Bà Nguyễn Thị Kim Thúy, trú phường Bình Quới, cho biết có 2 cháu kêu bà là “má năm”, học sinh lớp 4/6 và lớp 5/4, Trường tiểu học Bình Quới Tây đều đang nằm trong bệnh viện điều trị. Bà Thúy kể tối, khuya ngày 7.4, các cháu đều bị đau bụng, ói, tiêu chảy, sau đó ngày 8.4, cha mẹ đưa các cháu vào bệnh viện khám, các con được nhập viện, truyền nước. Sau khi ra viện, các con vẫn thấy bị ói, tiêu chảy, đi ngoài nhiều nên lại nhập viện điều trị tiếp.
“Cha mẹ cháu kể là cháu ăn uống không được, cứ ăn vào là bị đi ngoài, phải mang tã suốt, vào bệnh viện chăm là mang thêm xấp quần cho cháu”; “giờ cháu cũng bị xuống ký”, bà Thúy kể.
Bà Thúy kể thêm các bé này đều ăn bán trú suốt từ mấy năm học qua tới giờ. Hôm 7.4, buổi chiều đi học về, bé nói “ăn bánh flan thì thấy bánh có mùi khó chịu”.
“Trước giờ gia đình đăng ký bán trú cho cháu, để các cháu nằm ngủ trưa cho mát, mà giờ thế này cũng sợ quá”, bà kể thêm.
Một phụ huynh nữ giấu tên cho biết nhà chị có 2 bé ăn bán trú tại Trường tiểu học Bình Quới Tây. Một đang học lớp 4, có triệu chứng sốt, đau bụng từ chiều 7.4, ngày 8.4 bé bị tiêu chảy, có nghỉ học 1 ngày, đến nay bé lớp 4 đã khỏe lại, đi học bình thường. Còn một bé lớp 1 bị sốt, tiêu chảy, đã đi khám, còn nghỉ học ở nhà để theo dõi.
“Tôi luôn mong muốn các trường khi tổ chức bữa ăn bán trú cho các con thì dùng thực phẩm tươi, không dùng hàng đông lạnh. Các trường cần dùng thực phẩm đảm bảo an toàn cho trẻ”, chị này nói. Đồng thời cho hay “từ trước đến nay chị chưa vào trường, ăn thử cơm với các con lần nào”.
Chị Dương Thị Sen, mẹ của bé học lớp 1/2, cho biết con của chị mới học ở đây được 3 tuần, vì mới chuyển từ quê lên. Những ngày qua, sức khỏe của con chị Sen bình thường. Phụ huynh này chia sẻ: “Con tôi bình thường, không bị đau bụng hay sốt gì, chỉ thấy mệt mệt thôi, không biết có phải do nắng nóng hay gì”.
“Trước giờ tôi hay hỏi con là đồ ăn có ăn được không, bé nói là “ăn được”. Lớp của bé hôm nay có 20 bạn nghỉ học. Tình hình này xảy ra thì tôi cũng không biết nói gì, chưa có kết quả, kiểm định để xem nguyên nhân vụ việc là dịch gì hay nóng, tôi cũng không dám nhận xét gì”, chị Sen nói.
Chị Vân, phụ huynh bé lớp 4, cho biết ngày 8.4 con chỉ ăn canh, vì trong thực đơn có món chả cá, cơm cũng dính nước từ chả cá là món con không thích nên không ăn. Mấy hôm nay bé đều đi học. Từ trước đến nay các bé ăn cơm ở trường, chưa xảy ra tình huống tương tự như vụ việc lần này.
Bản thân chị Vân cũng mong nhà trường, các cơ quan chức năng làm rõ tình hình, xem nguyên nhân vụ việc là do đồ ăn hay vấn đề gì, sớm giải quyết để có thể tổ chức bán trú an toàn trở lại, để phụ huynh an tâm đi làm. Người mẹ cũng cho biết chưa từng đến thăm công ty cung cấp suất ăn mà các con ăn thời gian qua.
Trong khi đó, anh Chi, phụ huynh của bé học lớp 4/4 cho biết tối ngày 8.4, bé gái nhà anh đi học về thấy người nổi mẩn ngứa, không bị ói, sốt. Bé có nói ăn một ít chả cá và canh bí trong bữa ăn bán trú hôm 8.4. Lớp 4/4 hôm nay (10.4-PV) có 11 học sinh nghỉ học. Anh cũng không rõ có bé nào đang nằm viện không.
“Xảy ra sự việc này không ai mong muốn cả. Cha mẹ nào cũng mong con được ăn uống đầy đủ, khỏe mạnh, tôi cũng nghĩ nhà trường không ai mong muốn đâu. 4 năm qua đều không bị sao, bây giờ xảy ra sự việc này, chắc có sai sót ở đâu đó, thôi thì mong các bên cùng khắc phục. Mong nhà trường sau sự việc này làm mọi thứ kỹ càng hơn, lo cho trẻ em tốt hơn”, anh Chi trả lời phóng viên Báo Thanh Niên.
Trường tiểu học Bình Quới Tây, phường Bình Quới, có sĩ số 906 em, trong đó hơn 700 em ăn bán trú. Suất ăn được cung cấp bởi một công ty mang tới.
Giá tiền ăn bán trú là 37.000 đồng/em/ngày (bao gồm bữa trưa và bữa xế). Thực đơn bán trú hôm 7.4 có cơm, gà kho gừng, canh bắp cải nấu thịt, dưa leo xào và mận; bữa xế là bánh flan.
Bà Diệp Thị Ngọc Tiên, Hiệu trưởng Trường tiểu học Bình Quới Tây, cho biết từ trước đến nay, nhân viên y tế, hiệu trưởng nhà trường luôn ăn phần ăn bán trú như học sinh. Trong đó, nhân viên y tế lưu mẫu đồ ăn, ăn thử cơm bán trú trước khi học sinh ăn. Bà Tiên thường ăn sau khi các em đã ăn, vào sau 12 giờ. Ngày 7.4, bà cũng có ăn cơm.
Như Báo Thanh Niên đưa tin, ngày 8.4, Trường tiểu học Bình Quới Tây ghi nhận nhiều học sinh xuất hiện triệu chứng đau bụng, nôn ói, sốt, đau đầu nên nhà trường và chính quyền địa phương khẩn trương phối hợp xử lý. Trong tổng số 906 học sinh, có 116 em khai báo triệu chứng; qua khám sàng lọc, 41 em có biểu hiện đường tiêu hóa. 2 học sinh có dấu hiệu nặng được chuyển đến Bệnh viện đa khoa Bình Thạnh, các trường hợp còn lại được xử trí ban đầu và theo dõi. Đến chiều tối cùng ngày, nhiều học sinh đến khám tại nhiều cơ sở y tế khác.
Ngày 9.4, Trường tiểu học Bình Quới Tây tạm ngừng ăn bán trú. UBND phường Bình Quới tiếp tục phối hợp các cơ quan chức năng điều tra dịch tễ, làm rõ nguyên nhân, xét nghiệm mẫu thức ăn, nước uống.
Sáng nay 10.4, còn 220 học sinh trên tổng số 906 em của Trường tiểu học Bình Quới Tây, phường Bình Quới, TP.HCM, nghỉ học sau vụ nhiều em sốt, mệt, nhập viên.
Theo đề xuất mới nhất từ Bộ Di trú, Tị nạn và Quốc tịch Canada (IRCC), sinh viên quốc tế sẽ được đi làm ngay trong thời gian chờ gia hạn giấy phép học tập (study permit) hoặc giấy phép làm việc sau tốt nghiệp (PGWP).
Với nhóm theo học các chương trình có thực tập bắt buộc, giới chức dự kiến bỏ yêu cầu xin giấy phép làm việc thực tập (co-op work permit). Tương tự, người nước ngoài đến học nghề cũng có thể được miễn giấy phép học tập nếu đáp ứng đủ điều kiện.
IRCC cho biết những thay đổi trên nhằm xóa bỏ sự chồng chéo, giúp hệ thống hành chính vận hành hiệu quả hơn. Việc gỡ bỏ các rào cản này còn được cho là sẽ giúp các đại học thu hút thêm sinh viên quốc tế.
Đề xuất trên được đưa ra trong bối cảnh các chính sách với du học sinh của nước này thay đổi liên tục, mà nguồn lực lại hạn chế, gây tình trạng ùn tắc hồ sơ nghiêm trọng. Tính đến ngày 9/4, thời gian chờ trung bình để được cấp giấy phép làm việc ở Canada đã lên tới 247 ngày.
Canada hiện là một trong hai điểm đến du học hàng đầu thế giới, cùng với Mỹ. Trong khoảng một triệu sinh viên quốc tế năm ngoái, 41% đến từ Ấn Độ, 12% từ Trung Quốc.
Tuy nhiên, dữ liệu mới nhất do Chính phủ nước này công bố ngày 25/2 cho thấy chỉ hơn 115.000 sinh viên quốc tế mới đến nước này, giảm khoảng 177.000 người (tương đương 61%) so với năm 2024.
Còn theo IRCC, số người sở hữu giấy phép du học đã giảm gần 30%, kể từ cuối năm 2023 đến 2025, từ gần một triệu người xuống còn 690.000.
Lê Võ Thiên Kim, học sinh lớp 12 Trường THPT Trần Phú (TP.HCM), là một trong 137.376 thí sinh sẽ dự thi V-ACT vào sáng mai, 5.4. Trao đổi với Thanh Niên, Kim kể nội dung thi em thấy thử thách nhất là tư duy logic do có nhiều dạng bài nữ sinh chưa từng tiếp xúc bao giờ. Phần sử dụng ngôn ngữ, gồm tiếng Việt, tiếng Anh, cũng khiến nữ sinh lo lắng bởi đề yêu cầu thí sinh phải vững kiến thức căn bản suốt 3 năm THPT.
Phần tư duy khoa học cũng là một rào cản đáng kể với Kim khi em chỉ đăng ký học tổ hợp có các môn lý, hóa, địa và tin. Còn với những môn không học nhưng đề vẫn ra thi như sinh, điều nữ sinh sợ nhất là "có các dạng bài yêu cầu tính toán và cần dùng đến kiến thức chuyên môn".
"Hiện em và bạn bè rất lo vì thấy mình học chưa đủ để đi thi, nhất là khi đề còn yêu cầu thêm cả kiến thức xã hội", nữ sinh bộc bạch, cho biết thêm em nhắm tới mốc 800 đến 900 điểm sau thời gian học trực tuyến và tự luyện đề trong sách tham khảo.
Là thủ khoa khối D07 trong kỳ thi tốt nghiệp THPT 2025, Trần Vĩnh Khang, sinh viên ĐH Bách khoa Hà Nội, đã từng lần lượt đạt 1.006 điểm và 1.024 điểm trong hai đợt thi V-ACT. Khang thẳng thắn cho biết việc làm được hết 120 câu trong 150 phút là "nhiệm vụ bất khả thi". Thế nên, cần lưu ý câu dễ làm trước, câu khó làm sau và bắt đầu làm từ phần thi mình giỏi nhất chứ không nên mặc định làm từ trên xuống.
"Nếu làm các câu quá khó ngay khi mới bắt đầu, thí sinh sẽ thấy 'ngộp', ảnh hưởng tới phong độ", anh nói.
Thực tế, ở cả hai đợt thi V-ACT, Khang đều chọn làm tư duy khoa học trước, sau đó tới sử dụng ngôn ngữ và cuối cùng mới là toán học - phần thi được Khang cho là "tốn nhiều dung lượng não nhất". Riêng với tư duy khoa học, dù học tổ hợp khoa học tự nhiên nhưng Khang cũng không gặp nhiều khó khăn với các câu sử, địa, kinh tế và pháp luật. "Câu hỏi có những gợi ý nhất định và dữ kiện cũng được cung cấp sẵn", anh nói.
Khang cũng nhấn mạnh, bí quyết quan trọng để đạt điểm cao là thí sinh phải duy trì trạng thái ổn định, bắt đầu từ lúc bước vào phòng thi để làm thủ tục và chờ phát đề, kéo dài cho tới khi hết giờ làm bài. Đó là lý do Khang chia thời gian trong phòng thi ra làm hai, gồm 60 phút đầu chuẩn bị và 150 phút làm bài thực tế.
"Thông thường mọi người không quá tập trung vào 60 phút này và đa số sẽ dành thời gian ôn lại bài hay đi ngủ. Theo tôi cả hai đều không nên vì nó sẽ khiến thí sinh hoặc lo lắng hoặc mất tập trung, tất cả đều dẫn đến việc không phát huy phong độ tốt nhất", anh kể.
Trong một tiếng ngồi chờ, Khang khuyên thí sinh hãy làm những điều để giúp các bạn thư giãn và giảm lo âu, như trong trường hợp của anh là ngồi vẽ. Khang còn mang theo "bùa hộ mệnh" là chiếc đồng hồ may mắn được thầy giáo cũ tặng để cảm thấy tự tin nhất.
Chia sẻ thêm về việc điền đáp án, Khang nhận định thí sinh thường có hai cách phổ biến là làm hết đề rồi mới bắt đầu tô trắc nghiệm hay làm xong câu nào tô ngay câu đó. Tuy nhiên, anh cho rằng cả hai đều có những nhược điểm, như cách đầu dễ tô sót còn cách sau lại tốn công. Để trung hòa, Khang chọn làm xong phần thi nào tô hết phần đó, chỉ bỏ trống các câu chưa giải được để dành làm vào cuối giờ.
Đạt 1.022 điểm thi V-ACT ở đợt 1, Nguyễn Nhật Nam, sinh viên Trường ĐH Khoa học tự nhiên (ĐH Quốc gia TP.HCM), thú nhận anh không có bí quyết cao siêu, chủ yếu là nỗ lực đều đặn. Nam kể trong giai đoạn nước rút, mỗi ngày anh đều làm một đề thi thử và khi làm xong đều dò kết quả và đúc kết lại những lỗi sai để khắc phục. Trong khi đó, ở những tháng trước, mỗi tuần anh cũng đều luyện một đề.
"Tôi dành đủ thời gian để ăn uống, nghỉ ngơi chứ không thức khuya ôn tập", Nam nói. Anh chia sẻ thêm rằng, khi vào phòng thi sẽ ưu tiên làm phần thế mạnh của mình là toán sau đó mới tới các phần khác.
"Riêng với những môn không học mà vẫn thi, tôi chỉ thuần túy dựa vào suy luận chứ không cần phải đọc thêm kiến thức bên ngoài. Bởi đề thi đã cho sẵn công thức hoặc nội dung cần áp dụng chứ không ra câu hỏi theo hướng không học là không biết làm", anh nhấn mạnh.
Nam sinh này cho biết trong quá trình luyện đề, anh thường dư cỡ 20 - 30 phút cuối giờ để kiểm tra lại những câu chưa làm. Tuy nhiên, khi thi thực tế thì chỉ còn 10 phút. Đây là điểm thí sinh cần lưu ý để phân bổ thời gian làm bài phù hợp. Cũng theo Nam, giải xong câu nào anh đều tô ngay đáp án câu đó vào phiếu trả lời trắc nghiệm không đợi tới cuối giờ mới bắt đầu làm.
Đối sánh môn toán giai đoạn 2021-2025 cho thấy chất lượng có sự phân hóa rõ giữa các vùng, miền, thậm chí trong nhóm thành phố trực thuộc T.Ư cũng tồn tại khoảng cách đáng kể. Điều này đặt ra yêu cầu phải nhìn nhận sâu hơn, không chỉ ở điểm thi mà ở cấu trúc chất lượng dạy học và các yếu tố hệ thống phía sau.
Trong thời đại công nghiệp 4.0, khi trí tuệ nhân tạo và dữ liệu lớn chi phối đời sống, môn toán giữ vai trò nền tảng trong giáo dục phổ thông (GDPT). Không chỉ dừng ở tính toán, toán học rèn luyện cho học sinh tư duy logic, khả năng phân tích và giải quyết vấn đề – những năng lực cốt lõi của tư duy khoa học và tư duy thuật toán.
Toán học là ngôn ngữ của khoa học – công nghệ, hiện diện trong nhiều lĩnh vực như trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu, kỹ thuật, tài chính hay y học. Vì vậy, chất lượng dạy và học toán ảnh hưởng trực tiếp đến việc hình thành nguồn nhân lực công nghệ, đặc biệt là AI.
Nhiều quốc gia đã đổi mới mạnh mẽ dạy và học toán theo hướng phát triển năng lực: giảm ghi nhớ máy móc, tăng cường giải quyết vấn đề thực tiễn, mô hình hóa, tư duy thống kê và ứng dụng công nghệ số. Học sinh được khuyến khích khám phá, thảo luận, trình bày nhiều cách giải, làm dự án thực tiễn, thay vì học công thức, giải đề.
Chương trình GDPT 2018 đã tiếp cận theo hướng này. Tuy nhiên, quá trình triển khai còn phụ thuộc lớn vào năng lực giáo viên, điều kiện dạy học và cách thức kiểm tra, đánh giá. Chính vì vậy, kết quả thi toán còn là "tấm gương" của toàn bộ hệ thống giáo dục.
Trong kỷ nguyên số, toán là nền tảng để làm chủ công nghệ và giữ vai trò then chốt trong các kỳ thi, đặc biệt kỳ thi tốt nghiệp THPT. Tuy nhiên, so sánh toàn quốc chưa phản ánh rõ khác biệt vùng miền, nên cần đối sánh theo nhóm địa phương có điều kiện tương đồng.
Trước ngày 1.7.2025, Việt Nam có 6 thành phố trực thuộc T.Ư. Sau mốc này, có thêm 6 tỉnh được sáp nhập vào 6 thành phố. Vì vậy, khi phân tích kết quả môn toán giai đoạn 2021–2025, cần đặt trong bối cảnh nhóm 12 địa phương, để bảo đảm tính hợp lý thực tiễn phát triển giáo dục.
Điểm trung bình của nhóm được tính bằng trung bình cộng điểm toán của 12 địa phương theo từng năm, trong khi mức trung bình cả nước là kết quả của 63 địa phương. Kết quả cho thấy điểm trung bình của nhóm luôn cao hơn mặt bằng chung cả nước.
Tính bình quân 5 năm, mỗi địa phương được lấy điểm trung bình của 5 năm liên tiếp. Nhóm 12 địa phương đạt mức 6,24 điểm, cao hơn mức 5,93 của cả nước khoảng 0,3 điểm. Dù không lớn, khoảng cách này cho thấy đây là nhóm có chất lượng dạy và học toán khá tốt, phù hợp với điều kiện kinh tế – xã hội và đội ngũ giáo viên ở các đô thị, địa phương phát triển.
Tuy nhiên, chênh lệch trong nhóm vẫn rõ rệt. So với mức trung bình cả nước, có 10 địa phương cao hơn, trong khi Hậu Giang và Sóc Trăng thấp hơn. Nếu so với mức trung bình của nhóm, chỉ 7 địa phương vượt lên, chủ yếu là các đô thị lớn và địa phương có điều kiện kinh tế tốt như Hà Nội, Hải Phòng, Đà Nẵng, TP.HCM và các tỉnh công nghiệp. Những nơi này có hệ thống trường học đa dạng, môi trường cạnh tranh và khả năng tiếp cận giáo dục STEM (khoa học-công nghệ-kỹ thuật-toán học) tốt hơn.
Ngược lại, các địa phương như Huế, Cần Thơ, Quảng Nam, Hậu Giang, Sóc Trăng có điểm thấp hơn trung bình nhóm, chủ yếu do còn nhiều khu vực khó khăn, điều kiện dạy và học hạn chế.
Khoảng cách giữa địa phương cao nhất và thấp nhất lên tới hơn 1,2 điểm, phản ánh rõ sự khác biệt về điều kiện phát triển và chất lượng giáo dục. Nhìn chung, các vùng kinh tế phát triển vẫn có lợi thế rõ rệt, trong khi một số khu vực còn nhiều thách thức. Dữ liệu điểm và thứ hạng môn toán của 12 địa phương thể hiện ở bảng sau.
Nếu đặt kết quả môn toán năm 2025 của 6 thành phố trực thuộc T.Ư (mới) trong tương quan xếp hạng với 34 tỉnh, thành phố mới sau sáp nhập, có thể rút ra một số nhận định tổng quan sau.
Trước hết, phần lớn các thành phố trực thuộc trung ương đều nằm trong nhóm dẫn đầu cả nước về môn toán. Hà Nội đạt 5,29 điểm (hạng 2/34), TP.HCM 5,26 điểm (hạng 3/34), và Hải Phòng 5,13 điểm (hạng 4/34). Ba đô thị lớn này đều thuộc top 5, cho thấy lợi thế rõ rệt về dạy và học toán.
Tiếp theo là Huế (4,90 điểm, hạng 7) và Đà Nẵng (4,89 điểm, hạng 8), tiếp tục khẳng định mặt bằng dạy học toán ở các đô thị lớn nhìn chung vẫn ở mức cao so với cả nước.
Trong khi đó, Cần Thơ chỉ đạt 4,32 điểm, xếp hạng 27/34, thấp hơn đáng kể. Kết quả này phản ánh phần nào thực trạng chung của khu vực đồng bằng sông Cửu Long, nơi điểm toán thường thấp hơn nhiều vùng khác.
Nhìn tổng thể, 5/6 thành phố trực thuộc T.Ư nằm trong top 10 toàn quốc về môn toán năm 2025, cho thấy lợi thế của đô thị lớn về điều kiện giáo dục, đội ngũ và môi trường học tập. Tuy nhiên, khoảng cách giữa Cần Thơ và các thành phố còn lại cũng cho thấy chênh lệch vùng miền vẫn tồn tại.
Đáng lưu ý, sau sáp nhập, sự chênh lệch này có thể bị "che lấp" trong số liệu trung bình. Nếu thiếu phân tích chi tiết theo vùng, nguy cơ bỏ sót các "vùng trũng" giáo dục là rất lớn.
Để lý giải sự khác biệt trên, cần nhìn từ 3 cấp độ: lớp học, nhà trường và hệ thống.
Ở cấp lớp học, phương pháp dạy học vẫn là yếu tố quyết định. Nhiều nơi vẫn nặng về luyện tập dạng bài, trong khi yêu cầu mới là phát triển tư duy và năng lực. Khi đề thi thay đổi, những hạn chế này bộc lộ rõ và những học sinh yếu sẽ mất tự tin khi gặp dạng đề thi mới.
Ở cấp nhà trường, sự khác biệt về điều kiện cơ sở vật chất, quy mô lớp học, và văn hóa học tập ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả. Những trường có môi trường học tập tích cực, chú trọng STEM thường có kết quả tốt hơn.
Ở cấp hệ thống, việc phân bổ giáo viên, đầu tư nguồn lực và chính sách hỗ trợ vùng khó khăn đóng vai trò then chốt. Những địa phương thiếu giáo viên toán giỏi thường gặp khó khăn kéo dài, khó cải thiện trong ngắn hạn.
