Phát biểu trong cuộc họp báo tại Budapest, Hungary hôm nay, Phó tổng thống Mỹ JD Vance nói rằng Washington có “những công cụ” mà cho đến nay họ vẫn chưa quyết định sử dụng. “Tổng thống có thể quyết định sử dụng và ông sẽ làm như vậy nếu phía Iran không thay đổi cách hành xử”, ông Vance nói.
Phát biểu này, cùng bài đăng trên mạng xã hội Truth Social của Tổng thống Donald Trump rằng “một nền văn minh sẽ bị diệt vong trong tối nay” làm dấy lên suy đoán ông Vance đang ám chỉ khả năng Mỹ sử dụng vũ khí hạt nhân với Iran. Một tài khoản có liên hệ với cựu phó tổng thống Kamala Harris nêu ra suy đoán tương tự.
“Phó tổng thống hoàn toàn không hàm ý điều đó. Các người thật là ngốc hết thuốc chữa”, tài khoản Rapid Response của Nhà Trắng sau đó đăng trên X.
Khi được hỏi liệu ông Trump có sẵn sàng sử dụng vũ khí hạt nhân hay không, cũng như về thông tin cho rằng Iran đã cắt đứt đàm phán, Thư ký Báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt nói rằng chính quyền Iran có thời hạn đến 20h giờ miền đông (7h giờ Hà Nội ngày 8/4) để nắm bắt tình hình và đạt được thỏa thuận với Mỹ.
“Chỉ Tổng thống mới biết tình hình đang như thế nào và ông sẽ làm gì”, bà Leavitt cho hay.
Trong lời cảnh báo gần nhất, ông Trump vẫn để ngỏ khả năng đạt được thỏa thuận vào phút chót.
Tại cuộc họp báo ở Budapest, Phó tổng thống Vance cũng cho biết sẽ có “rất nhiều cuộc đàm phán” trước thời hạn Tổng thống Trump đặt ra và ông hy vọng đạt được giải pháp tích cực.
Eo biển Hormuz, huyết mạch hàng hải nắm giữ 20% nguồn cung dầu toàn cầu, gần như bị tê liệt hoàn toàn sau khi xung đột giữa Mỹ – Israel với Iran bùng phát hồi cuối tháng 2. Hiện khoảng 1.000 tàu đang kẹt lại vùng Vịnh vì cuộc chiến giữa Iran và Mỹ – Israel.
Giới chức Iran đã bác bỏ tối hậu thư của ông Trump, cảnh báo “mọi hành động liều lĩnh” của Mỹ sẽ khiến toàn khu vực “chìm trong biển lửa”. Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran cũng tuyên bố nếu Washington đi quá giới hạn, nước này sẽ tung đòn trả đũa vượt ra ngoài Trung Đông, đồng thời khiến Mỹ và đồng minh mất đi nguồn dầu khí của khu vực.
Huyền Lê (Theo AFP, CNN)
Tin Gốc: https://vnexpress.net/nha-trang-bac-kha-nang-dung-vu-khi-hat-nhan-voi-iran-5059749.html
Iran chia các nước thành 3 nhóm được đưa tàu thuyền qua eo biển Hormuz
Đài Al Jazeera (Qatar) đưa tin giới chức Iran đã xây dựng một hệ thống quản lý hoạt động hàng hải tại eo biển Hormuz, nhằm kiểm soát việc qua lại của tàu thuyền từ các quốc gia khác nhau dựa trên mức độ quan hệ của họ với Tehran.
Thông tin này cũng được Hãng thông tấn Tass của Nga dẫn lại vào ngày 4-4.
Cụ thể, các quốc gia được chia thành 3 nhóm: "thù địch", "trung lập" và "thân thiện".
Những nước thuộc nhóm đầu tiên sẽ bị cấm sử dụng eo biển Hormuz. Tàu thuyền từ các nước trung lập sẽ phải chịu mức phí cao. Trong khi đó, tàu thuyền các nước thân thiện sẽ được quyền đi qua eo biển miễn phí.
Tehran chưa công bố đầy đủ danh sách ba nhóm này. Tuy nhiên, theo Đài Al Jazeera, gần như toàn bộ các nước Ả Rập ở Vịnh Ba Tư được xếp vào nhóm trung lập hoặc thù địch. Theo kế hoạch của Iran, các nước này sẽ phải trả "khoản phí đáng kể" hoặc sẽ bị cấm hoàn toàn việc đi qua eo biển Hormuz.
Iran đã đóng gần như hoàn toàn eo biển Hormuz, nơi 1/5 lượng dầu mỏ thế giới đi qua, để trả đũa các cuộc tấn công của Mỹ và Israel. Việc mở lại eo biển này trở thành ưu tiên hàng đầu của chính phủ nhiều nước trên thế giới khi giá năng lượng tăng cao.
Trong diễn biến liên quan, Hãng tin Tasnim tường thuật chính quyền Iran đã cấp phép cho các tàu chở hàng thiết yếu và viện trợ nhân đạo đi qua eo biển Hormuz.
Việc cấp phép này áp dụng cho các tàu hướng đến các cảng của Iran hoặc những cảng nằm ở Biển Oman.
Hôm 3-4, dữ liệu theo dõi hàng hảicho thấy một tàu container thuộc sở hữu của Pháp và một tàu thuộc sở hữu của Nhật Bản nằm trong số ít tàu thuyền đã đi qua eo biển Hormuz.
Hai ngày Mỹ chạy đua giải cứu phi công bị bắn rơi ở Iran
Tổng thống Donald Trump hôm 5/4 thông báo các lực lượng Mỹ đã giải cứu được thành viên còn lại trong tổ lái tiêm kích đa năng F-15E bị phòng không Iran bắn rơi. Ông khẳng định những chiến dịch đột kích, giải cứu phi công như vậy "rất hiếm khi được tiến hành" bởi mối đe dọa đối với nhân lực và khí tài của quân đội Mỹ.
Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt ca ngợi đây là "một trong những chiến dịch tìm kiếm và giải cứu táo bạo nhất trong lịch sử Mỹ".
Chiến dịch tìm kiếm cứu hộ được triển khai ngay sau khi tiêm kích đa năng F-15E Mỹ bị bắn hạ ở khu vực sâu trong không phận phía nam Iran hôm 3/4.
Phi công buồng trước nhanh chóng được giải cứu sau vài giờ. Sĩ quan điều khiển vũ khí ngồi buồng sau, người được ông Trump mô tả là "một đại tá rất được kính trọng", đã mất tích. Điều đó khiến quân đội Mỹ phải gấp rút huy động nguồn lực quy mô lớn để tìm kiếm phi công, một phần do lo ngại cục diện đàm phán sẽ thay đổi nếu Iran bắt sống được người này.
Hai quan chức Mỹ giấu tên tiết lộ với CNN rằng phi công này mang theo súng ngắn, bộ phát tín hiệu định vị và hệ thống liên lạc bảo mật, đồng thời phải liên tục di chuyển để trốn các mũi truy lùng của lực lượng Iran.
Vì lo ngại bị đối phương phát hiện, đại tá Mỹ không thể liên tục phát tín hiệu vô tuyến cho đồng đội xác định vị trí. Có thời điểm, ông phải leo lên sườn núi ở độ cao khoảng 2.100 m so với mực nước biển để tránh gọng kìm truy đuổi của các dân quân Iran.
Sĩ quan Mỹ cuối cùng ẩn nấp trong một khe núi. Vị trí của ông được các đặc vụ Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) xác định bằng nguồn lực riêng, sau đó chuyển lại cho Nhà Trắng và Lầu Năm Góc để đưa ra quyết định hành động. Đây cũng đánh dấu lần đầu Mỹ điều động quân nhân đặt chân lên lãnh thổ Iran kể từ đầu xung đột.
"Trong vòng 8 tiếng sau khi xác định được vị trí, chúng tôi đã xây dựng xong kế hoạch hành động. Trong 12 tiếng sau đó, chúng tôi đã triển khai lực lượng vào Iran", một nguồn tin tình báo Mỹ tiết lộ với Fox News.
Theo tiết lộ từ các quan chức Mỹ, hàng trăm binh sĩ cùng lực lượng đặc nhiệm tinh nhuệ và hàng chục máy bay từ các quân chủng đã tham gia chiến dịch. Quy mô nhân sự và số lượng phương tiện được huy động khiến chiến dịch trở nên đặc biệt hiếm có.
"Đây là những điều chúng ta chỉ thấy trong phim. Khi câu chuyện chính thức được công bố, tôi nghĩ mọi người sẽ bất ngờ. Đây là chiến dịch có thể được ghi vào sách sử", Jennifer Griffin, nhà báo chuyên về chiến sự của Fox, bình luận về chiến dịch sau khi tiếp cận các nguồn tin Lầu Năm Góc.
Một quan chức Mỹ mô tả cho biết chiến dịch giải cứu được chia làm hai giai đoạn, gồm bao vây khu vực và tiếp cận mục tiêu. Hoạt động diễn ra trong nhiều giờ, kéo dài từ đêm sang ngày, thay vì được tiến hành chớp nhoáng trong đêm như các chiến dịch giải cứu thông thường.
Đặc nhiệm SEAL Team 6 của hải quân Mỹ được giao nhiệm vụ tiến vào khu vực mục tiêu để giải cứu phi công, trong khi tiêm kích và các phương tiện yểm trợ hoạt động liên tục để kiểm soát không phận và ngăn lực lượng Iran tiếp cận. Các nguồn tin quan chức Mỹ khẳng định không xảy ra giao tranh trực diện giữa đặc nhiệm Mỹ và lực lượng Iran.
Song song với hoạt động quân sự, CIA triển khai chiến dịch đánh lạc hướng, tung thông tin sai lệch rằng phi công Mỹ đã được giải cứu từ lâu và đang được sơ tán khỏi Iran bằng đường bộ. Chiến thuật này nhằm gây nhiễu loạn và kìm hãm quá trình truy tìm của lực lượng Iran.
Khi các đơn vị Mỹ hội quân tại khu vực phi công ẩn nấp, không quân Mỹ tiến hành không kích và tuần tra để bảo đảm hành lang an toàn. Máy bay không người lái (UAV) MQ-9 Reaper và các hệ thống trinh sát liên tục theo dõi, sẵn sàng tấn công nếu lực lượng Iran tiến gần.
Chiến dịch cũng đòi hỏi thiết lập đường băng dã chiến trong lãnh thổ Iran để phục vụ rút quân. Dữ liệu đối chiếu địa lý cho thấy địa điểm này dường như nằm ở phía nam thành phố Isfahan, một trong những đô thị chủ chốt của Iran. Quân đội Mỹ đã triển khai ít nhất hai máy bay vận tải đặc nhiệm MC-130J Commando II đến đây, sẵn sàng đưa đặc nhiệm và phi công F-15E rời khu vực.
Tuy nhiên, trong quá trình chờ đợi, hai máy bay MC-130J đã gặp sự cố và không thể cất cánh.
Bộ chỉ huy chiến dịch sau đó phải điều động 3 vận tải cơ dự bị đến sân bay dã chiến để sơ tán lực lượng. Đặc nhiệm Mỹ phá hủy hai máy bay MC-130J, mỗi chiếc có giá xuất xưởng khoảng 114 triệu USD, nhằm ngăn chúng rơi vào tay Iran. Hình ảnh hiện trường còn cho thấy một hoặc hai trực thăng hạng nhẹ AH/MH-6 Little Bird, có giá 2-7 triệu USD tùy phiên bản, bị cháy rụi.
Giới chức Mỹ không công bố nguyên nhân dẫn tới sự cố. ABC News dẫn lời hai quan chức giấu tên cho biết các phi cơ Commando II bị mắc kẹt trong nền cát, trong khi quân đội Iran tuyên bố đã bắn hạ "ít nhất một vận tải cơ C-130 và hai trực thăng của Mỹ".
Quân đội Mỹ cho biết không có trường hợp thiệt mạng trong chiến dịch giải cứu. Ông Trump nói rằng đại tá phi công F-15E bị thương nặng, nhưng đang được điều trị và sẽ phục hồi sức khỏe.
Tuy nhiên, quân đội Mỹ cũng hứng chịu nhiều tổn thất khí tài trong nỗ lực giải cứu. Bên cạnh các vận tải cơ MC-130J và trực thăng AH/MH-6 bị phá hủy, một cường kích A-10 đã bị phòng không Iran bắn rơi khi đang yểm trợ lực lượng tìm kiếm.
Hai trực thăng cứu nạn chiến đấu HH-60W Jolly Green II cũng trúng hỏa lực Iran, khiến ít nhất một quân nhân bị thương, nhưng vẫn hạ cánh an toàn ở lãnh thổ đồng minh của Mỹ. Chưa rõ mức độ hư hại của chúng.
Các quan chức Mỹ và giới chuyên gia nhận định đây là chiến dịch có độ phức tạp hiếm thấy, bắt nguồn từ hàng loạt yếu tố như địa hình núi non hiểm trở, phi công bị thương, áp lực truy đuổi từ đối phương, phải triển khai lực lượng vào sâu trong lãnh thổ thù địch.
Theo Griffin, chiến dịch này vượt trội cả về quy mô lẫn mức độ rủi ro so với những đợt giải cứu của quân đội Mỹ trong quá khứ.
"Đây là hoạt động rất khác thường. Chúng ta đã giải cứu phi công giữa ban ngày, sau 7 giờ hiện diện trong lãnh thổ Iran. Tất cả binh sĩ tham gia đã thể hiện tài năng và sự dũng cảm tuyệt vời", Tổng thống Trump cho hay.
Thanh Danh (Theo CNN, NYT, Fox, WSJ)
Tin Gốc: https://vnexpress.net/hai-ngay-my-chay-dua-giai-cuu-phi-cong-bi-ban-roi-o-iran-5058837.html
Đại sứ Anh và Trung Quốc cảm ơn những đóng góp của Thủ tướng Phạm Minh Chính
Theo thông tin từ Bộ Ngoại giao, chiều 6-4, tại Trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã tiếp Đại sứ Anh tại Việt Nam Iain Frew.
Thủ tướng khẳng định Việt Nam coi trọng tăng cường quan hệ với Anh, hoan nghênh sự đóng góp tích cực của Anh tại khu vực, sự phối hợp giữa hai nước trong khuôn khổ ASEAN, Liên hợp quốc.
Ông hoan nghênh việc hai nước đã thiết lập khuôn khổ đối tác cao nhất - Đối tác chiến lược toàn diện nhân chuyến thăm chính thức Anh của Tổng Bí thư Tô Lâm.
Ông cũng gửi lời cảm ơn Chính phủ Anh hỗ trợ Việt Nam vắc xin trong dịch bệnh COVID-19, giúp Việt Nam khắc phục hậu quả bão lụt và hợp tác về ứng phó biến đổi khí hậu,...
Thủ tướng cho rằng dư địa hợp tác hai nước vẫn còn rất lớn và đề nghị hai bên tăng cường hợp tác toàn diện. Trong đó đặc biệt là các lĩnh vực thương mại - đầu tư, tài chính, giáo dục - đào tạo, khoa học - công nghệ, quốc phòng - an ninh, chuyển đổi năng lượng và ứng phó biến đổi khí hậu, văn hóa, du lịch và giao lưu nhân dân.
Thủ tướng đề nghị Vương quốc Anh tạo thuận lợi về thị thực cho công dân Việt Nam, trước mắt là miễn thị thực cho người mang hộ chiếu ngoại giao.
Trân trọng cảm ơn Thủ tướng Phạm Minh Chính dành thời gian tiếp, Đại sứ Iain Frew đánh giá cao những thành tựu phát triển kinh tế - xã hội, đối ngoại của Việt Nam trong bối cảnh những thách thức do tình hình thế giới và khu vực đặt ra.
Đại sứ khẳng định phía Anh sẵn sàng đóng góp vào nỗ lực thực hiện mục tiêu phát triển bền vững của Việt Nam thời gian tới, nhất là chuyển đổi xanh, chuyển đổi số, chuyển đổi năng lượng.
Ông Iain Frew cảm ơn cá nhân Thủ tướng Phạm Minh Chính đã luôn đồng hành và đưa ra những định hướng cụ thể cho việc thúc đẩy mạnh mẽ quan hệ Việt Nam - Anh thời gian qua.
Đại sứ nhất trí sẽ tích cực phối hợp với các bộ, ngành Việt Nam thúc đẩy triển khai hiệu quả các nội hàm khuôn khổ Đối tác chiến lược toàn diện và kết quả chuyến thăm Anh của Tổng Bí thư Tô Lâm.
Nhất trí với đề xuất của Thủ tướng về việc tiếp tục tăng cường trao đổi đoàn các cấp, đặc biệt là cấp cao trên tất cả các kênh nhằm tăng cường tin cậy chính trị.
Anh sẽ tiếp tục hợp tác, hỗ trợ Việt Nam phát triển trung tâm tài chính quốc tế. Bên cạnh đó nhất trí mở rộng hợp tác đào tạo giữa các trường đại học hai nước, và thúc đẩy đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai ở trường học tại Việt Nam.
Qua đó góp phần tăng cường hợp tác văn hóa và giao lưu nhân dân, tạo thuận lợi để cộng đồng người Việt Nam tại Anh hội nhập tốt, đóng vai trò cầu nối hữu nghị và góp phần thúc đẩy hợp tác hai nước.
Trước đó chiều 5-4 tại Trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã tiếp Đại sứ Trung Quốc tại Việt Nam Hà Vĩ.
Trong không khí hữu nghị, chân thành và cởi mở, Thủ tướng Phạm Minh Chính và Đại sứ Trung Quốc Hà Vĩ đã điểm lại những tiến triển tích cực của quan hệ Việt - Trung giai đoạn vừa qua.
Nhấn mạnh tình hữu nghị truyền thống và chủ trương nhất quán của Đảng, Nhà nước, Chính phủ Việt Nam trong việc ưu tiên hàng đầu quan hệ hữu nghị, hợp tác với Trung Quốc, Thủ tướng mong muốn hai nước tiếp tục tăng cường đoàn kết, củng cố tin cậy, đẩy mạnh hợp tác toàn diện, hỗ trợ lẫn nhau cùng phát triển.
Về phần mình, Đại sứ Hà Vĩ chuyển lời thăm hỏi thân thiết của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tập Cận Bình, Thủ tướng Lý Cường, Ủy viên trưởng Nhân đại Triệu Lạc Tế, Chủ tịch Chính hiệp Vương Hộ Ninh đến Tổng Bí thư Tô Lâm và các lãnh đạo chủ chốt Việt Nam.
Ông nhiệt liệt chúc mừng những thành tựu phát triển quan trọng của Việt Nam trong 5 năm qua, dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam và sự quản lý điều hành quyết liệt, hiệu quả của Chính phủ, Thủ tướng.
Đại sứ Hà Vĩ cảm ơn và đánh giá cao tâm huyết và những đóng góp rất quan trọng của Thủ tướng Phạm Minh Chính cho quan hệ song phương.
Về hợp tác thời gian tới, Thủ tướng Phạm Minh Chính đề nghị hai bên nỗ lực thúc đẩy thương mại song phương theo hướng cân bằng, lành mạnh, bền vững.
Trong đó đề nghị mở cửa tối đa cho hàng nông thủy sản và chăn nuôi của Việt Nam, tạo đột phá về kết nối hạ tầng chiến lược, ưu tiên cao cho hợp tác đường sắt nhằm kết nối 2 nước với khu vực Đông Nam Á, Trung Á, châu Âu.
Ngoài ra thúc đẩy hơn nữa hợp tác về năng lượng, tài chính, ngân hàng cũng như tăng cường hợp tác văn hóa, du lịch, tạo thuận lợi về xuất nhập cảnh cho du khách của hai bên.
Bày tỏ tán thành và đánh giá cao các ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng Phạm Minh Chính, Đại sứ Hà Vĩ khẳng định Đảng và Nhà nước Trung Quốc hết sức coi trọng và dành ưu tiên cao quan hệ với Việt Nam trong chính sách ngoại giao láng giềng.
Trung Quốc sẵn sàng cùng Việt Nam duy trì trao đổi chiến lược cấp cao thường xuyên, không ngừng làm sâu sắc hơn nữa hợp tác thực chất trên các lĩnh vực, góp phần đưa quan hệ Đối tác hợp tác chiến lược toàn diện, Cộng đồng chia sẻ tương lai Trung Quốc - Việt Nam có ý nghĩa chiến lược phát triển lên tầm cao mới.