Bộ Chính trị đã thống nhất chủ trương thông qua đề án Nghiên cứu xây dựng chế định luật sư công trong Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam hiện nay. Theo kết luận ngày 7/4, việc thí điểm sẽ triển khai tại 8 bộ gồm Quốc phòng, Công an, Xây dựng, Tài chính, Tư pháp, Công Thương, Ngoại giao, Nông nghiệp và Môi trường; cùng UBND 10 tỉnh, thành phố Hà Nội, TP HCM, Đà Nẵng, Hải Phòng, Cần Thơ, Quảng Ninh, Lâm Đồng, Khánh Hòa, Đồng Nai, Bắc Ninh.
Thời gian thí điểm từ 1/10 đến 30/9/2028.
Luật sư công là cán bộ, công chức, viên chức, sĩ quan Công an nhân dân, sĩ quan Quân đội nhân dân, người làm việc trong doanh nghiệp nhà nước được cấp Chứng chỉ hành nghề luật sư; không bao gồm viên chức đang thực hiện trợ giúp pháp lý.
Ngoài các tiêu chuẩn hiện hành, luật sư công phải có ít nhất 5 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực pháp luật hoặc hoạt động tranh tụng, tư pháp; tham gia giải quyết vụ việc pháp lý phức tạp; có tư tưởng chính trị vững vàng, đạo đức nghề nghiệp trong sáng, liêm chính.
Đại diện Nhà nước trong tranh chấp, không lập tổ chức độc lập
Luật sư công sẽ tư vấn, đại diện cho cơ quan nhà nước, cơ quan, tổ chức trong hệ thống chính trị ở Trung ương và địa phương, doanh nghiệp nhà nước tham gia tố tụng, giải quyết các vụ kiện, tranh chấp trong nước và quốc tế về đầu tư, thương mại, công pháp quốc tế, tư pháp quốc tế, hành chính, dân sự; tham gia quá trình thi hành án dân sự, hành chính theo quy định.
Họ cũng tư vấn pháp lý trong xây dựng, triển khai các dự án kinh tế – xã hội; tham gia xử lý các vụ việc khiếu nại, tố cáo phức tạp, kéo dài và các công việc pháp lý khác tại cơ quan nhà nước, tổ chức trong hệ thống chính trị, doanh nghiệp nhà nước.
Bộ Chính trị yêu cầu không hình thành cơ quan, tổ chức luật sư công độc lập. Cơ quan nơi luật sư công làm việc trực tiếp sẽ quản lý theo quy định về cán bộ, công chức, viên chức, sĩ quan Công an, sĩ quan Quân đội, người làm việc trong doanh nghiệp nhà nước.
Chính phủ thống nhất quản lý nhà nước về luật sư công trên phạm vi cả nước; các địa phương quản lý trên địa bàn. Liên đoàn Luật sư Việt Nam và Đoàn luật sư các tỉnh, thành phố là tổ chức xã hội – nghề nghiệp của luật sư công.
Theo kết luận, luật sư công được hưởng lương, hỗ trợ hằng tháng và các chế độ, chính sách tương tự cán bộ, công chức, viên chức, sĩ quan lực lượng vũ trang; được hưởng bồi dưỡng hoặc thù lao theo vụ việc và các chính sách ưu đãi phù hợp, vượt trội khác.
Bộ Chính trị giao Đảng ủy Quốc hội chỉ đạo Quốc hội thông qua Nghị quyết về thí điểm chế định luật sư công tại kỳ họp thứ nhất; đồng thời hoàn thiện chính sách về luật sư, trong đó có xây dựng, phát triển đội ngũ luật sư công.
Đảng ủy Chính phủ được giao xây dựng Nghị quyết về thí điểm chế định này, trình Quốc hội tại kỳ họp thứ nhất.
Ngày 2/4, Công an tỉnh Cao Bằng cho biết Cơ quan Cảnh sát điều tra đã khởi tố, tạm giam Triệu Thị Dung, 32 tuổi, trú xã Phủ Thông, tỉnh Thái Nguyên, để điều tra tội Truyền bá văn hóa phẩm đồi trụy. Cùng vụ án, một số người khác bị cấm đi khỏi nơi cư trú đối để phục vụ công tác điều tra.
Theo công an, Dung và ba cô gái khác từ 34 đến 37 tuổi đã bàn bạc với nhau phát trực tiếp các hành vi khiêu dâm để kiếm tiền. Cả nhóm chuẩn bị công phu, phân công vai trò cụ thể cho từng người.
Sau đó nhóm này sử dụng nhiều ứng dụng trên điện thoại di động để tổ chức livestream, phát trực tiếp nội dung "khiêu dâm, kích dục" nhằm thu lợi. Hoạt động được tổ chức theo ca, mỗi ca kéo dài khoảng 4 tiếng, thu hút trên 30.000 lượt người theo dõi. Người tham gia phải đăng ký trước với tài khoản quản lý.
Trong quá trình livestream, chúng nhận "xu" - một loại quà tặng ảo, từ người xem, sau đó quy đổi thành tiền. Chi phí cho mỗi ca livestream dao động từ khoảng 5.600 đến 6.200 xu, tương đương từ 1,2 đến 1,4 triệu đồng.
Khám nơi ở của các nghi phạm, công an thu giữ nhiều tang vật, phương tiện liên quan như điện thoại di động, máy tính, thiết bị chiếu sáng, giá đỡ và các vật dụng phục vụ việc livestream.
Ngày 4-4, lãnh đạo UBND tỉnh Đắk Lắk cho biết đã yêu cầu xử lý, kiểm điểm các cá nhân, tổ chức liên quan đến sai phạm trong cấp phép, quản lý khai thác khoáng sản và thu thuế tài nguyên tại khu vực phía tây tỉnh giai đoạn 2019 đến giữa năm 2024 sau khi Thanh tra tỉnh này có kết luận.
Kết luận thanh tra cho thấy việc giám sát sản lượng khai thác sau cấp phép chủ yếu dựa vào báo cáo của doanh nghiệp, thiếu kiểm tra thực tế.
Tại nhiều mỏ đá của Công ty cổ phần Xây dựng và lắp máy Trung Nam, Công ty cổ phần Xây dựng Tân Nam, Công ty TNHH An Nguyên và Công ty TNHH Xây dựng Hoàng Vũ, trạm cân được bố trí không đúng vị trí và chưa kết nối dữ liệu camera, trạm cân về cơ quan quản lý, khiến việc kiểm soát sản lượng chủ yếu dựa trên số liệu doanh nghiệp tự kê khai, tiềm ẩn nguy cơ thất thoát tài nguyên.
Ngoài ra, Công ty TNHH Hà Bình và Công ty cổ phần Đoàn Chính Nghĩa không lắp thiết bị giám sát hành trình, không lưu trữ dữ liệu phương tiện theo quy định, gây khó khăn cho việc kiểm soát phạm vi và sản lượng khai thác.
Vi phạm về đất đai cũng diễn ra khá phổ biến. Công ty cổ phần Xây dựng Tân Nam và Công ty TNHH Hà Bình sử dụng đất của người dân làm bãi tập kết khoáng sản nhưng chưa chuyển mục đích sử dụng; nhiều doanh nghiệp khai thác cát cũng chưa hoàn tất thủ tục thuê đất mặt nước theo quy định.
Đáng chú ý, tổng thu từ hoạt động khoáng sản giai đoạn 2019 đến giữa năm 2024 đạt hơn 438 tỉ đồng nhưng vẫn còn nợ gần 4,7 tỉ đồng, trong đó Công ty TNHH MTV Khai khoáng Thiên Ý nợ khoảng 2,34 tỉ đồng, Công ty TNHH Khoáng sản Thiên An nợ khoảng 1,9 tỉ đồng.
Thanh tra cũng chỉ ra giai đoạn 2021 - 2022, giá vật liệu xây dựng biến động trên 20% nhưng việc tham mưu điều chỉnh bảng giá tính thuế tài nguyên chưa kịp thời, tiềm ẩn nguy cơ thất thu ngân sách.
Theo kết luận thanh tra, Sở Tài nguyên và Môi trường Đắk Lắk trước đây (nay là Sở Nông nghiệp và Môi trường) đã tham mưu cấp, gia hạn 17 giấy phép thăm dò và phối hợp cấp thêm 2 giấy phép.
Tuy nhiên, công tác hậu kiểm bị buông lỏng khi Công ty TNHH TV, Công ty TNHH Khoáng sản Khải Dương, Công ty TNHH Xây dựng thương mại và dịch vụ Tân Thành Đạt không nộp báo cáo, không bàn giao mẫu vật sau khi giấy phép hết hiệu lực mà không bị xử lý.
Kiểm tra 8/17 hồ sơ cho thấy toàn bộ đều có sai sót, từ không công khai thông tin doanh nghiệp, không lấy ý kiến chuyên gia đến thiếu biên bản kiểm tra thực địa.
Đáng chú ý, Công ty TNHH MTV Thương mại dịch vụ An Huy được gia hạn nhưng không hoàn trả tối thiểu 30% diện tích thăm dò; ngoài ra 5 doanh nghiệp khác còn được chấp thuận khảo sát, lấy mẫu dù không đủ điều kiện theo quy định.
Thanh tra xác định giai đoạn 2018 - 2020, có 6 giấy phép và gia hạn cấp cho Công ty TNHH Xây dựng công trình Hoàng Khánh, Hợp tác xã khai thác cát Đoàn Kết, Công ty TNHH Hà Bình, Công ty TNHH Đầu tư xây dựng và dịch vụ MJ, Công ty TNHH Xây dựng cầu đường Trí Đức, Công ty TNHH Hùng Anh tại các khu vực ngoài quy hoạch khoáng sản, trái quy định.
Đáng chú ý, giai đoạn 2019 - 2023, 9 giấy phép khai thác được cấp trước ngày 1-7-2011 vẫn tiếp tục được gia hạn, trái Luật Khoáng sản 2010; các giấy phép này thuộc khu vực không đấu giá nhưng không nêu rõ mục đích phục vụ công trình sử dụng ngân sách nhà nước.
Liên quan thực tế quản lý, một số doanh nghiệp có diện tích nằm trong khu vực cấm, tạm cấm. Trong đó, Công ty TNHH Phú Bình - chi nhánh Đắk Lắk có 4,84km dọc sông Krông Nô thuộc diện cấm, tạm cấm; Công ty TNHH Xuân Bình có 18,72ha trong khu vực tương tự.
Năm 2024, UBND tỉnh đã yêu cầu Công ty TNHH Xuân Bình dừng hoạt động tại khu vực này, tuy nhiên việc kiểm tra, xác minh chưa được thực hiện đầy đủ như báo cáo của doanh nghiệp.
Sau 9 ngày xét xử, nghị án, chiều 7/4 TAND Hà Nội tuyên án với 23 bị cáo trong vụ án đưa, nhận hối lộ và gian lận đấu thầu liên quan nhiều cựu cán bộ Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn.
Trong 5 người bị truy tố tội Nhận hối lộ, cựu thứ trưởng Hoàng Văn Thắng bị tuyên 4 năm tù. Người bị tuyên mức án cao nhất - 13 năm tù, là Trần Văn Lăng, cựu Giám đốc Ban 2 của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cũ, với tiền nhận hối lộ 13,4 tỷ đồng.
Giám đốc công ty Hoàng Dân, ông Nguyễn Văn Dân, bị tuyên 9 năm tù về tội Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng; 3 năm về tội Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng và 2 năm về tội Đưa hối lộ. Tổng hợp 3 tội là 14 năm.
Ngoài án tù, ông này phải tiếp tục bồi thường cho Bộ Nông nghiệp 270 tỷ đồng, sau khi đối trừ các khoản tiền đã nộp.
Những người còn lại bị tuyên từ 3 năm án treo đến 7 năm tù về một trong hai tội Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng hoặc Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng.
Tiền thu lợi bất chính từ hành vi nhận hối lộ được tuyên nộp sung công quỹ. Hiện, các bị cáo đã nộp lại gần 31 tỷ đồng, trong đó ông Trần Văn Lăng còn thiếu hơn 9 tỷ đồng trong 13,4 tỷ đồng đã nhận.
>>Chi tiết mức án của 23 bị cáo
HĐXX đánh giá hành vi của các bị cáo đặc biệt nghiêm trọng, gây hậu quả đặc biệt lớn, làm suy yếu niềm tin công chúng, xâm phạm tới sự công bằng minh bạch cạnh tranh, lành mạnh và hiệu quả sử dụng nguồn vốn nhà nước tại các dự án công.
Các bị cáo là cựu lãnh đạo, cán bộ thuộc Bộ Nông nghiệp đã xâm phạm tính chuẩn mực uy tín của cơ quan, xâm phạm sự liêm chính của người có chức vụ, làm suy yếu bộ máy quản lý và làm giảm niềm tin của nhân dân.
Song khi lượng hình HĐXX có xét tới các yếu tố giảm nhẹ như: thành tích, đóng góp trong công tác, tuổi cao, bệnh tật, đã tích cực khắc phục hậu quả...
23 bị cáo liên quan việc dọn đường cho doanh nghiệp Hoàng Dân trúng 5 gói thầu thuộc 4 dự án (thi công hồ Krông Pách Thượng, tỉnh Đăk Lăk; hồ Bản Mồng, tỉnh Nghệ An; hồ Bản Lải, tỉnh Lạng Sơn và hồ Cánh Tạng, tỉnh Hòa Bình).
Giám đốc Dân còn sử dụng hai hệ thống sổ sách kế toán để hợp thức các khoản chi, vi phạm quy định về kế toán khiến thiệt hại tài sản cho nhà nước gần 100 tỷ đồng.
Trong phần khai báo, cựu thứ trưởng Thắng cho rằng mình gần gũi doanh nghiệp nên tiếp tại nhà. Cấp dưới của ông, cựu cục phó Nguyễn Hải Thanh, bị xác định đang trốn truy nã, gửi thư từ Canada phân trần nhận hối lộ vì "đang rất cần tiền".
Cũng tại tòa, giám đốc Dân liệt kê loạt tài sản, vàng, đất đang bị kê biên thu giữ, bày tỏ nguyện vọng được bán để khắc phục sớm hậu quả.
