Trong hôn lễ hôm 20/3, trước sự chứng kiến của hai gia đình, anh nhắc lại lời hứa từ 5 năm trước sẽ luôn chăm sóc và ở bên cô.
Cả hôn trường lặng đi. Nhiều người biết để đi đến đám cưới này, Khánh Trình, 27 tuổi, và Xuân Thủy, 26 tuổi, đã vượt qua 5 năm sóng gió bởi căn bệnh hiếm của cô.
Họ quen nhau năm 2021 khi cùng làm việc tại một nhà hàng Nhật Bản ở TP HCM. Trình quê Đồng Nai, làm giám sát, còn Thủy là sinh viên, làm trưởng ca bán thời gian.
Ấn tượng của Trình với cô gái đến từ một lần anh lạc đường khi đi dự tiệc của công ty. Anh hỏi đường trong nhóm chat nhưng không ai phản hồi, Thủy là người duy nhất nhắn tin hướng dẫn anh từng đoạn. Dù chưa gặp, cách nói chuyện rõ ràng và sự nhiệt tình khiến anh chú ý.
Tuy nhiên, trong quá trình làm việc, mâu thuẫn xuất hiện. Một lần xử lý sự cố tại quầy bar, Trình trách móc khiến Thủy tổn thương. Dù chàng trai đã xin lỗi sau đó, Thủy vẫn “chiến tranh lạnh” suốt 6 tháng.
Sau dịch Covid-19, khoảng cách giữa họ dần được gỡ bỏ khi hai người nối lại liên lạc. Cùng thời điểm, Thủy trải qua biến cố khi bà ngoại qua đời. Mất mát khiến cô trầm cảm nhẹ.
Trình bắt đầu xuất hiện nhiều hơn trong cuộc sống của Thủy. Anh nhắn tin hỏi thăm, rủ cô đi ăn, mang trà sữa đến tận nơi để động viên. Sau hai tháng, Trình bày tỏ tình cảm. Anh nói rằng ai cũng có lúc sai, nhưng nếu có người ở bên đủ lâu, họ có thể cùng nhau sửa lại và đi tiếp. “Câu nói là lời tỏ tình, và cũng là lời hứa”, Trình kể.
Giữa năm 2022, Thủy bắt đầu thấy cơ thể có dấu hiệu lạ. Khi nhìn vào điện thoại hay bảng menu, hình ảnh bị tách đôi. Cô chóng mặt, bước đi chệch hướng, nhiều lần phải bám tường để giữ thăng bằng. Ban đầu, Thủy nghĩ chỉ là mệt vì làm việc quá sức nên vẫn cố chịu đựng cho đến khi không thể đứng vững.
Sau khi đi khám, bác sĩ kết luận cô mắc hội chứng OMAS (Opsoclonus Myoclonus Ataxia Syndrome), một chứng rối loạn thần kinh hiếm ở người trưởng thành, gây rung giật nhãn cầu liên tục, mất kiểm soát thăng bằng và suy giảm vận động.
Thủy được điều trị bằng corticoid liều cao. Cơ thể cô tích nước nhanh, tăng khoảng 10 kg. Một buổi chiều trở về sau đợt điều trị, cô đứng trước gương rất lâu. Nhìn gương mặt, tay chân sưng phù, Thủy đề nghị chia tay. “Tôi không muốn người đồng hành với mình phải khổ, để anh tìm người khác khỏe mạnh hơn”, Thủy nói.
Nhưng Trình từ chối. Hàng ngày sau giờ làm, anh ghé nhà dìu cô tập đi. Khi việc điều trị kéo dài, anh xin nghỉ việc vào bệnh viện cùng bạn gái. Anh đi theo cô từng buổi truyền thuốc, ghi lại giờ giấc, mang vớ, nhắc cô ăn đúng bữa. Những đêm ở lại phòng bệnh, anh ngủ trên ghế gấp cạnh giường, sáng sớm lại ra ngoài mua đồ ăn rồi quay về trước khi Thủy tỉnh giấc. “Tôi chỉ muốn ở cạnh cô ấy nhiều nhất có thể”, Trình nói.
Nhưng bốn tháng sau, bệnh của cô tái phát nặng hơn. Quá trình điều trị hơn một năm sau đó chỉ giúp cô phục hồi khoảng 70% chức năng vận động.
Thủy rơi vào trầm cảm. Có những ngày cô bật khóc không lý do, những đêm mất ngủ kéo dài. Khi cảm giác bất lực tăng lên, Thủy một lần nữa đề nghị chia tay.
Trình vẫn nói không. Sáng hôm sau anh mang về bốn chú chó con. Kể từ hôm đó, Thủy bận rộn với việc chăm sóc đàn chó, cho ăn, nấu nướng, chải lông và chơi đùa cùng chúng. Cô bắt đầu nhận vài công việc online để khuây khỏa, không bị kéo vào nỗi buồn bệnh tật.
Họ vượt qua giai đoạn khó khăn nhất cũng là lúc Trình nhận ra mình không thể thiếu Thủy. Tháng 8/2025, chàng trai cầu hôn ở Mũi Điện, Phú Yên.
Hôn nhân của họ nhận được sự chúc phúc từ hai bên gia đình. Chị Thu Hiền, 33 tuổi, chị ruột của Trình, cho biết trước đó Trình thường đưa Thủy về nhà chơi. Khi mẹ Trình bệnh, anh phải về chăm sóc. Thủy cũng theo để phụ giúp. Chính khoảng thời gian đó giúp gia đình dần gắn bó và thương mến cô gái này. Sau này khi biết Thủy bệnh, gia đình cũng luôn động viên em.
“Tôi thấy em trai mình thay đổi, trưởng thành, biết lo cho gia đình hơn”, chị Hiền nói.
Trình nói suốt 5 năm qua anh chưa từng thấy khó khăn khi ở cạnh Thủy. Dù sức khỏe thay đổi, cô vẫn giữ nguyên sự chân thành và ấm áp như ngày đầu. “Tình yêu không phải phép tính thiệt hơn mà nằm ở sự đồng điệu về tâm hồn”, anh nói.
Thực hiện quy định của Chính phủ quy định về phân cấp, phân quyền trong lĩnh vực thi đua, khen thưởng; quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Thi đua, khen thưởng, Bộ Quốc phòng đăng công khai danh sách 31 tập thể và 1 cá nhân được cấp ủy, chỉ huy cơ quan, đơn vị đầu mối trực thuộc Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng đề nghị tặng thưởng Huân chương Quân công, Huân chương Bảo vệ Tổ quốc, Huân chương Lao động để lấy ý kiến nhân dân và cán bộ, chiến sĩ.
Cụ thể, 2 tập thể được đề nghị tặng thưởng Huân chương Quân công hạng ba gồm Cục Chính trị, Quân khu 2 và Cục Công trình quốc phòng, Binh chủng Công binh.
9 tập thể được đề nghị tặng thưởng Huân chương Bảo vệ Tổ quốc hạng nhất gồm Cục Chính trị, Tổng cục Hậu cần - Kỹ thuật; Bộ Tham mưu, Quân khu 2; Cục Chính trị, Quân khu 9; Sư đoàn 330, Quân khu 9; Trường Cao đẳng Kỹ thuật quân sự 1, Tổng cục Hậu cần - Kỹ thuật; Phân hiệu phía Nam, Học viện Quân y; Phòng Tài chính, Bộ Tham mưu, Quân khu 4; Khoa Lý luận - Mác Lênin, Học viện Quân y; Công ty cổ phần X20, Tổng cục Hậu cần - Kỹ thuật.
Đề nghị tặng thưởng Huân chương Bảo vệ Tổ quốc hạng nhì đối với 4 tập thể gồm Lữ đoàn 601, Quân khu 1; Kho K890, Cục Quân khí, Tổng cục Hậu cần - Kỹ thuật; Phòng Tuyên huấn, Cục Chính trị, Tổng cục Hậu cần - Kỹ thuật; Phòng Sau đại học, Học viện Chính trị.
Ngoài ra, 16 tập thể được đề nghị tặng thưởng Huân chương Bảo vệ Tổ quốc hạng ba gồm: Cục Hậu cần, Tổng cục Chính trị; Trung đoàn 261, Sư đoàn 367, Quân chủng Phòng không - Không quân; Trung tâm Phát thanh - Truyền hình Quân đội, Tổng cục Chính trị; Đoàn 871, Tổng cục Chính trị; Trường Cao đẳng Hậu cần 1, Tổng cục Hậu cần - Kỹ thuật; Kho K896, Cục Quân khí, Tổng cục Hậu cần - Kỹ thuật; Kho 190, Cục Xăng dầu, Tổng cục Hậu cần - Kỹ thuật; M951, Ban Cơ yếu Chính phủ;
Viện Tên lửa, Viện khoa học và công nghệ quân sự, Bộ Tổng Tham mưu; Viện kiểm sát quân sự Thủ đô Hà Nội; Bộ môn - Trung tâm Hồi sức cấp cứu, chống độc, Bệnh viện Quân y 103, Học viện Quân y; Hệ Bồi dưỡng lý luận chính trị trung cao cấp, Học viện Chính trị; Phòng Tuyên huấn, Cục Chính trị, Bộ Tổng Tham mưu; Phòng Tài chính, Tổng cục Chính trị; Ban Tác huấn, Phòng Tham mưu, Bộ CHQS tỉnh Đắk Lắk, Quân khu 5; Ban Tuyên huấn, Phòng Chính trị, Bộ CHQS tỉnh Đắk Lắk, Quân khu 5.
Bộ Quốc phòng cũng lấy ý kiến về việc đề nghị tặng thưởng Huân chương Lao động hạng nhì với đại tá Nguyễn Văn Bắc, Chủ tịch kiêm Tổng Giám đốc, Tổng Công ty Thái Sơn.
Tàu vũ trụ Artemis II của NASA rời bệ phóng vào ngày 2/4 (theo giờ Hà Nội), mang theo các phi hành gia Reid Wiseman, Victor Glover, Christina Koch và Jeremy Hansen bay quanh mặt trăng.
Họ không chỉ thực hiện nhiệm vụ nghiên cứu mà còn phải thích nghi với cuộc sống thường nhật trong môi trường không trọng lực - nơi cách trái đất hơn 434.000km.
Bởi vậy, từ việc gội đầu, đánh răng đến trang điểm nhẹ, đặc biệt với các nữ phi hành gia, mọi hoạt động cá nhân đều đối mặt với những thách thức riêng trong không gian.
Trong môi trường vi trọng lực, nước không chảy xuống mà kết thành những giọt lơ lửng, dính như keo. Tóc dài cũng bị đẩy dựng lên và bay tự do theo mọi hướng.
Các sản phẩm dạng bột hay nước hoa gần như không thể sử dụng vì nguy cơ các hạt nhỏ bay vào phổi hoặc làm hỏng thiết bị. Do đó nữ phi hành gia phải thay bằng các sản phẩm dạng kem. Việc vệ sinh cũng được tối giản nhằm tiết kiệm nguồn nước quý giá.
Nữ phi hành gia Kellie Gerardi từng chia sẻ với tạp chí Glamour về việc NASA cung cấp bộ dụng cụ vệ sinh cá nhân cho mỗi người. Tuy nhiên họ có thể tùy chỉnh theo sở thích như chọn loại kem đánh răng riêng.
“Bạn hiếm khi thấy phi hành gia trang điểm cầu kỳ như trên trái đất. Nhưng họ vẫn mang theo những thứ giúp bản thân trông tươi tắn hơn”, cô nói.
Những buổi tắm vòi sen sang trọng là điều không tưởng trong không gian. Thay vào đó, phi hành gia dùng khăn ướt để lau người nhanh. Việc gội đầu được thực hiện bằng túi nước bằng nhựa hoặc giấy bạc kết hợp dầu gội không cần xả, thường mất khoảng 20-25 phút.
Khi cạo râu, phi hành gia chỉ sử dụng dao cạo thông thường và kem không mùi với lượng dùng được kiểm soát chặt chẽ cho hành trình dài ngày.
Chia sẻ về chuyện làm đẹp, nữ phi hành gia Serena Aunon-Chancellor cho biết, cô thường mang theo bút kẻ mắt, phấn mắt và có thể là chì kẻ mày. Dù không gian ở tàu vũ trụ khiến việc trang điểm phiền phức hơn nhưng một số nữ phi hành gia vẫn làm đẹp mỗi ngày.
"Tôi thấy da mình trông trẻ hơn trong không gian do sự dịch chuyển chất lỏng trong cơ thể khi ở quỹ đạo. Khi gọi video về trái đất, nhiều người cũng nhận xét như vậy”, nữ phi hành gia nói.
Ngoài ra, các nữ phi hành gia thường để tóc buông tự nhiên để giúp thông thoáng, giảm nguy cơ bít nang tóc, gàu hoặc vi khuẩn phát triển.
Trường hợp nổi tiếng là nữ phi hành gia Sunita Williams - người từng mắc kẹt ngoài không gian 288 ngày. Khi rời trái đất, bà có mái tóc nâu dài. Nhưng khi trở về bằng tàu SpaceX Dragon ở ngoài khơi bang Florida (Mỹ), qua mũ bảo hiểm, nhiều người nhận ra mái tóc của bà đã chuyển sang màu trắng. Sự thay đổi này được cho là do hormone căng thẳng như adrenaline và cortisol làm suy giảm tế bào sản sinh melanin.
Trong nhiệm vụ Futura năm 2015, nữ phi hành gia Samantha Cristoforetti của Cơ quan Vũ trụ châu Âu (ESA) tiết lộ, cô sử dụng túi xà phòng đặc biệt để chăm sóc da.
Một video lan truyền trên mạng xã hội cho thấy, cô bơm dung dịch lên tay, chất lỏng gần như “dính” trên da do sức căng bề mặt, sau đó lau khô bằng khăn và treo gần hệ thống thông gió để hong khô.
Không thể đến tiệm làm móng, các phi hành gia phải tự cắt móng tay và hút sạch phần vụn để tránh chúng bay lơ lửng trong khoang. Ngay cả việc đánh răng cũng không đơn giản. Họ phải nuốt kem đánh răng hoặc nhổ vào khăn do không có trọng lực.
Hiểu biết về nhu cầu của nữ phi hành gia đã thay đổi đáng kể kể từ năm 1963 khi Valentina Tereshkova trở thành người phụ nữ đầu tiên bay vào không gian ở tuổi 26.
Đến năm 1978, khi NASA tuyển nhóm nữ phi hành gia đầu tiên, nhiều điều chỉnh đã được thực hiện, từ trang phục, dù, mũ bảo hiểm đến thiết bị hỗ trợ như quần thấm hút tối đa (MAG). Đây là loại tương tự tã người lớn, được sử dụng trong lúc phóng, hạ cánh và đi bộ ngoài không gian.
Thậm chí, NASA còn từng thiết kế một bộ trang điểm riêng cho nữ phi hành gia. Trong đó bao gồm mascara kẻ mắt, son bóng và má hồng. Năm 2018, cơ quan này chia sẻ hình ảnh lưu trữ và cho biết các kỹ sư NASA với trí tưởng tượng phong phú, cho rằng nữ phi hành gia sẽ cần trang điểm nên họ đã thiết kế hẳn một bộ dụng cụ.
Phi hành gia đã nghỉ hưu Rhea Seddon cho biết một số người thực sự muốn có mỹ phẩm khi làm việc ngoài không gian vì không muốn bản thân trông nhợt nhạt, nên đã đề nghị mang theo vài món cơ bản.
Bộ Quốc phòng nhận được câu hỏi của công dân về quy định, điều kiện miễn, tạm hoãn tham gia dân quân tự vệ.
Người này cho biết mình 25 tuổi, hoàn cảnh gia đình khá khó khăn, cha bỏ từ nhỏ, mẹ có gia đình riêng, anh sống với dì và hai em họ.
Là lao động chính trong gia đình, người dì ngoài 55 tuổi, bị thoái hóa cột sống, không còn khả năng lao động ổn định. Hai người em họ một người đang học đại học và người còn lại đã hoàn thành nghĩa vụ quân sự nhưng chưa có việc làm ổn định.
Về sức khỏe, anh cho biết mình bị cận 2,25 độ, loạn 1,75 độ, giãn tĩnh mạch thừng tinh, viêm giác mạc dị ứng ánh sáng và gan nhiễm mỡ.
Tuy nhiên địa phương vẫn yêu cầu tham gia lực lượng dân quân tự vệ. Anh đã trình bày hoàn cảnh nhưng được trả lời là năm nay bắt buộc tham gia do thiếu quân.
Về vấn đề này, cơ quan chức năng của Bộ Quốc phòng cho biết theo quy định, nam từ đủ 18 tuổi đến hết 45 tuổi, nữ từ đủ 18 tuổi đến hết 40 tuổi có nghĩa vụ tham gia dân quân tự vệ; nếu tình nguyện thì có thể kéo dài đến hết 50 tuổi với nam, đến hết 45 tuổi với nữ.
Thời hạn thực hiện nghĩa vụ tham gia dân quân tự vệ tại chỗ, cơ động, dân quân tự vệ biển, tự vệ phòng không, pháo binh, trinh sát, thông tin, công binh, phòng hóa, y tế là 4 năm; thường trực là 2 năm.
Tùy yêu cầu, nhiệm vụ, thời hạn có thể được kéo dài nhưng không quá 2 năm.
Đối với dân quân biển, tự vệ, chỉ huy đơn vị được kéo dài hơn nhưng không quá độ tuổi quy định.
Theo quy định, các trường hợp được tạm hoãn gồm: phụ nữ mang thai hoặc nuôi con dưới 36 tháng tuổi; nam giới một mình nuôi con dưới 36 tháng tuổi;
Không đủ sức khỏe, có vợ hoặc chồng đang phục vụ trong quân đội, công an hoặc công tác ở vùng đặc biệt khó khăn;
Là lao động duy nhất trong hộ nghèo, hộ cận nghèo; trực tiếp nuôi dưỡng thân nhân không còn khả năng lao động hoặc chưa đến tuổi lao động; gia đình bị thiệt hại nặng về người và tài sản do tai nạn, thiên tai, dịch bệnh nguy hiểm gây ra được chủ tịch UBND cấp xã xác nhận…
Là vợ hoặc chồng, một con của thương binh, bệnh binh, người bị nhiễm chất độc da cam suy giảm khả năng lao động từ 61 - 80%; đang học tại trường của cơ quan nhà nước, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội, cơ sở giáo dục thuộc hệ thống giáo dục quốc dân; đang lao động, học tập, làm việc ở nước ngoài.
Đối với trường hợp được miễn, nếu là vợ hoặc chồng, con của liệt sĩ, thương binh, bệnh binh, người bị nhiễm chất độc da cam suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên; quân nhân dự bị đã được sắp xếp; người trực tiếp nuôi dưỡng Bà mẹ Việt Nam anh hùng; người suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên; người làm công tác cơ yếu: Chủ tịch UBND cấp xã, UBND cấp huyện nơi không có đơn vị hành chính cấp xã, người đứng đầu cơ quan, tổ chức quyết định tạm hoãn, miễn thực hiện nghĩa vụ tham gia dân quân tự vệ.
Trường hợp tham gia dân quân thường trực phải đạt sức khỏe loại 1, 2, 3 theo kết luận của cơ sở y tế có thẩm quyền...
Căn cứ vào nội dung thư hỏi nêu trên và quy định của pháp luật, Bộ Quốc phòng cho biết việc tham gia dân quân tự vệ là nghĩa vụ của công dân. Nếu công dân đủ tiêu chuẩn tuyển chọn vào dân quân tự vệ thì không thuộc diện tạm hoãn, miễn thực hiện nghĩa vụ tham gia dân quân tự vệ trong thời bình.