Lướt trên các sàn thương mại điện tử với từ khóa “tem xe nội bộ”, kết quả hiện ra rất nhiều với giá chưa tới 50.000 đồng cho một bộ tem, nhãn dán. Nhiều tài xế tự ý mua, dán lên xe nhằm ngụy trang, lách luật để kinh doanh vận tải trái phép. Tuy nhiên, hành vi này đang bị siết chặt bằng các chế tài xử phạt theo Nghị định 336/2025/NĐ-CP (Nghị định 336).
Về nguyên tắc, nhãn nội bộ dùng để nhận diện xe phục vụ riêng cho hoạt động của một cơ quan hoặc tổ chức. Thực tế ghi nhận nhiều cá nhân dùng xe biển trắng dán nhãn này để kinh doanh vận tải chui, chở khách hoặc chở hàng và thu cước phí. Ngoài ra, một số trường hợp xe tải dán nhãn “xe nội bộ” của công ty, doanh nghiệp nhưng tài xế dùng phương tiện để làm việc cá nhân, vận chuyển hàng hóa không thuộc sở hữu của tổ chức chủ quản, gây ảnh hưởng cho doanh nghiệp và cơ quan quản lý.
Hiện tại, Nghị định 158/2024/NĐ-CP (Nghị định 158) đã đưa ra những quy định cụ thể đối với xe vận tải hàng hóa nội bộ. Theo điểm đ, khoản 2, điều 25 của Nghị định này, xe vận tải hàng hóa nội bộ chỉ được sử dụng để vận chuyển các sản phẩm, hàng hóa do chính cơ quan, tổ chức đó thực hiện sản xuất ra. Ngoài ra, phương tiện này cũng chỉ được phép chuyên chở trang thiết bị, dụng cụ, nguyên vật liệu hoặc nhiên liệu phục vụ riêng cho hoạt động sản xuất, kinh doanh nội bộ của đơn vị mình.
Quy định này nhằm ngăn chặn tình trạng tài xế sử dụng xe nội bộ để nhận đơn hàng thuê cho bên thứ ba hoặc kinh doanh dịch vụ vận chuyển trái phép dưới danh nghĩa phục vụ nội bộ.
Song song với việc định nghĩa rõ ràng, Nghị định 336/2025/NĐ-CP (Nghị định 336) đã thiết lập khung hình phạt đối với các hành vi vi phạm quy định vận tải nội bộ từ ngày 1.3.2026. Cụ thể tại điểm d và điểm đ, khoản 2, điều 14, Nghị định 336, hành vi sử dụng xe vận tải nội bộ để kinh doanh vận tải hành khách, hàng hóa bị phạt 3 – 5 triệu đồng đối với cá nhân; phạt 6 – 10 triệu đồng đối với tổ chức.
Không dừng lại ở lỗi kinh doanh trái phép, hành vi vận chuyển người và hàng hóa không đúng đối tượng theo quy định cũng chịu mức phạt tương đương. Điều này đồng nghĩa với việc dù không thu tiền trực tiếp nhưng nếu xe nội bộ chở người hoặc hàng không thuộc phạm vi phục vụ của đơn vị, chủ xe vẫn có thể bị phạt tới 10 triệu đồng. Điều này buộc các doanh nghiệp phải quản lý chặt chẽ đội xe, không để tài xế tự ý lợi dụng tài sản chung cho mục đích cá nhân.
Bất chấp gián đoạn vận chuyển do khủng hoảng Trung Đông, xuất khẩu ôtô của Trung Quốc vẫn tăng tốc trong tháng 3, tiếp tục khẳng định vai trò là động lực tăng trưởng quan trọng của ngành.
Theo dữ liệu do hiệp hội xe con Trung Quốc (CPCA), xuất khẩu ôtô tăng 73,7% so với cùng kỳ năm trước, đạt gần 700.000 xe trong tháng trước. Mức tăng này cao hơn so với 54,1% ghi nhận trong hai tháng đầu năm. "Xuất khẩu ôtô đã bước vào giai đoạn tăng trưởng siêu cao, vượt ngoài kỳ vọng của chúng tôi", ông Cui Dongshu, tổng thư ký CPCA, nhận định.
Trong khi đó, doanh số trong nước giảm 15,2% so với cùng kỳ, xuống còn 1,67 triệu xe trong tháng 3, đánh dấu tháng suy giảm thứ sáu liên tiếp. Giá nhiên liệu tăng làm giảm nhu cầu đối với các mẫu xe sử dụng động cơ đốt trong, trong khi doanh số xe điện tiếp tục chịu tác động từ việc cắt giảm ưu đãi giữa bối cảnh phục hồi kinh tế chậm chạp.
Doanh số xe động cơ đốt trong giảm 15,7%, mạnh hơn mức giảm 13,4% trong giai đoạn tháng 1-2. Tuy nhiên, Trung Quốc đã áp trần tăng giá nhiên liệu trong nước nhằm giảm tác động từ giá dầu leo thang do xung đột tại Trung Đông. Các đại lý tiếp tục chịu áp lực từ lượng tồn kho lớn. Chỉ số theo dõi xe chưa bán được tăng trong tháng qua, khi người tiêu dùng ít quan tâm đến xe điện mới sau khi các ưu đãi bị cắt giảm, bao gồm việc chấm dứt miễn thuế mua xe.
Đối mặt với sự cạnh tranh khốc liệt tại thị trường nội địa, nơi doanh số xe điện và xe hybrid cắm sạc (PHEV) giảm 14,4% so với cùng kỳ, hãng xe điện BYD ghi nhận tháng sụt giảm doanh số thứ 7 liên tiếp trong tháng 3. Tuy nhiên, doanh số tại các thị trường nước ngoài như châu Âu vẫn tăng mạnh, nhờ giá nhiên liệu cao thúc đẩy nhu cầu xe điện. Ban lãnh đạo BYD cho biết họ lạc quan rằng doanh số ở nước ngoài sẽ vượt 1,5 triệu xe trong năm nay.
Cao tốc là tuyến đường bắt buộc phương tiện di chuyển tốc độ cao, từ 60 - 120 km/giờ nên cần sự tập trung cao độ của tài xế. Tuy nhiên trên thực tế, không ít người vẫn giữ thói quen vừa lái xe, vừa sử dụng điện thoại để làm việc cá nhân, gây mất tập trung và dễ dẫn đến tai nạn.
Chính vì điều này, lực lượng chức năng đã tiến hành ra quân, tuần tra và xử lý nghiêm hành vi vi phạm này. Cụ thể vào ngày 5.4 vừa qua, đội CSGT đường bộ cao tốc số 6, thuộc phòng 6, cục CSGT đã hóa trang để xử lý vi phạm trên tuyến cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây và phát hiện nhiều hành vi liên quan tới việc sử dụng điện thoại khi lái xe.
Theo đó, lực lượng chức năng đã sử dụng thiết bị kỹ thuật ghi hình và phát hiện tài xế L.H.H. (30 tuổi, ngụ tại Cần Thơ) có hành vi cầm điện thoại khi đang lái xe vào lúc 15 giờ 47 phút. Sau đó 3 phút, lực lượng chức năng cũng tiếp tục phát hiện tài xế L.T.Đ. (33 tuổi, ngụ tại Tây Ninh) vi phạm hành vi tương tự. Với hình ảnh rõ nét, các tài xế gần như không thể chối cãi và không kịp có biện pháp đối phó với lực lượng CSGT.
Căn cứ theo khoản 6, điều 9, luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024, dùng tay cầm và sử dụng điện thoại hoặc thiết bị điện tử khác khi điều khiển phương tiện tham gia giao thông đang di chuyển trên đường bộ là hành vi bị nghiêm cấm. Với lỗi này, tài xế vi phạm sẽ bị phạt tiền từ 4 - 6 triệu đồng theo điểm h, khoản 5, điều 6, Nghị định 168/2024/NĐ-CP (Nghị định 168) và bị trừ 4 điểm giấy phép lái xe theo điểm b, khoản 16, điều 6 cùng Nghị định.
Trong trường hợp vừa lái xe, vừa sử dụng điện thoại và gây tai nạn, tài xế bị phạt với mức nặng hơn lên tới 22 triệu đồng theo điểm b, khoản 10, điều 6, Nghị định 168. Ngoài ra, lỗi này còn bị trừ thêm 10 điểm giấy phép lái xe theo điểm d, khoản 16, điều 6.
Phân tích ở góc độ an toàn, dùng điện thoại trên cao tốc là hành động đánh cược với tử thần. Ở vận tốc 100 km/giờ, mỗi giây trôi qua xe đã di chuyển được gần 28 m. Do đó, chỉ cần liếc nhìn điện thoại khoảng 4 giây, phương tiện đã di chuyển hơn 100 m nhưng không có sự kiểm soát và phản ứng từ tài xế.
Với khoảng cách này, nếu phương tiện phía trước phanh gấp hoặc có sự cố bất ngờ, tài xế hoàn toàn không có đủ thời gian để phản xạ, dẫn đến những vụ va chạm liên hoàn.
Với những tài xế thường xuyên di chuyển qua các cung đường đèo dốc hiểm trở, câu nói "lên số nào, xuống số đó" vốn không còn xa lạ. Dù nghe có vẻ đơn giản nhưng đây thực chất là quy tắc được đúc kết từ kinh nghiệm dày dạn của các tài xế "già" nghề, dựa vào nguyên tắc vận hành của xe và được chuyển hóa thành ngôn ngữ đời thường để dễ ghi nhớ.
"Lên số nào" có nghĩa là khi xe leo dốc, tài xế phải chọn cấp số đủ thấp, thường là số 1, 2 hoặc 3 tùy độ dốc để động cơ có đủ lực kéo mà không bị đuối máy. Tương tự, "xuống số đó" ngụ ý khi đổ dốc, nên sử dụng đúng cấp số đã dùng khi lên dốc để tận dụng lực ghìm từ động cơ. Kỹ thuật này được gọi là phanh động cơ, giúp kiểm soát tốc độ xe mà không cần phụ thuộc hoàn toàn vào hệ thống phanh.
Khi xuống dốc dài, trọng lực và quán tính sẽ khiến xe lao đi rất nhanh. Nếu tài xế liên tục rà phanh chân để hãm tốc, ma sát quá lớn giữa má phanh và đĩa phanh sẽ sinh nhiệt cao. Tình trạng này dẫn đến hiện tượng bó cứng má phanh… rất nhiều trường hợp xe tải lớn mất phanh khi đổ đèo, dốc vì lý do này. Việc về số thấp buộc động cơ phải quay nhanh hơn để tạo sức cản, từ đó kìm hãm tốc độ trôi của xe một cách tự nhiên và an toàn.
Quy tắc này hoàn toàn áp dụng được vào thực tế và phù hợp với hầu hết các loại phương tiện hiện nay. Với ô tô số sàn, việc chuyển số khá trực quan qua cần số. Đối với ô tô số tự động, tài xế có thể điều chỉnh về chế độ số tay bán tự động (M), chế độ thể thao (S) hoặc các cấp số thấp (L), tùy từng dòng xe. Với những mẫu xe trang bị lẫy chuyển số sau vô-lăng, việc trả số để hãm tốc bằng động cơ thuận tiện và nhanh chóng hơn.
Đối với xe máy, xe côn tay, việc áp dụng quy tắc này khá đơn giản và hiệu quả bằng cách về số 1 hoặc 2 khi đổ dốc gắt. Riêng với xe tay ga, kỹ thuật này phức tạp hơn vì không có cấp số cơ khí. Người lái cần nhấp nhẹ ga để côn bám, sau đó giữ tốc độ ổn định để bộ ly hợp không ngắt hoàn toàn. Nếu tắt máy, thả trôi hoặc để xe chạy tự do không bám côn thì chiếc xe sẽ lao đi nhanh và khá nguy hiểm.
Dù vậy, người lái không nên áp dụng quy tắc này một cách máy móc vì thực tế, nhiều đoạn đèo có độ dốc khi xe xuống dốc gắt hơn so với lúc lên dốc. Do đó, nguyên tắc cốt yếu là phải cảm nhận được tốc độ của xe. Nếu thấy chiếc xe lao đi nhanh, có thể vượt kiểm soát dù đã về số thấp, tài xế cần thêm lực phanh để giảm tốc, sau đó về cấp số thấp hơn (nếu có thể).
Việc làm chủ kỹ năng phanh động cơ giúp giảm tải cho hệ thống phanh, kéo dài tuổi thọ của má và đĩa phanh. Do đó, câu nói "lên số nào, xuống số đó" khá chính xác về mặt bản chất, có thể áp dụng đối với ô tô và xe máy trong quá trình lái xe đường đèo, dốc.
