Một trào lưu mới mang tên “bài tập treo cổ” nhằm mô phỏng liệu pháp kéo giãn cột sống cổ tại bệnh viện đang nổi lên trong giới trẻ Trung Quốc, theo SCMP ngày 7/4. Phương pháp này đòi hỏi người tập phải treo cổ lên cành cây để kéo giãn cơ thể, nhằm chữa trị chứng thoái hóa cột sống cổ.
Số liệu từ Sách trắng về Sức khỏe Cột sống cổ Trung Quốc năm 2024 cho thấy quốc gia này có hơn 200 triệu người đang gặp các vấn đề về cột sống cổ, trong đó nhóm bệnh nhân dưới 30 tuổi chiếm tỷ lệ hơn 40%.
Trào lưu tập luyện mới này vốn phổ biến ở người cao tuổi từ lâu nhưng nay đang lan truyền mạnh mẽ trên mạng khi ngày càng có nhiều người trẻ bắt chước làm theo. Tại các công viên, hình ảnh người già treo mình trên cây bằng dây đai cổ, chân không chạm đất và đung đưa như quả lắc rất phổ biến. Họ tin rằng bài tập có tác dụng tương tự liệu pháp kéo giãn cột sống trong y khoa, giúp giảm đau cổ và chữa bệnh hiệu quả.
Một người đàn ông họ Tôn, 57 tuổi, ở thành phố Thẩm Dương, tỉnh Liêu Ninh, kể từng khổ sở vì nhiều bệnh về cột sống cổ nhưng nhờ thiết bị kéo giãn tự chế mà ông đã đỡ bệnh và giảm đau nhức cổ vai gáy. Tuy nhiên, một sự việc đau lòng xảy ra vào tháng 5/2024 khi một người đàn ông ở Trùng Khánh tử vong do ngạt thở trong lúc tập bài tập này.
Trong một cuộc phỏng vấn với Đài phát thanh Nhân dân Trung ương (CNR) năm 2024, giáo sư Hứa Võ Cơ, chuyên gia đầu ngành về cột sống tại Bệnh viện Trung y tỉnh Hồ Nam, cho hay liệu pháp kéo giãn cột sống cổ là phương pháp chữa bệnh trong y học cổ truyền Trung Quốc.
Đây là một bài tập vật lý trị liệu bài bản nhằm chữa trị các bệnh lý về đốt sống cổ. Giáo sư giải thích thêm “treo cổ” thực chất là mô phỏng liệu pháp kéo giãn lâm sàng để điều trị thoái hóa cột sống cổ thể rễ thần kinh. Cơ chế chính của nó là dùng ngoại lực làm giãn khoảng cách giữa các đốt sống, từ đó giảm áp lực nội đĩa đệm và giải phóng các dây thần kinh hoặc tủy sống đang bị chèn ép. Đồng thời, phương pháp cũng giúp thư giãn cơ cổ, tăng cường lưu thông máu và tiêu viêm, giúp giảm đau rõ rệt.
Tuy nhiên, ông khuyến cáo người dân tuyệt đối không tự ý bắt chước các bài tập treo cổ trên mạng, tránh nguy cơ chấn thương nghiêm trọng. Theo Lichi News, liệu pháp kéo giãn cột sống cổ đúng cách phải được thực hiện dưới sự giám sát của nhân viên y tế, với các thông số về góc độ, trọng lượng và thời gian được kiểm soát chính xác.
Thông thường, lực kéo chỉ duy trì ở mức 10% đến 15% trọng lượng cơ thể người bệnh. Bệnh nhân phải giữ nguyên tư thế trong suốt quá trình kéo giãn và các thông số kỹ thuật sẽ được bác sĩ điều chỉnh riêng sao cho phù hợp với tình trạng bệnh của mỗi người.
Ngược lại, cái gọi là bài tập “treo cổ” bắt vùng cổ phải chịu toàn bộ trọng lượng cơ thể, kết hợp với các động tác đung đưa hay vặn xoắn, dễ gây trật khớp cổ đột ngột, thậm chí là gãy xương. Các chuyên gia cảnh báo cột sống cổ là một trong những bộ phận dễ bị tổn thương nhất trên cơ thể người bởi đây là nơi tập trung các dây thần kinh và mạch máu trọng yếu.
“Việc treo mình với trọng lượng lớn trong trạng thái không được kiểm soát rất dễ gây áp lực lên mạch máu và dây thần kinh. Ở mức độ nhẹ, người tập có thể bị chóng mặt, buồn nôn, trong khi mức độ nặng có thể dẫn đến tổn thương tủy sống, thậm chí liệt tứ chi”, Thẩm Á, chuyên gia trị liệu cấp cao của Khoa Phục hồi chức năng, Bệnh viện Không quân Chiến khu Đông Bộ, cho biết.
Các chuyên gia y tế cho hay thay vì đánh cược sức khỏe với trò “treo cổ” mạo hiểm, người dân nên bắt đầu từ những thói quen hàng ngày như điều chỉnh tư thế ngồi và hạn chế tối đa việc cúi đầu quá lâu. Ngoài ra, họ cũng có thể áp dụng cách chườm nóng và massage để giảm cơn đau. Việc lựa chọn một chiếc gối phù hợp và đảm bảo giấc ngủ ngon cũng quan trọng không kém trong việc bảo vệ cột sống cổ.
Đau lưng dưới hay đau thắt lưng là tình trạng đau xuất hiện ở vùng từ dưới bờ xương sườn đến mông. Triệu chứng có thể từ nhẹ đến nặng, diễn ra trong thời gian ngắn (cấp tính), trung bình (bán cấp) hoặc kéo dài (mạn tính) và có thể ảnh hưởng đến bất kỳ ai. Dưới đây là một số nguyên nhân thường gặp gây đau lưng dưới.
Gãy xương thường xảy ra do té ngã, tai nạn, chấn thương hoặc vận động lặp đi lặp lại. Một số bệnh như tiêu xương hoặc nứt đốt sống (spondylolysis) làm tăng nguy cơ gãy xương.
Viêm khớp
Viêm khớp, đặc biệt do thoái hóa, thường gặp ở người trên 50 tuổi. Thoái hóa khớp là một nguyên nhân điển hình gây đau lưng dưới. Viêm khớp cột sống có thể gây hẹp ống sống, làm chèn ép tủy sống cũng là nguyên nhân gây ra cơn đau.
Vấn đề về đĩa đệm
Đĩa đệm đóng vai trò như lớp đệm giữa các đốt sống. Khi đĩa đệm bị rách (thoát vị) hoặc phồng lên, chúng có thể chèn ép dây thần kinh và gây đau lưng dưới dai dẳng.
Bệnh thận
Đôi khi đau lưng có thể là dấu hiệu của một vấn đề nghiêm trọng hơn, liên quan đến bệnh thận, chẳng hạn như sỏi thận. Đau lưng do bệnh thận, trái ngược với đau cơ hoặc khớp thông thường, thường nằm ở vùng đau sâu, âm ỉ, ở phần trên lưng ngay dưới khung xương sườn ở cả hai bên cột sống.
Một điểm khác biệt là loại đau lưng này thường không thay đổi theo tư thế, trong khi đau cơ xương khớp thường giảm hoặc trở nên khó chịu hơn khi thay đổi tư thế hoặc hoạt động thể chất.
Ung thư
Trong một số trường hợp ít gặp, đây có thể là dấu hiệu của ung thư. Các bệnh như ung thư bàng quang, ung thư cột sống hoặc ung thư phổi đều có thể gây đau lưng. Điều đáng lo ngại là khi cơn đau kéo dài, có xu hướng tăng dần hoặc đi kèm triệu chứng bất thường khác.
Đau lưng do ung thư thường xuất hiện muộn (như ung thư bàng quang) hoặc có thể là dấu hiệu sớm (như ung thư cột sống). Khi đau không rõ nguyên nhân hoặc ngày càng nặng, người bệnh cần đi khám để được chẩn đoán kịp thời.
Đau lưng có thể xảy ra ở mọi người, kể cả trẻ em, thanh thiếu niên và trở nên phổ biến hơn khi tuổi tác tăng lên. Các yếu tố nguy cơ bao gồm ít vận động, thừa cân, bệnh lý nền, nâng vật sai cách và các vấn đề tâm lý như trầm cảm, lo âu. Hút thuốc lá cũng có thể làm tình trạng đau lưng nặng hơn.
Để giảm đau lưng dưới, bạn có thể nghỉ ngơi hợp lý, tập các động tác yoga như tư thế em bé, kết hợp chườm nóng - lạnh. Ngoài ra, vật lý trị liệu, thuốc giảm đau, massage hoặc nắn chỉnh cột sống cũng có thể giúp cải thiện triệu chứng.
Bệnh có thể phòng ngừa và kiểm soát bằng cách tập thể dục thường xuyên, duy trì cân nặng hợp lý và giữ tư thế đúng. Nếu triệu chứng trở nên nghiêm trọng hoặc kéo dài, cần can thiệp y tế kịp thời vì trì hoãn điều trị có thể khiến tình trạng xấu đi.
Tại buổi lễ, Bệnh viện Răng hàm mặt trung ương TP.HCM đã trao tặng thiết bị nha khoa trị giá 300 triệu đồng nhằm phục vụ chương trình nha học đường theo mô hình trường - trạm, với sự có mặt của Phó bí thư Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam TP.HCM Nguyễn Phước Lộc.
Nằm trong khuôn khổ các hoạt động hưởng ứng Ngày Sức khỏe toàn dân, các y bác sĩ Bệnh viện Răng hàm mặt trung ương TP.HCM đã thăm khám hơn 1.000 học sinh tại Trường tiểu học Cao Văn Ngọc, đặc khu Côn Đảo, đồng thời tư vấn, hướng dẫn kỹ năng vệ sinh và chăm sóc răng miệng đúng cách.
Bên cạnh đó các bác sĩ đã tổ chức chương trình khám, điều trị chuyên sâu, thực hiện cấy ghép implant nha khoa cho 10 cụ người cao tuổi tại đặc khu Côn Đảo.
Báo cáo tại sự kiện, đại diện Bệnh viện Răng hàm mặt trung ương TP.HCM cho biết trong giai đoạn 2026 - 2028, đơn vị sẽ tiếp tục triển khai chương trình nha học đường tại Côn Đảo, với mục tiêu bảo đảm 100% học sinh tiểu học được tiếp cận giáo dục sức khỏe răng miệng, dự phòng và điều trị sâu răng.
Song song đó, bệnh viện sẽ phối hợp với Sở Y tế TP.HCM và Trung tâm Y tế quân dân y Côn Đảo trong quản lý, theo dõi tình trạng sức khỏe răng miệng của người dân thông qua hồ sơ sức khỏe điện tử.
Công tác nâng cao năng lực chuyên môn cho y tế địa phương cũng được chú trọng thông qua việc cử bác sĩ luân phiên hỗ trợ, chuyển giao và thực hành các kỹ thuật chuyên sâu như phẫu thuật miệng, nội nha, điều trị nha chu cho người lớn và phục hình răng.
Ngoài ra, bệnh viện còn hỗ trợ vật tư, trang thiết bị y tế nhằm đảm bảo điều kiện khám, chữa bệnh cho Trung tâm Y tế quân dân y Côn Đảo.