Từ một phụ kiện giá rẻ, khăn bandana đã trở thành món đồ lưu niệm (merchandise) “hốt bạc”, một biểu tượng định danh không thể thiếu của thế hệ khán giả trẻ hôm nay.
Ít ai biết rằng món phụ kiện mà các bạn trẻ Việt đang quấn lên đầu tại các concert có một lịch sử đầy “gai góc”. Xuất phát từ tiếng Phạn “badhnati” (nghĩa là buộc/thắt), bandana từng là vật bất ly thân của những người lao động vùng Nam Á trước khi theo chân những thủy thủ viễn chinh đổ bộ vào Mỹ.
Trong lịch sử âm nhạc thế giới, bandana là “tuyên ngôn” của những tâm hồn tự do. Và họa tiết Paisley “giọt nước cong” (boteh) có nguồn gốc từ Ba Tư cổ đại tượng trưng cho sự sống, vĩnh cửu. Gắn với phong trào tự do, phản văn hóa thập niên 1960, guitarist huyền thoại Jimi Hendrix đã dùng bandana không chỉ như một phụ kiện mà là tuyên ngôn nghệ thuật.
Công chúng cũng không thể quên hình ảnh Axl Rose (Guns N’ Roses) với chiếc bandana đỏ quấn ngang trán dưới – một biểu tượng Rock n’ Roll bất tử. Hay huyền thoại rap Tupac Shakur (2Pac), người đã biến cách thắt nút khăn phía trước trán trở thành dấu ấn đặc trưng của văn hóa hip hop bờ Tây.
Những năm gần đây, “quý ông Funk” Bruno Mars một lần nữa đưa chiếc khăn này trở lại vị thế đỉnh cao khi biến nó thành phụ kiện không thể tách rời của phong cách Retro rực rỡ. Ở kỷ nguyên hiện đại, chính A$AP Rocky là người đã phá vỡ ranh giới giới tính khi đưa trào lưu “Babushka” (quấn khăn kiểu bà cụ Nga) lên các sàn diễn xa xỉ của Gucci hay Loewe.
Dĩ nhiên, các nữ nghệ sĩ nữ cũng không thể thờ ơ trước vẻ đẹp của khăn bandana. “Nữ hoàng nhạc pop” Madonna với chiếc nơ thắt bandana to bản đầy nữ tính và quyền lực thập niên 1980 đã trở thành một biểu tượng kinh điển.
Từ Aaliyah của thập niên 1990 đến Rihanna hay Dua Lipa hôm nay, chiếc khăn bandana đã đi một hành trình dài từ biểu tượng đường phố trở thành ngôn ngữ thời trang, nơi mỗi nghệ sĩ nữ kể câu chuyện cá tính của riêng mình.
Đặc biệt tại châu Á, không thể không nhắc đến G-Dragon (Big Bang). “Ông hoàng K-pop” chính là người đã nâng tầm bandana thành một loại hình nghệ thuật cao cấp. Từ việc thắt khăn vào thắt lưng, quấn quanh đùi cho đến việc biến bandana thành những mảng miếng đắp (patchwork) trên áo khoác xa xỉ, G-Dragon đã trực tiếp định hình cách chơi bandana cho cả một thế hệ nghệ sĩ và giới trẻ Việt Nam suốt hơn một thập niên qua.
Vì sao bandana luôn là mặt hàng “cháy hàng” đầu tiên tại các quầy lưu niệm ở mọi concert?
Trước tiên, phải nói đến tính linh hoạt tối đa. Một chiếc áo thun có thể kén dáng nhưng bandana thì không. Khán giả có thể quấn đầu, thắt cổ tay, quàng theo kiểu siêu nhân, buộc vào túi xách hay làm điểm nhấn cho bộ trang phục mà tha hồ “sống ảo”. Những chiếc khăn khổ bự còn có thể biến hóa thành chiếc áo yếm.
Một lợi thế khác là khăn có trọng lượng nhẹ, dễ bảo quản, lưu giữ. Giá thành của bandana cũng “mềm” hơn so với các vật phẩm khác như: áo thun, nón, bình nước, lightstick… Với mức giá trung bình từ 150.000-250.000 đồng, đây là món đồ “vừa túi tiền” nhất để người hâm mộ sở hữu một phần di sản của thần tượng.
Dù doanh thu thường được bảo mật nhưng theo ước tính từ các đơn vị sản xuất vật phẩm (merchandise) lớn tại Việt Nam, tại các concert quy mô 10.000 người, lượng bandana tiêu thụ có thể chiếm tới 30-40% lượng khán giả tham dự. Chỉ riêng mặt hàng này có thể mang về doanh thu từ 500 triệu đến gần 1 tỉ đồng cho mỗi chiến dịch lưu diễn lớn. Một con số không hề nhỏ trong nền kinh tế giải trí.
Nhận định về hiện tượng này, chị Vy Lê – vợ rapper Tiến Đạt, một chuyên gia PR/Marketing trong ngành giải trí – nói: “Bandana là món đồ merchandise thông minh vì nó là ‘one size fits all’ (ai mang cũng vừa). Nó là điểm chạm lý tưởng nhất để biến một khán giả bình thường trở thành một phần của bộ nhận diện thương hiệu nghệ sĩ ngay tức thì”.
Chị Vy cũng cho biết ngoài những cái tên “có liên quan đến rap/hip hop” như Tiến Đạt, Hà Lê, Binz… thì các “anh tài” như: Cường Seven, Phan Đinh Tùng, Hoàng Hiệp… cũng thường mang bandana lên sân khấu Anh trai vượt ngàn chông gai nhận được sự yêu thích của rất nhiều fan.
“Gai Con (những người hâm mộ chương trình Anh trai vượt ngàn chông gai) từ đó cũng đã làm tặng rất nhiều khăn cho các anh. Từ những quà tặng đó của fan, Nhà Trẻ (Đinh Tiến Đạt – thủ lĩnh), Tiến Luật, Rhymastic, Quốc Thiên, BinZ, Hà Lê, Duy Khánh đã thiết kế ba mẫu khăn riêng với phong cách chibi dễ thương như một freebies (quà tặng miễn phí) cho fan của mình” – chị Vy Lê chia sẻ thêm.
Cùng với loạt khăn bandana từ nhà sản xuất Anh trai, không chỉ Nhà Trẻ, từng “nhà” riêng trong chương trình cũng “tăng gia sản xuất” khăn bandana khiến chiếc khăn này nhanh chóng trở thành vật phẩm mang tính biểu tượng cao nhất tại tám siêu concert của Anh trai vượt ngàn chông gai.
Sự nở rộ của bandana trong V-biz minh chứng rằng khi âm nhạc gặp gỡ thời trang bằng sự thấu hiểu cộng đồng, những chi tiết nhỏ nhất cũng có thể tạo nên một thị trường kinh tế đầy tiềm năng và giàu giá trị văn hóa.
Người đẹp nhận sự quan tâm của công chúng khi dự nhiều sự kiện đầu năm. Hôm 27/3, hàng trăm người hò reo, đợi LyLy hàng giờ tại một trung tâm thương mại để chụp ảnh cùng. Cô nói: "Nhiều năm vào showbiz, đây là khoảng thời gian tôi tận hưởng rõ nhất niềm hạnh phúc khi nhận được nhiều tình cảm của fan".
Ca sĩ cho biết sau tham gia Thỏ ơi của Trấn Thành, cô có thêm lượng người theo dõi, công việc thuận lợi khi đắt show hơn, nhận được sự tin tưởng của các thương hiệu, nhãn hàng. Trong phim, LyLy đóng Hải Linh - host một talkshow chuyện đời tư. Dự án lập kỷ lục doanh thu phòng vé dịp Tết Bính Ngọ - gần 450 tỷ đồng.
LyLy cảm ơn đạo diễn Trấn Thành vì trao cho cô cơ hội thử sức với điện ảnh sau 10 năm gia nhập làng giải trí. Người đẹp học hỏi đàn anh tác phong làm việc, sự say mê với nghề. Theo LyLy, trên phim trường Trấn Thành khó tính nhưng không phải để gây khó dễ cho đoàn mà muốn diễn viên tập trung cao độ, hoàn thành tốt các phân cảnh. "Nhờ sự nghiêm khắc của anh, tôi có thêm kinh nghiệm", LyLy nói thêm.
Cô nhìn nhận thành công đi kèm áp lực, buộc bản thân không ngừng trau dồi, học hỏi. Hiện LyLy chưa dám nhận danh xưng "diễn viên trăm tỷ" mà nhiều người đặt cho. "Để được công nhận thực lực trong bộ môn nghệ thuật thứ bảy, tôi cần thêm thời gian để rèn giũa. Tôi là tân binh của làng điện ảnh, còn nhiều thiếu sót cần cải thiện", cô cho hay.
Sắp tới, LyLy dự định theo học lớp đào tạo diễn xuất để phục vụ định hướng lâu dài. Với cô, khi đặt ra mục tiêu rõ ràng thì phải đầu tư thời gian, công sức thay dạo chơi. Ca sĩ không mong mọi người khen ngợi nhưng ít nhất trong mọi dự án tham gia bản thân phải cho khán giả thấy được sự nỗ lực, mới mẻ.
Hiện LyLy chọn cuộc sống bình dị, không đặt nặng hào quang hay phải nổi tiếng hơn ai bởi sẽ khiến bản thân áp lực. "Tôi lì đòn, lạc quan. Trước thử thách, tôi luôn bình tĩnh để tìm cách giải quyết", cô nói thêm.
Về đời sống tình cảm, LyLy đang hạnh phúc trong một mối quan hệ nhưng chưa công khai. Trong tình yêu, cô cho biết đặt lý trí, nguyên tắc lên cao. "Một khi người ấy ngoại tình, tôi chọn chấm dứt, không có chuyện tha thứ. Tôi không cần lý do, không nghe bất cứ lời giải thích nào", cô nói.
Người đẹp tên thật Nguyễn Hoàng Lan, quê Đà Nẵng. LyLy vào TP HCM lập nghiệp từ năm 2016, mưu sinh bằng công việc biểu diễn ở các quán cà phê. Năm 2018, cô được công chúng biết đến nhiều sau tham gia chương trình Sing My Song. Thành công của hit 24h với hơn 185 triệu lượt xem trên YouTube giúp LyLy đến gần hơn với công chúng.
Các sáng tác như Anh nhà ở đâu thế, Đen đá không đường (Amee thể hiện), Không sao mà em đây rồi (Suni Hạ Linh) giúp LyLy chứng tỏ sự đa năng trong âm nhạc. Năm 2024 và 2025, cô gây chú ý khi lần lượt tham gia show Our Song, Em xinh say hi.
Hết một vòng xoay, tuổi 30 vì thế là khi con người đạt tới độ chín muồi.
Còn nhớ hơn 10 năm trước, Hoàng Dũng mới xuất hiện trong Giọng hát Việt. Lúc ấy anh còn hát nhạc của người khác, còn bây giờ anh đã là một nhạc sĩ có chỗ đứng riêng.
Thậm chí hơn năm năm trước, khi anh nổi như cồn với Nàng thơ, nhắc đến Hoàng Dũng là nhắc đến hình tượng chàng "nhạc sĩ mộng mơ", thì giờ đây những sáng tác của anh cũng đa dạng hơn nhiều.
Trong album đón tuổi 30 của mình vào năm ngoái Xoay tròn ta được thấy một Hoàng Dũng tâm trạng vùng vẫy trong cảm thức vô hướng của cuộc đời ở La bàn; lại được thấy một Hoàng Dũng chống lại sự nhàm chán, lặp đi lặp lại không ngừng của thời gian trong Cuối tuần (1825), làm không ít người giật mình khi nhận ra có thể ta đã trải qua những ngày thứ Hai đến 1.825 lần.
HOÀNG DŨNG - LA BÀN
Ta cũng được thấy một Hoàng Dũng ở tuổi 30 đã chấp nhận những quy luật đổi thay của cuộc đời trong Đừng giữ chỗ: "Đàn chim cũng nối đuôi theo nhau rời đi… Đừng giữ chỗ cho tôi khi tôi rời đi".
Vậy là từ một nhạc sĩ chuyên trị nhạc tình, giờ đây thế giới âm nhạc của anh đã khác, đã có những suy tư về những điều trừu tượng hơn: vị trí của con người trong thời gian, trong không gian, trên thế gian.
Tuổi 30 cũng là phông nền cho Phùng Khánh Linh khám phá sâu hơn tâm hồn mình trong Giữa một vạn người, một trong những album với concept chắc chắn nhất trong thời gian qua.
Có lẽ nếu gọi vui Citopia, album ra mắt bốn năm trước khi Phùng Khánh Linh vẫn chưa sang tuổi 30, là nàng thiên nga trắng Odette, thì Giữa một vạn người là nàng thiên nga đen Odile.
Cả hai đều cùng nói về tình yêu, về nỗi đau tình yêu, về mất mát tình yêu nhưng Citopia mang đến cảm giác ngọt ngào, tươi sáng bao nhiêu thì Giữa một vạn người lại kỳ bí, ám ảnh, thậm chí đôi khi là mị hoặc bấy nhiêu. Citopia là những mảng màu neon rực rỡ, Giữa một vạn người lại đặc quánh những gam âm tối thẫm. Tuổi 30, có thể là tuổi nhiều bi quan hơn, nhiều hoài nghi hơn.
Nhưng tuổi 30 cũng có thể là tuổi lạc quan hơn. Ta sẽ thấy một Hương Tràm ít nhiều lạc quan hơn trong album trở lại của mình Phao cứu sinh. Ơn trời, cuối cùng Hương Tràm cũng đã trở về với những ca khúc buồn về những cuộc tình tréo ngoe đau khổ!
Ta hoàn toàn có thể tưởng tượng nếu album này ra mắt độ 4, 5 năm trước, nó sẽ đạt thành tích tốt hơn nhiều khi ra mắt vào quãng thời gian qua. Thời Em gái mưa, đâu đâu người ta cũng yêu thích những bản ballad sâu lắng.
Tiếc rằng gu nhạc đã tạm thời thay đổi, vì thế mà những ca khúc như Ước anh nhiều nỗi buồn hay Nhường anh cho cô ấy chưa đưa Hương Tràm trở lại thời đỉnh cao danh tiếng như kỳ vọng. Mặc dù vậy thời thế là chuyện của thời thế, còn giọng hát lại là chuyện khác.
Những giằng xé tâm tư tương đối phức tạp: chỉ một album nhưng tâm trạng của người đàn bà khổ lụy, tủi hờn vì tình nhưng khi thì vị kỷ và nhỏ mọn mong anh nhiều nỗi buồn, lúc lại vị tha và rộng lượng hy vọng cuộc sống nơi anh nhẹ nhàng.
Nhưng gọi là lạc quan hơn là bởi, theo cấu trúc của album, càng đi xa ta lại càng thấy sự nhẹ nhõm trong âm nhạc, trong khi toàn bộ sức nặng của album dồn vào ca khúc đầu tiên. Có lẽ, tuổi 30 dễ bị tổn thương mà cũng dễ buông bỏ hơn.
Hương Tràm đã trở lại là chính Hương Tràm nhưng trưởng thành hơn, dồn nén hơn, đa đoan hơn. Không ai tắm hai lần trên một dòng sông. Sao Thổ có quay trở lại vị trí ban đầu cũng đã là một sao Thổ khác.
Phim có kinh phí gần 250 triệu USD, do Phil Lord và Chris Miller đạo diễn, chuyển thể từ tiểu thuyết cùng tên của Andy Weir. Tài tử Ryan Gosling vào vai Ryland Grace - giáo viên khoa học được giao nhiệm vụ cứu Trái Đất trước nguy cơ diệt vong. Nhân vật bước vào hành trình liên hành tinh, nơi anh gặp sinh vật tên là Rocky.
Theo Hollywood Reporter, bom tấn khoa học viễn tưởng gây chú ý khi toàn bộ phim được thực hiện mà không sử dụng cảnh quay phông xanh - kỹ thuật thường dùng để quay diễn viên trước nền trơn rồi ghép bối cảnh bằng kỹ xảo, màu nền được tách bỏ trong giai đoạn hậu kỳ, giúp tạo ra các hiệu ứng đặc biệt mà không cần quay thực tế.
Đạo diễn Christopher Miller cho biết phông xanh nếu xử lý không cẩn thận sẽ kém thuyết phục, nên êkíp tránh cách làm này. Họ xây dựng toàn bộ nội thất con tàu vũ trụ, đồng thời dựng một phần ngoại cảnh, để máy quay ghi lại các tình tiết trên phim trường. Nhân vật ngoài hành tinh Rocky do nghệ sĩ rối James Ortiz điều khiển, thể hiện trực tiếp tại hiện trường.
"Tuy nhiên, việc bỏ phông xanh không đồng nghĩa bộ phim không có kỹ xảo hình ảnh", ông viết trên mạng xã hội X. Ở phần hậu kỳ, kỹ xảo được dùng để xử lý các chi tiết như xóa dây cáp, chỉnh sửa phần điều khiển rối hay thay thế một số yếu tố trong bối cảnh. Với các cảnh Ryan Gosling đứng ngoài thân tàu, êkíp sử dụng phông nền đen để mô phỏng không gian, hoặc nền màu biến đổi khi nhân vật ở trước cực quang.
Các cảnh không gian rộng và tàu vũ trụ làm bằng kỹ xảo số, do công ty Industrial Light & Magic đảm nhiệm. "Đây là thành quả của đội ngũ hàng đầu trong ngành", Miller cho biết.
Theo Variety, nhà quay phim Greig Fraser - đứng sau các tác phẩm như The Batman, Dune hay Rogue One - cho biết Project Hail Mary là dự án thử thách nhất trong sự nghiệp. Một trong những phân đoạn nổi bật về mặt hình ảnh là khi Ryland đi qua đường hầm để gặp Rocky. Theo Fraser, êkíp phải xác định cách thể hiện vật liệu giả tưởng "xenonite" trong phim. Bên cạnh đó, đường hầm dài hơn 20 m gây trở ngại trong việc chiếu sáng đồng đều.
"Trước đây, ánh sáng được tạo bằng cách đặt đèn trên khung rồi di chuyển qua cửa sổ hoặc vật thể. Nhưng với cảnh này, chúng tôi cần ánh sáng mặt trời bao phủ toàn bộ đường hầm", Fraser nói.
Nhà thiết kế sản xuất Charles Wood cùng êkíp điều chỉnh bề mặt bên trong đường hầm sao cho vừa đủ cho ánh sáng xuyên qua. Nếu lớp phủ quá tối, ánh sáng sẽ bị chặn lại, còn nếu quá sáng, bề mặt sẽ giống chất liệu nhựa. Họ phải thử nghiệm nhiều lần để tìm được mức cân bằng phù hợp.
Khác với hình ảnh không gian lạnh lẽo ở các bộ phim về vũ trụ, bộ phim lựa chọn tông màu ấm như cam, vàng để góp phần truyền tải câu chuyện về tình bạn. Đội ngũ sử dụng hàng loạt đèn tungsten truyền thống thay vì LED, kết hợp hệ thống điều khiển đèn theo lập trình, giúp tạo hiệu ứng ánh mặt trời di chuyển quanh không gian.
Ở cảnh Ryland lần đầu thấy đường hầm, Fraser muốn mang đến cảm giác u tối như thể nhân vật đang bước xuống một cái giếng sâu. Ông lấy cảm hứng từ những thước phim tàu lặn dưới đáy đại dương, nơi không gian chìm trong bóng tối, ánh sáng duy nhất đến từ đèn con tàu hoặc đèn pha của thợ lặn. Về hiệu ứng ánh sáng đa sắc xuất hiện xuyên suốt phim, Fraser sử dụng một loại kính lọc giúp các nguồn sáng tạo ra những vệt màu cầu vồng, trở thành hình ảnh đặc trưng của bộ phim.
Sau khi giải quyết được "bài toán" ánh sáng, Fraser thử nghiệm các ống kính. Thay vì để hình ảnh trải rộng theo chiều ngang như thông thường, ông điều chỉnh góc máy để các vệt sáng xuất hiện theo chiều dọc thay vì kéo dài sang hai bên, tạo hiệu ứng thị giác. Ông lựa chọn máy quay Alexa 65 thay vì máy quay IMAX để giữ được chất liệu hình ảnh "analog" cổ điển, gợi nhớ các phim khoa học viễn tưởng thập niên 1970-1980 như Solaris, Alien hay 2001: A Space Odyssey.
Project Hail Mary lấy bối cảnh Mặt Trời bị một dạng vi sinh vật ngoài hành tinh hút cạn năng lượng. Ryland Grace, một nhà sinh học phân tử rời bỏ nghiên cứu để đi dạy học, bị cuốn vào sứ mệnh cứu thế giới. Anh tỉnh dậy trên tàu vũ trụ trong trạng thái mất trí nhớ tạm thời, sau đó lấy lại ký ức thông qua các mảnh hồi tưởng.
Phim đi theo cấu trúc đan xen giữa hiện tại và quá khứ, hé lộ nguyên nhân thảm họa, đồng thời làm rõ sự biến đổi tâm lý nhân vật. Điểm sáng lớn nằm ở diễn xuất của Ryan Gosling. Với sự duyên dáng và khả năng kiểm soát nhịp diễn, anh làm chủ cảm xúc nhân vật, giữ cho mạch phim trôi chảy.
Dù lấy đề tài kịch tính, tác phẩm có giọng điệu thiên về giải trí, đi theo hướng tiếp cận nhiều đối tượng khán giả. USA Today nhận xét tác phẩm cân bằng giữa yếu tố hài hước và kịch tính, duy trì nhịp điệu cuốn hút. Tuy nhiên, theo Guardian, so với Interstellar hay The Martian, tác phẩm thiên về sắc thái lạc quan, đôi lúc lạm dụng yếu tố hài, khiến nội dung thiếu sức nặng. Ở đoạn cuối, kịch bản kéo dài, làm tiết tấu không gọn gàng và phần kết kém ấn tượng.
Cát Tiên (theo Variety, Entertainment Weekly)