Anh Trần Minh Triệu (29 tuổi, ngụ P.Xuân Hòa, TP.HCM) kể mới đây sau khi kết thúc một giải thể thao nội bộ, nhóm của anh gồm khoảng 20 người hẹn nhau liên hoan tại một quán ăn ở góc ngã tư Lý Tự Trọng giao với đường Nguyễn Trung Trực (P.Bến Thành). Quán có bàn dài ngồi vỉa hè, đồ ăn ngon và hợp khẩu vị. Tuy nhiên, đồ ăn còn chưa dọn ra thì cả nhóm liên tục bị chèo kéo, nài nỉ mua hàng.
“Chúng tôi vừa ngồi xuống là hết người này đến người kia mời mua đủ loại mặt hàng, từ thuốc lá, trái cây, vé số đến xin tiền. Một người bán có thể quay lại nhiều lần trong cùng một buổi. Để tránh bị làm phiền, chúng tôi mua ủng hộ cho xong nhưng chỉ một lúc họ lại tới, rồi người khác tới…, mất cả vui”, anh Triệu phản ánh.
Anh Huỳnh Tân (38 tuổi, ngụ P.Gò Vấp) cũng có trải nghiệm tương tự với người ăn xin, người bán vé số. Với hàng rong, thường anh chỉ nhẹ nhàng từ chối hoặc góp ý với chủ quán để họ nhắc nhở. Với những hàng quán không xử lý tình trạng này, anh sẽ không tới nữa.
Không chỉ nhà hàng, quán ăn mà ở những nơi công cộng như công viên, dọc bờ sông…, đội ngũ hàng rong thậm chí lấn chiếm không gian chung, khách nào không mua hàng, uống nước, sử dụng đồ của họ sẽ bị nói móc, thậm chí không cho đứng hóng mát.
Tình trạng này đã kéo dài nhiều năm, cứ khi nào lực lượng chức năng ra quân xử lý thì tạm lắng xuống nhưng sau đó vẫn đâu vào đấy. Gần nhất, cuối năm ngoái, UBND TP.HCM ban hành công văn chỉ đạo các đơn vị liên quan tăng cường xử lý tình trạng người lang thang xin ăn, bán hàng rong chặt chém, chèo kéo du khách trên địa bàn TP. Đây là động thái nhằm đảm bảo an ninh trật tự, mỹ quan đô thị, nâng cao trải nghiệm của du khách khi đến với TP.HCM. UBND TP nhấn mạnh chỉ đạo các đơn vị liên quan tập trung xử lý dứt điểm vấn đề này nhưng chỉ được một thời gian thì tái diễn.
Th.S Trần Trung Hiếu, Phó chủ tịch Chi hội Hướng dẫn viên TP.HCM, thừa nhận hàng rong, ăn xin hiện nay xuất hiện dưới rất nhiều hình thức khác nhau, từ đánh giày, bán hàng lưu niệm nhỏ lẻ cho đến xin tiền trực tiếp. Thậm chí, có những trường hợp được ngụy trang rất khéo léo như mặc đồ bình thường rồi kể hoàn cảnh khó khăn để xin tiền hay người bán vé số nhưng nếu khách không mua thì chuyển ngay thành ăn xin. Ông Hiếu đặt vấn đề có nhiều người nói là sinh viên đi bán bút, bán tập nhưng có thật sự là sinh viên thì không ai biết. Hay có những người treo biển xin tiền trước ngực để chữa bệnh, làm từ thiện nhưng không thể xác minh được. “Thậm chí, hàng rong biến tướng thành hoạt động biểu diễn nghệ thuật như con nít thổi lửa ở phố đi bộ, bản chất vẫn là đánh vào lòng thương cảm của người khác”, ông Hiếu nói thẳng.
TS Dương Đức Minh, Phó viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển kinh tế và du lịch, phân tích: Trong xã hội luôn tồn tại lòng trắc ẩn hay sự thương cảm và chính yếu tố này trở thành điểm tựa để các hoạt động như xin ăn hay buôn bán nhỏ lẻ tiếp tục tồn tại. Đây không hẳn là hành vi trục lợi quá mức mà phần lớn là cách để họ nhận được sự san sẻ nhất định từ cộng đồng. Dù vậy, ông Minh thừa nhận tình trạng có thể ảnh hưởng đến môi trường du lịch của TP khi du khách bị làm phiền quá mức, thậm chí có thể xem là quấy rối.
Từ góc nhìn đó, TS Dương Minh Đức cho rằng để giải quyết vấn đề không thể chỉ tập trung vào nhóm hàng rong, ăn xin mà cả người cho, người mua. “Lòng trắc ẩn cần được đặt đúng chỗ, nếu không nó có thể trở thành yếu tố duy trì những hành vi chưa phù hợp với nếp sống văn minh đô thị”, ông Minh nhấn mạnh.
Theo chuyên gia này, chính sách cần tiếp cận đa chiều, hướng đến việc thay đổi nhận thức của cả hai phía, tức là người cần hỗ trợ và người sẵn sàng cho đi. Truyền thông về nếp sống văn minh đô thị cần giúp người dân hiểu rằng việc giúp đỡ đúng cách mới thực sự có ý nghĩa.
Với nhóm bán hàng rong, ông Minh nhận định đây là hoạt động mang tính trao đổi thương mại, do đó cần kiểm soát về giá cả, chất lượng sản phẩm và tính minh bạch để tránh tình trạng “chặt chém”, ảnh hưởng đến trải nghiệm của du khách. Còn nhóm ăn xin, đặc biệt là trẻ em lại là đối tượng khó chuyển hóa hơn do đã hình thành thói quen, thậm chí tồn tại dưới dạng mạng lưới chăn dắt. Vì thế, cần tiếp cận theo hướng lâu dài, kiên nhẫn, tập trung vào giáo dục, đào tạo và tạo sinh kế thay thế. Đây là quá trình đòi hỏi sự phối hợp của nhiều bên và phải được triển khai liên tục, không thể làm theo kiểu phong trào ngắn hạn.
Ông Nguyễn Tiến Huy, CEO Pencil Group/Localis – đơn vị vận hành website quảng bá du lịch TP.HCM visithcmc.vn, cho rằng trước hết cần nhìn nhận và chấp nhận đây là một thực tế của xã hội. Khi xây dựng và truyền tải các sản phẩm du lịch, hoặc ngay trên website chính thức của điểm đến TP.HCM cũng cần có những nội dung giúp du khách, đặc biệt là khách quốc tế, hiểu và biết cách xử lý các tình huống phát sinh không mong muốn. Chúng ta thường e ngại khi đề cập những vấn đề này trên các cổng thông tin chính thức hoặc trong các nội dung giới thiệu về văn hóa xã hội. Tuy nhiên, đây lại là những tình huống có thật mà du khách có thể gặp phải. Vì thế, không cần làm vấn đề trở nên nghiêm trọng nhưng ít nhất cần để du khách biết rằng họ có thể tìm đến đâu khi cần hỗ trợ. Ví dụ như một tổng đài hay một website chính thức để cung cấp thông tin và hướng dẫn cách xử trí khi gặp sự cố bất ngờ trong hành trình.
Cùng quan điểm, Th.S Trần Trung Hiếu nói trước đây TP.HCM có lực lượng thanh tra du lịch trực thuộc Sở Du lịch để chuyên kiểm tra các hoạt động như hướng dẫn viên “chui”, vi phạm trong tổ chức tour, chặt chém. Tuy nhiên, sau quá trình sáp nhập, vai trò và hoạt động của lực lượng này hiện không còn rõ ràng như trước. Ngay cả người trong ngành cũng chưa nắm rõ cơ chế vận hành hiện nay. Do đó, cần xem xét việc củng cố hoặc khôi phục lực lượng thanh tra du lịch, đồng thời làm rõ chức năng, phạm vi xử lý, đặc biệt là các vấn đề liên quan đến hình ảnh du lịch như ăn xin, chèo kéo khách.
Thông tin từ Cục Hàng không Việt Nam, hãng hàng không Qatar Airways (QR) vừa tiếp tục thông báo điều chỉnh kế hoạch khai thác, khôi phục mạng bay đến và đi Doha (DOH) với hơn 120 điểm đến vào giữa tháng 5 thông qua các hành lang bay chuyên biệt.
Đối với khai thác đi/đến thị trường Việt Nam, hãng thông báo hủy toàn bộ các chuyến bay QR974/QR975 trên đường bay giữa Doha và TP.HCM trong giai đoạn từ 1.4 - 15.4 do ảnh hưởng bởi các hạn chế khai thác hiện hành.
Chỉ cách đây 2 ngày, Qatar Airways (QR) còn dự kiến khai thác trở lại 90 điểm đến trong toàn bộ mạng đường bay đi/đến Doha (DOH), bao gồm Hà Nội và TP.HCM, từ nay đến 15.4.
Trong khi đó, hai hãng hàng không Emirates (EK) và Etihad Airways (EY) vẫn sẽ tiếp tục duy trì tần suất khai thác trên đường bay giữa Dubai và các điểm Hà Nội, TP.HCM, Đà Nẵng (khai thác bởi EK); giữa Abu Dhabi và Hà Nội (khai thác bởi EY).
Theo đánh giá của Cục Hàng không, không phận khu vực Trung Đông chỉ được mở từng phần và vẫn duy trì nhiều hạn chế nên hoạt động khai thác của các hãng hàng không tại đây nói chung cũng các hãng khai thác đến Việt Nam nói riêng vẫn phụ thuộc vào diễn biến, thay đổi của việc hạn chế không phận và các biện pháp kiểm soát không lưu.
Do đó, các hãng hàng không sẽ có xu hướng điều hành linh hoạt, điều chỉnh ngắn hạn kế hoạch khai thác theo từng thời điểm, giai đoạn cụ thể. Dự kiến hình thức khai thác này sẽ tiếp tục duy trì trong thời gian tới nếu tình hình chiến sự khu vực Trung Đông không được cải thiện theo chiều hướng tích cực.
Cũng theo Cục Hàng không, hiện nay các hãng hàng không bắt đầu điều chỉnh kế hoạch khai thác như cắt giảm tần suất, tạm dừng khai thác một số đường bay không có hiệu quả, hủy các ngày khai thác thấp điểm, khung giờ xấu... Trường hợp, các hãng hàng không tiếp tục cắt giảm, hủy thêm các đường bay thì nhu cầu vị trí đỗ qua đêm tại các cảng hàng không sẽ tăng cao.
Để chủ động ứng phó và đảm bảo an toàn khai thác tại cảng, Cục đã có văn bản đề nghị Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV); Công ty CP Đầu tư phát triển Vân Đồn và Cảng hàng không Mặt trời về việc bảo đảm an toàn khai thác vận chuyển hàng không trong bối cảnh tình hình chiến sự tại Trung Đông. Các đơn vị được giao phối hợp với hãng hàng không chủ động xây dựng và triển khai phương án hỗ trợ hành khách bị ảnh hưởng bởi các thay đổi lịch bay, hủy chuyến hoặc điều chỉnh đường bay.
Đồng thời bảo đảm duy trì trật tự, an ninh, an toàn tại khu vực cảng hàng không và có kế hoạch, phương án khai thác sân đỗ, điều phối, bố trí vị trí đỗ qua đêm cho các tàu bay do cắt giảm, hủy đường bay.
Ở một diễn biến khác, có 1 thông tin tích cực đó là từ 31.3 - 1.4, giá nhiên liệu hàng không ghi nhận xu hướng điều chỉnh giảm sau đà tăng trong các phiên trước đó.
Cụ thể, giá Jet A-1 (FOB Singapore) giảm từ 242,71 USD/thùng (30/3) xuống còn 218,43 USD/thùng (31/3), tương đương mức giảm khoảng 10%, sau đó gần như đi ngang ở mức 218,60 USD/thùng trong ngày 1.4.
Giá nhiên liệu tại Hàn Quốc và khu vực vùng Vịnh cũng được ghi nhận mức giảm tương đương. Đối với thị trường dầu thô, giá Brent duy trì quanh mức 110 USD/thùng và WTI dao động khoảng 100 USD/thùng.
Về chênh lệch giá (premium) giữa nhiên liệu hàng không và nguyên liệu nền đã được thu hẹp đáng kể từ mức 42,40 USD/thùng xuống còn khoảng 36 USD/thùng, trong khi cấu trúc backwardation tại Singapore cũng hạ nhiệt từ 45 USD/thùng về khoảng 39 USD/thùng.
Ngày 4-4, du khách bất ngờ khi nước biển khu vực phường Vũng Tàu và phường Rạch Dừa (TP.HCM) có màu xanh lục và màu tím lạ lẫm.
Từ khu vực biển Bãi Sau (phường Vũng Tàu) kéo dài đến bãi tắm Long Cung (phường Rạch Dừa), nước biển ở sát bờ có màu xanh lục khác lạ.
Trong khi đó, khu vực xa bờ có màu xanh dương tạo sự tương phản rõ rệt. Mỗi khi sóng vỗ, các mảng xanh lục dạt vào bãi cát. Trong mảng xanh còn có một ít cá nhỏ chết ở một số nơi.
Ngoài ra, một số ao nước ở bãi biển có hiện tượng chuyển sang màu tím và bốc mùi hôi khó chịu.
Việc này khiến nhiều du khách không khỏi lo ngại, không dám xuống biển tắm.
Tuy nhiên, theo người dân địa phương, hiện tượng nước biển chuyển màu xanh lục thỉnh thoảng vẫn xảy ra trong những ngày nắng nóng.
Nguyên nhân được cho là tảo phát triển mạnh, nước nóng lên khiến tảo chết dạt vào bờ. Còn phần nước có màu tím được cho là tảo chết nhiều đang phân hủy.
"Hiện tượng này thỉnh thoảng vẫn xảy ra nhưng chỉ một đến hai ngày là hết, sau đó nước biển sẽ quay về bình thường", một người dân địa phương giải thích rõ hơn.
Về việc cá nhỏ chết cục bộ, người dân giải thích chủ yếu là cá nhỏ do ngư dân đánh bắt nhưng thu gom không hết rồi bị sóng đánh vào bờ chứ không phải hiện tượng cá chết bất thường do vi tảo.
Trước đó, hiện tượng nước biển chuyển sang màu xanh lá từng xuất hiện ở biển Vũng Tàu khiến du khách hoang mang.
Sau đó cơ quan chức năng đã lấy mẫu nước biển xét nghiệm và kết luận nguyên nhân do trong nước có vi tảo Noctiluca scintillans.
Đây là loại tảo phân bố rộng, mật độ có thể thay đổi tùy thời điểm nhưng không sản sinh độc tố, không ảnh hưởng đến việc người dân, du khách vui chơi tắm biển.
Loài tảo Noctiluca scintillans (còn gọi là tảo giáp, tảo phát quang) phân bố rộng, có thể tìm thấy trên toàn thế giới, ở gần vùng nước ven bờ. Mật độ thay đổi tùy theo độ mặn, nhiệt độ và hàm lượng dinh dưỡng trong nước biển.
Tháng 3, Ngọc Ánh du lịch Hàn Quốc và hội ngộ Sun-jae, nam du khách từng được gia đình cô giúp đỡ khi gặp nạn tại Đà Nẵng hai năm trước. Video ghi lại khoảnh khắc này thu hút hơn 9 triệu lượt xem cùng hàng nghìn bình luận trên mạng xã hội. Ngọc Ánh cho biết rất trân trọng tình bạn này dù ban đầu cô vốn không có ấn tượng tốt với khách du lịch Hàn Quốc.
Sự việc khởi nguồn vào cuối tháng 6/2024 khi Ngọc Ánh cùng gia đình nghỉ dưỡng tại Đà Nẵng.
Trong ngày thứ năm của chuyến đi, đang ngồi trong nhà, nghe tiếng động lớn ngoài đường, cô chạy ra, thấy hai nam du khách Hàn Quốc bị tai nạn xe máy. Sun-jae bị thương nhẹ, người bạn đi cùng bị gãy tay.
Do rào cản ngôn ngữ và tâm lý ngại va chạm của người xung quanh, hai nạn nhân không nhận được sự hỗ trợ kịp thời. Thấy vậy, Ngọc Ánh đã chủ động mang nước rửa vết thương và gọi xe đưa họ đến bệnh viện. Xe của hai du khách được gửi tạm tại nhà Ánh nên họ trao đổi số điện thoại để giữ liên lạc.
"Tôi rất vui vì giữ được một tình bạn như vậy dù ban đầu có ấn tượng không tốt với các du khách Hàn Quốc", Ngọc Ánh chia sẻ.
Tối cùng ngày, Sun-jae nhắn tin thông báo người bạn đi cùng bị gãy tay, phải về Hàn Quốc phẫu thuật gấp, đồng thời hẹn gặp Ngọc Ánh để cảm ơn. Ánh cùng ba người em đến buổi hẹn. Qua trò chuyện, cô biết Sun-jae cùng bạn mới đến Đà Nẵng từ sáng, thuê xe máy lúc 16h và gặp tai nạn chỉ sau đó 30 phút.
Ngày hôm sau, Sun-jae nhận thông báo chi phí sửa xe hết 3 triệu đồng. Ngoài ra, do người bạn đã cầm chìa khóa xe về nước nên Sun-jae phải thay bộ khóa mới. Vì chi phí khá cao so với khả năng tài chính của sinh viên, du khách Hàn Quốc nhờ gia đình Ánh hỗ trợ thương lượng với hãng xe. Dù gia đình cô đã nỗ lực giúp đỡ, chi phí sửa chữa vẫn không giảm đáng kể.
Ba ngày cuối tại Đà Nẵng, gia đình Ngọc Ánh mời Sun-jae ăn tối và xem lễ hội pháo hoa quốc tế. Cảm kích trước sự nhiệt tình này, nam du khách hứa sẽ đón tiếp nếu họ sang Hàn Quốc. Sau chuyến đi, hai bên mất liên lạc trong hai năm.
Đầu năm nay, khi chuẩn bị sang Hàn Quốc, Ngọc Ánh nhớ lại lời hẹn cũ nhưng còn ngần ngại vì rào cản ngôn ngữ. Nhiều người quen cũng cho rằng đó chỉ là lời mời khách sáo. Tuy nhiên, khi cô nhắn tin, Sun-jae lập tức phản hồi và nhiệt tình sắp xếp lịch trình đón tiếp.
"Tôi sang hai ngày mới dám nhắn tin. Đến sát giờ hẹn, tôi vẫn lo bị 'bùng' nhưng cuối cùng nhận ra lòng tốt của mình đã đặt đúng chỗ", Ngọc Ánh kể. Sun-jae xuất hiện đúng hẹn, đưa cô đi ăn và tham quan phố mua sắm Seongsu. Anh trực tiếp làm hướng dẫn viên, tư vấn quà tặng để bạn không bị "chặt chém" như nỗi lo của chính anh hai năm trước tại Việt Nam.
Toàn bộ chi phí do Sun-jae chi trả để đáp lại sự giúp đỡ của gia đình Ánh trước đây.
Nam du khách còn ngỏ ý mời cô về nhà gặp gỡ bố mẹ để giới thiệu về người đã hỗ trợ mình lúc gặp nạn.
"Nghe câu đó xong, tôi biết lòng tốt mình đã đặt đúng chỗ", Ánh nói. Do không sắp xếp được lịch trình, cô lỡ hẹn tới thăm gia đình Sun-jae trước khi về nước. Sau khi video về cuộc tái ngộ được chia sẻ, nhiều người bày tỏ sự ủng hộ, mong hai người thành một đôi. Tuy nhiên, Ngọc Ánh cho biết cả hai chỉ duy trì tình bạn.
Cuộc gặp gỡ Sun-jae giúp Ngọc Ánh thay đổi quan điểm về khách du lịch Hàn Quốc. Dù không liên lạc thường xuyên, cô cho biết rất vui vì giữ được tình bạn đẹp với người bạn nước ngoài.