnh vực mới. Việc học thêm dần trở thành một phần quen thuộc trong nhịp sống, và đằng sau đó là những câu chuyện rất khác nhau: người xem là cơ hội, người lại đối diện với không ít áp lực.
Không chỉ dừng lại ở việc nâng cao kỹ năng, với nhiều người trẻ, học thêm sau giờ làm còn là bước chuyển hướng nghề nghiệp. Nguyễn Đình Chương (27 tuổi, ngụ P.Hiệp Bình, TP.HCM) hiện theo học khóa thiết kế với mục tiêu chuyển ngành. Anh cho biết bản thân đã yêu thích lĩnh vực này từ lâu, nhưng chưa có điều kiện theo đuổi.
“Trước đây gia đình không ủng hộ nên mình chưa thể học. Bây giờ mình tự chi trả toàn bộ chi phí, từ học phí đến sinh hoạt nên cũng áp lực hơn”, Chương chia sẻ. Vừa đi làm vừa học, anh phải sắp xếp lại toàn bộ thời gian cá nhân. “Có những hôm đi làm xong phải chạy qua lớp, nếu có bài tập thì gần như phải thức đêm, có khi kéo dài cả tuần”, anh nói.
Theo Chương, việc học không chỉ dừng lại ở trên lớp mà còn cần tự học thêm, đầu tư cho các đồ án để xây dựng hồ sơ năng lực phục vụ ứng tuyển sau này. “Mình xác định giai đoạn đầu sẽ làm song song, nếu ổn thì sẽ chuyển hẳn sang ngành mới”, anh cho biết, đồng thời dự định sẽ học thêm tiếng Anh để mở rộng cơ hội nghề nghiệp.
Trong khi đó, Nguyễn Trần Vỹ (24 tuổi, ngụ P.Thông Tây Hội, TP.HCM) lựa chọn học thêm truyền thông đa phương tiện sau giờ làm để nâng cao lợi thế cạnh tranh. Ban ngày làm việc tại một công ty truyền thông, buổi tối từ 18 – 20 giờ, anh tham gia lớp học 3 buổi mỗi tuần. Sau khi hoàn thành khóa học, Vỹ dự định tiếp tục học IELTS để phục vụ định hướng trở thành quản lý cấp cao trong tương lai.
“Ngành thiết kế bây giờ khá khắc nghiệt khi cung nhiều hơn cầu, nên mình nghĩ phải cố gắng để trở thành một cá thể nổi bật hơn”, Vỹ nói. Tuy nhiên, việc học thêm cũng kéo theo không ít áp lực. Anh cho biết có những giai đoạn phải thức trắng nhiều đêm để xử lý đồng thời công việc và đồ án học tập.
Không phải người trẻ nào cũng lựa chọn các khóa học cố định với cường độ cao. Mai Thị Thúy (29 tuổi, ngụ P.Tân Thới Hiệp, TP.HCM) cho biết cô chủ yếu học thêm thông qua tài liệu và khóa học trực tuyến.
“Mình đã có nền tảng nên chỉ học bổ sung thêm. Nhiều nội dung trên mạng được hướng dẫn khá kỹ, dễ hiểu, nên vẫn hiệu quả mà tiết kiệm chi phí”, Thúy nói. Theo cô, cách học linh hoạt giúp cân đối giữa công việc và cuộc sống, tránh cảm giác quá tải.
Không chỉ dừng lại ở nhóm người trẻ mới đi làm, việc học thêm sau giờ làm còn xuất hiện ở những người đã có nhiều năm kinh nghiệm và đảm nhận nhiều vai trò trong cuộc sống.
Chị Bùi Thị Thu Thủy (35 tuổi, P.Cầu Kiệu, TP.HCM), hiện là giám đốc sáng tạo tại một tập đoàn trang sức, cho biết việc học thêm với chị không xuất phát từ áp lực cạnh tranh mà là nhu cầu tự làm mới bản thân. “Trong ngành sáng tạo, nếu chỉ dựa vào kinh nghiệm cũ thì rất dễ rơi vào trạng thái ổn định nhưng thiếu đổi mới. Việc học giúp mình mở rộng góc nhìn và tiếp cận thêm nhiều lớp kiến thức về nghệ thuật, thẩm mỹ”, chị chia sẻ.
Theo chị, điều lớn nhất nhận lại không chỉ là kiến thức mà còn là cảm giác bản thân vẫn đang phát triển. “Không bao giờ là quá muộn để học. Chỉ cần bắt đầu từ những bước nhỏ và duy trì, mỗi người đều có thể tiến lên theo cách của mình”, chị chia sẻ.
Theo ông Lê Trần Tuấn Anh, giảng viên Digital Product Design (thiết kế sản phẩm số) tại Arena Multimedia, ranh giới giữa phát triển bản thân và tự tạo áp lực không hề dễ xác định.
“Việc đầu tư cho bản thân gần như luôn đi kèm áp lực về thời gian, tiến độ và chi phí. Ở mức hợp lý, đó có thể là động lực. Nhưng khi việc học không xuất phát từ nhu cầu thực sự mà chỉ chạy theo xu hướng, áp lực sẽ dễ trở thành gánh nặng”, ông nhận định.
Theo ông Tuấn Anh, người trẻ cần hiểu rõ bản thân đang thiếu gì và phù hợp với hướng đi nào, thay vì học dàn trải. “Khi giữ được sự cân bằng và học một cách nghiêm túc, việc học mới thực sự là khoản đầu tư hiệu quả”, ông nói.
Trong bối cảnh thị trường lao động liên tục biến động, học tập có thể là một lựa chọn cần thiết. Tuy nhiên, với mỗi người, xác định mục tiêu và nhịp độ phù hợp có lẽ quan trọng không kém, để hành trình phát triển không trở thành một cuộc chạy đua quá sức.
Chia sẻ về cách giải nhiệt cơ thể trong những ngày nắng gắt, bác sĩ - CK2 Đỗ Thị Ngọc Diệp, Phó chủ tịch Hội Dinh dưỡng Việt Nam, chia sẻ: "Để đảm bảo sức khỏe trong những ngày nắng nóng điều quan trọng nhất là phải uống đủ nước. Thông thường người trưởng thành cần khoảng 8 ly nước mỗi ngày".
Ngoài ra, theo bác sĩ Diệp với thời tiết nắng nóng cần tăng thêm 2 - 3 ly nước tùy theo mức độ hoạt động thể lực, có thể uống thêm 1-2 ly nước chanh muối, nước chanh tươi pha chút muối nếu thời tiết nắng nóng, làm việc, di chuyển ngoài đường. Mỗi ngày uống 1 ly nước ép trái cây, nước ép rau củ không thêm đường cũng là giải pháp giải nhiệt mùa hè. Han chế sử dụng nước ngọt, đồ uống có nhiều đường vì chúng chỉ tạo cảm giác đã khát nhất thời nhưng dễ gây mất cân bằng cho cơ thể.
Bác sĩ Diệp cũng cho biết thêm trong những ngày nắng nóng càng cần tuân thủ nguyên tắc "ăn chín, uống sôi" để đảm bảo an toàn thực phẩm. Tăng cường các loại rau giàu vi chất và chất xơ như rau cải xanh, cải trắng, bắp cải, bầu, bí... Đối với trái cây, nên chọn những loại mọng nước nhưng ít đường như cam, bưởi, dưa hấu, dưa gang, dưa lưới, mận... để vừa cung cấp nhiều vitamin vừa cung cấp thêm nước, vừa không gây nóng trong người.
Còn theo đông y sĩ Đặng Ngọc Viễn, chuyên gia thực dưỡng, sáng lập Thực dưỡng Khai Minh, chỉ dẫn: "Trong những ngày nắng nóng gay gắt, nhiệt độ cao hơn, môi trường trở nên dương, tốt nhất chúng ta nên ăn gạo lứt, đây là loại gạo lứt dành cho mọi lứa tuổi ăn đều được. Gạo lứt chính là "hạt ngọc trời ban" mang tính quân bình tự nhiên trong chuỗi thực phẩm của con người. Để cơ thể không bị sốc nhiệt và duy trì sức bền trong những ngày nắng gắt, nên áp dụng công thức dinh dưỡng từ tiên sinh George Ohsawa, người Nhật, đó là ăn 60% gạo lứt, ăn 30% rau củ và ăn 10% trái cây trong khẩu phần ăn. Tỷ lệ này phù hợp với thể trạng người Việt, giúp cơ thể thanh nhiệt mà vẫn đảm bảo năng lượng".
Cũng theo ông Viễn, đối với món nước uống giải nhiệt cơ thể hiệu quả trong mùa hè là bột sắn dây. Cách chế biến rất đơn giản, cho một muỗng bột sắn dây với một bát nước, khuấy đều đến khi sôi và đợi nguội bớt rồi uống sẽ giúp cơ thể hạ nhiệt rất nhanh và an toàn.
Đầu tháng 4, bộ ảnh về một cô gái chụp tại công viên Thống Nhất (Hà Nội) được chia sẻ rộng khắp trên các nền tảng mạng xã hội. Trong ảnh, cô gái có mái tóc dài, hơi xoăn, buông xõa tự nhiên. Gương mặt thanh tú được trang điểm nhẹ, tạo cảm giác tinh khôi. Đặc biệt, ánh mắt của cô trong veo, có chiều sâu, cuốn hút mọi ánh nhìn.
Bộ ảnh mang phong cách cổ điển khiến nhiều người liên tưởng đến ảnh chụp của những mỹ nhân đình đám thập niên 90. Vì vậy, nhiều hội nhóm, cá nhân chọn đăng lại bộ ảnh của cô gái kèm nhận xét: Cô gái xinh như diễn viên những năm 1990, giống các nữ hoàng ảnh lịch…
Cô gái nổi tiếng và được mọi người tìm kiếm với bộ ảnh ở công viên Thống Nhất là Đàm Phương Linh (21 tuổi). Linh đến từ TP.Hải Phòng, hiện tạm trú tại P.Đống Đa, Hà Nội. Cô đang theo học tại Trường ĐH Ngoại Thương Hà Nội.
Linh kể bộ ảnh được chụp vào ngày 31.3. Hôm đó, Linh và các bạn uống cà phê trong công viên Thống Nhất. Lúc chuẩn bị về, cả nhóm rủ nhau chụp ảnh kỷ niệm vì thấy nắng ở công viên đẹp và thử máy ảnh compact vừa được tặng của bạn.
Sau đó, Linh tự điều chỉnh màu máy ảnh, rồi tạo dáng cho bạn chụp. Việc chụp ảnh diễn ra trong 20 phút, hoàn toàn ngẫu hứng. Trang phục chụp ảnh cũng là quần áo mặc hàng ngày của Linh.
Tối cùng ngày, Linh đăng tải một số ảnh vừa chụp ở công viên lên các nền tảng mạng xã hội. Trong đó, bài đăng trên Threads được nhiều người xem nhất, đến nay được hơn 460.000 lượt xem. Các video trên TikTok cá nhân của Linh cũng hơn 600.000 lượt xem.
"Tôi không biết ảnh được viral, chỉ nhận ra khi biết nhiều fanpage lớn đăng lại ảnh của mình. Tôi thấy vui và bất ngờ lắm. Tôi không ngờ ảnh chụp bình thường để kiểm tra màu máy lại được mọi người yêu thích", Linh bày tỏ.
Trên các nền tảng mạng xã hội, rất nhiều người để lại bình luận với những lời khen tuyệt mỹ dành cho vẻ đẹp của người trong ảnh: "Bạn mà xuyên không về thời thập niên 90 thì đảm bảo lịch treo tường ở tiệm gội đầu, cắt tóc nào cũng có hình bạn", "Đẹp vậy! Giống người mẫu báo với ảnh lịch hồi xưa ghê", "Chị ấy thực sự quá xinh đẹp!", hay "Giờ mà khen xinh thì có vẻ quá dư thừa"…
Linh cho biết cô đang học năm 3, song bằng ngành kinh tế chính trị quốc tế và kinh tế đối ngoại. Ngoài thời gian học tập, cô còn làm thêm mẫu ảnh tự do. Cô làm công việc này được hơn 1,5 năm.
Tuy nhiên, Linh luôn ưu tiên việc học, còn công việc mẫu ảnh chỉ như một cách theo đuổi đam mê và có thêm một phần chi phí sinh hoạt. Cô chủ động nhận những lời mời hợp tác không trùng với lịch học.
Việc làm mẫu ảnh không chỉ là sở thích mà còn là cách để Linh lưu giữ thanh xuân. Sở thích này được truyền cảm hứng từ những bức ảnh thời trẻ của mẹ cô.
"Lúc trẻ, mẹ tôi đẹp lắm. Xem ảnh của mẹ, tôi có thêm động lực để lưu giữ thanh xuân của chính mình", Linh nói.
Sau khi nổi tiếng trên mạng xã hội, Linh nhận được thêm một số lời mời chụp ảnh nhưng không quá nhiều. Cô vẫn giữ quan điểm chọn những dự án phù hợp, cân đối với việc học ở trường.
Từ áo chống nắng, quạt mini, khẩu trang đến những ly cà phê trong phòng máy lạnh, người trẻ đang phải chi thêm từng khoản nhỏ để chống chọi thời tiết nắng nóng. Theo họ, những khoản chi tiêu này đang dần trở thành gánh nặng khó né tránh.
Với những người mưu sinh ngoài đường, việc chống nóng gần như là yêu cầu bắt buộc nếu không muốn đổ bệnh.
Gặp Bùi Hoàng (30 tuổi), quê Đồng Nai, đang trú nắng ở khu vực P.Sài Gòn (TP.HCM). Anh Hoàng cho biết là tài xế xe ôm công nghệ, mùa nắng khiến anh phải "đắp" thêm nhiều lớp đồ bảo hộ mỗi khi ra đường.
Theo Hoàng, nếu mặc đồ bình thường rồi ngồi xe máy hàng giờ dưới nắng gắt, cơ thể rất dễ bị bỏng rát, mất nước và kiệt sức. Vì vậy, ngoài quần áo thường ngày, anh còn mặc thêm áo khoác, áo trùm tay, bao tay, quần dài phía trong để tránh hở da khi chạy xe. Chưa kể, anh còn chuẩn bị mũ bảo hiểm kín mặt, mặt nạ trùm kín và kính râm.
"Nếu chỉ mặc bộ đồ đơn giản thì nóng lắm. Mình biết mặc nhiều lớp cũng bí bách, nhưng như vậy vẫn đỡ hơn là để nắng phả trực tiếp vào người. Đi ngoài đường kiểu gì cũng nóng, nên cách tốt nhất là che chắn kỹ rồi uống nhiều nước hơn", Hoàng nói.
Với Hoàng, cái khó không chỉ nằm ở cảm giác oi bức kéo dài, mà còn ở thực tế công việc không cho phép anh chọn thời điểm dễ chịu hơn để làm. "Nhu cầu đặt xe vẫn tăng vào khung giờ trưa, chiều mà lúc này trời nóng quá rồi. Muốn có thu nhập, mình buộc phải tiếp tục bám trụ ngoài đường", anh chia sẻ.
"Khó khăn thì có, nhưng công việc của mình mà, phải làm thôi. Mình làm tài xế thì phải chấp nhận những chuyện đó", Hoàng chia sẻ.
Cùng là tài xế công nghệ, Nguyễn Huy Tuấn (27 tuổi), ngụ tại 1001 Lê Đức Thọ P.An Hội Đông, (TP.HCM), cho biết mùa nắng năm nay khiến anh phải mua thêm nhiều vật dụng để che chắn. Ngoài áo khoác chống nắng, Tuấn còn chuẩn bị thêm khẩu trang, găng tay và các phụ kiện bịt kín cơ thể khi chạy xe ngoài trời.
Tuấn nói trước đây anh không quá cầu kỳ chuyện che nắng, nhưng thời tiết ngày càng gay gắt khiến việc ra đường mà không trang bị kỹ trở thành một rủi ro. Thế nhưng, điều anh lo không phải là sạm da, mà là nguy cơ đổ bệnh khi cơ thể liên tục phơi dưới nắng nóng trong thời gian dài.
"Trời nắng nóng như này mà không trùm kín là dễ bị bệnh. Là con trai, mình không sợ đen mà thay vào đó mình sợ bệnh nhiều hơn", Tuấn nói.
Với một số người trẻ làm việc tự do, cái nóng còn kéo theo một khoản chi khác. Đó là tiền để tìm không gian có máy lạnh.
Nguyễn Thị Ngọc Vân (25 tuổi), ngụ tại 939 Nguyễn Kiệm, P.Hạnh Thông (TP.HCM), cho biết thời gian gần đây cô chi thêm khoảng 50.000 đồng mỗi ngày để vào quán cà phê ngồi làm việc.
Vân nói bản thân làm nghề tự do, bình thường có thể làm việc tại nhà. Tuy nhiên, trong căn phòng trọ không có máy lạnh, vào những ngày nắng gắt, việc ngồi lâu trước máy tính trở nên vô cùng ngột ngạt. Cảm giác nóng bức khiến Vân khó tập trung. Theo cô gái, từ đó, hiệu suất công việc giảm rõ rệt.
"Bây giờ ra cà phê không phải để thư giãn nữa, mà để làm việc cho đàng hoàng. Ở nhà nóng quá, mình không tập trung nổi. Mỗi ngày 50.000 đồng nghe không nhiều, nhưng cộng lại cả tháng cũng là một khoản kha khá", Vân nói.
Vân cho biết nếu trước đây, cà phê máy lạnh có thể được xem là một lựa chọn mang tính hưởng thụ, thì với không ít người trẻ hiện nay, đó lại là chi phí phát sinh để duy trì nhịp sống và công việc trong điều kiện thời tiết nắng nóng khắc nghiệt. Cái nóng vì thế không chỉ bào mòn sức lực, mà còn rút bớt từng phần thu nhập của người trẻ.
Trần Như Ý, sinh viên Trường ĐH Tôn Đức Thắng (TP.HCM), cho biết cô phải chi thêm tiền để mua kem chống nắng, BB cream có chỉ số SPF (đơn vị đo lường khả năng bảo vệ da khỏi tia UVB của kem chống nắng) và một số sản phẩm hỗ trợ trong mùa nắng.
Ý cho biết việc chi tiền cho mỹ phẩm trong thời điểm này không đơn thuần là làm đẹp, mà đó là cách bảo vệ da khi di chuyển dưới nắng gắt. Ngoài mỹ phẩm, Ý còn đầu tư thêm cho trái cây và nước uống để cơ thể dễ chịu hơn trong mùa nóng.
"Đi ra đường lúc này mà không có kem chống nắng là thấy không yên tâm. Nắng rất gắt, da dễ bị rát", Ý nói.
Nguyễn Thị Yến Nhi, sinh viên Trường ĐH Bách khoa, ĐH Quốc gia TP.HCM, cho biết đang tính hùn tiền với bạn bè để gắn thêm máy lạnh vì thời tiết quá oi bức. Với Nhi, đây là khoản chi không nhỏ, nhất là khi còn kéo theo tiền điện mỗi tháng, nhưng nếu tiếp tục chịu cảnh nóng hầm hập thì việc sinh hoạt và nghỉ ngơi đều bị ảnh hưởng. "Chưa bao giờ mình mong trời có mưa nhiều đến vậy", Nhi nói.
