Vào những năm 50, 60 của thế kỷ XX, việc ông bà nội hoặc ngoại có một mảnh vườn cách trung tâm đô thị khoảng vài km là điều không quá khó. Các cụ vừa làm nông nghiệp, vừa chạy chợ để mưu sinh. Dù khó nghèo nhưng 5-6 đứa con lần lượt ra đời rồi lớn lên theo thời gian. Khi các cậu, các dì lập gia đình, ông ngoại tôi cho mỗi người một mảnh đất khoảng 200 m2 trong khuôn viên khu vườn rộng khoảng 1.500 m2 để làm nhà ở. Thời đất nước còn chiến tranh thì làm nhà tranh vách đất, sau năm 1975 cuộc sống ổn định dần rồi khá lên thì được thay thế bằng nhà xây gạch kiên cố.
Theo suy nghĩ lúc ấy, ông tôi chừa một cái sân to ở giữa làm nơi sinh hoạt chung. Nhà của các cậu, dì đều quay mặt vào hướng sân to đó, mỗi nhà đều có cái sân riêng, lưng nhà đều quay ra đường, tất cả ra vào chung một cái cổng. Theo ông bà, ở như vậy để cả gia đình luôn đoàn tụ, sum vầy; anh em, con cháu có điều kiện đỡ đần nhau lúc khó khăn, nhất là vào những năm khi đất nước vừa thống nhất, những năm 80, 90 của thế kỷ XX kinh tế còn rất khó khăn. Nhiều người góp ý nên cho các con ra ở riêng hoặc ở trong cùng một khu vườn nhưng mỗi nhà làm trên một lô đất, có cổng đi riêng hướng ra phía đường nhưng ông tôi không nghe. Cả gia đình ở quây quần trong khu vườn như vậy để ông yên tâm.
Lúc ông bà còn sống, nhìn chung vẫn giữ được ổn định vì có ông bà ở giữa làm trung gian hòa giải các xích mích nảy sinh từ tiếng ồn, con gà, con chó… sang nhà nhau. Hơn nữa khi ông bà còn sống thì còn tiếng nói, không ai dám qua mặt. Mọi việc chỉ phát sinh thành vấn đề lớn hơn khi ông bà tôi không còn nữa. Những việc từ trước kia tưởng đã được giải quyết xong nhưng thực ra vẫn âm ỉ cháy, cộng với những việc phát sinh hiện tại nên bùng lên thành ngọn lửa lớn. Từ việc góp ý cho nhau đến mặt nặng mày nhẹ, rồi nhắc lại chuyện cũ, to tiếng, thậm chí chửi bới nhau, khích bác, gây gổ, có lúc còn xúc phạm nhau. Việc ra vào chung một cái cổng, người thích khóa cho an toàn, người muốn mở thường xuyên để tiện ra và; rồi đời sống khấm khá hơn con cháu có xe máy, ôtô thỉnh thoảng về đỗ xe cũng gây cự cãi, to tiếng…
Vậy là từ ý tưởng để cho gia đình đoàn kết, con cháu tối lửa tắt đèn có nhau thành ra ngày càng xa nhau hơn. Có người góp ý nên đập hết nhà, quy hoạch lại, chia ra mỗi người một lô đất làm nhà quay ra đường, có cổng ngõ lối đi riêng để gia đình êm ấm hơn. Nhưng đâu phải dễ vì hiện tại ở đó chỉ những người là bố mẹ, cậu, dì, tuổi đời cũng đã U70, U80 không có điều kiện kinh tế. Hơn nữa trước đó nhà nước đã cấp giấy quyền sử dụng đất (sổ đỏ) cho mỗi nhà theo hiện trạng, bây giờ muốn quy hoạch, tách thửa lại cũng phải liên quan nhiều thủ tục pháp lý. Con cháu đều đã có nơi ở riêng nên không thể đầu tư hay can thiệp vào việc của các cụ được.
Thế là đành để nguyên trạng, anh em họ hàng gần với nhau mà phần ai nấy sống, cũng chẳng buồn chào hay hỏi thăm lúc gặp nhau. Gia đình có sự kiện giỗ chạp buộc phải ngồi chung mâm nhưng ánh nhìn mỗi người một hướng. Đa số con cháu đi ra làm ăn có hiểu biết hơn nhưng cũng không tránh khỏi sứt mẻ tình cảm do “tình trạng chiến tranh” của các cụ. Con cháu dù có hiểu biết nhưng đôi lúc bức xúc quá cũng có nặng lời với bề trên nên tình cảm càng phai nhạt, thậm chí ngại gặp mặt, không tham gia các sự kiện của họ hàng. Tôi cũng thuộc hàng con cháu trong đại gia đình, chỉ biết góp ý, giải hòa khi mọi người có va chạm.
Xin mượn trang viết để tâm sự cho nhẹ lòng chứ tôi không đủ sức để giải quyết những việc do lịch sử để lại. Hi vọng cũng góp được chút kinh nghiệm trong việc tổ chức gia đình cho con cháu nếu có khả năng. Cảm ơn quý độc giả đã đọc tâm sự của tôi.
Chúng tôi yêu nhau một năm rồi cưới. Thời gian đầu sau cưới, cuộc sống cả hai khá vui vẻ. Nhưng dần dần, hai vợ chồng xích mích về những chuyện không đáng. Tôi luôn nhẫn nhịn để hòa giải nhưng dần dần vợ cứ như vậy khiến tôi rất mệt mỏi. Tuy vậy, tôi không mắng chửi hay tác động vật lý với vợ nhưng dần không muốn nói chuyện nữa. Một trong số lý do chính vợ bảo muốn ly hôn khiến tôi không thể chấp nhận được.
Hôm đó là ngày 29 Tết, gia đình tổ chức cỗ nên hai vợ chồng ăn uống phụ bố mẹ đến hơn 14 giờ chiều thì xong việc. Các anh bên nội gọi tôi ra sửa sang thắp hương cho phần mộ ông nội. Vợ cũng bảo đi gội đầu và muốn tôi đưa lên thành phố sắm ít đồ cá nhân, muốn tối đó ở trên thành phố xem pháo hoa giao thừa. Tôi đồng ý. Tôi tranh thủ đi cùng các anh rồi xin về sớm để đưa vợ đi. Nhưng gần 16 giờ, thấy vợ chưa về, tôi dọn dẹp qua nhà cửa để đón Tết. Tôi cũng không gọi điện cho vợ vì nghĩ quán đông khách, phải đợi lâu. Nhưng mãi muộn, gần 7 giờ tối vợ mới về nhà.
Tôi hỏi vợ về muộn thế, vợ không nói kiểu dỗi tôi rồi đi vào thẳng trong phòng. Tôi vào rủ vợ đi mua đồ rồi đón giao thừa, vợ bảo muộn rồi không còn hứng đi nữa. Tôi hỏi lý do sao vợ lại đổi ý, cô ấy bảo gội đầu xong sớm rồi nhưng lại ghé nhà ngoại chơi nghỉ ngơi bên đó, đợi cuộc gọi của tôi không thấy nên bảo rất bực. Cả đêm tôi phải nài nỉ, xin lỗi, hứa hẹn dịp khác đi mới trở lại bình thường. Được vài hôm, vợ lại khóc kêu buồn, tôi hỏi lý do thì bảo áp lực hôn nhân, trong khi tôi luôn ở bên phụ em việc nhà, từ rửa bát, quét nhà, nấu ăn, trêu đùa, tâm sự. Bố mẹ tôi cũng rất quý con dâu, không áp đặt hay bảo việc bao giờ, mọi thứ do vợ chồng tự quyết.
Hai vợ chồng thường xuyên cãi vã linh tinh, tôi muốn giữ hòa khí nhưng vợ luôn có lý do để nói tôi. Hôm mùng 7/3, em đi chơi từ 19 giờ đến hơn 23 giờ mới về. Tôi đi làm về muộn, 20 giờ hơn mới về đến nhà, không thấy vợ đâu. Do hai vợ chồng đang trong thời gian cãi vã nên tôi không gọi điện hỏi vợ. Tôi hỏi bố, bố tôi bảo em đi cùng hội em gái tôi chơi, mấy chị em tự tổ chức 8/3. Sau đó tôi ngồi làm việc cho đến lúc vợ về. Cô ấy không nói với tôi một câu là đi đâu, thay đồ xong đi ngủ luôn. Tôi không muốn nặng lời vì là ngày phụ nữ nên không nói gì. Sáng hôm sau, tôi dậy đi làm, vợ vẫn đang ngủ. Tôi lặng lẽ để hoa với quà trên bàn để tặng vợ và nhắn vài lời yêu thương lên giấy. Vợ nhận quà và có nhắn gửi lời cảm ơn nhưng với thái độ hờ hững.
Càng về sau, vợ càng không tôn trọng tôi và cả hai đều muốn kết thúc cuộc hôn nhân này. Tuy nhiên, bố mẹ hai bên luôn khuyên tôi nhẫn nại, bảo rằng em vẫn còn tính hơi trẻ con dù đã 25 tuổi. Tôi cũng nghĩ nếu ly hôn sẽ làm bố mẹ rất khó xử và mất mặt với mọi người nên luôn cố kìm lại, xuống nước hòa giải với vợ. Nhưng vợ cứ muốn ly hôn để đi làm xa. Đỉnh điểm vợ tôi tự bỏ về nhà ngoại, chỉ nhắn với tôi một câu "em không về nữa" và không nói với bố mẹ tôi tiếng nào. Bố mẹ vợ phải sang nhà tôi để xin gia đình thông cảm cho hành động của em.
Bố mẹ vợ khuyên bảo rồi mẹ tôi cũng gọi con dâu về nhà nhưng em không chịu. Tính đến giờ, vợ đã không về nhà được hơn 10 ngày. Bố mẹ khuyên bảo thì em phản ứng kịch liệt đến mức cực đoan, nghĩ đến cái chết, suốt ngày nhốt mình trong phòng, bỏ ăn nên mọi người không biết phải làm sao. Cứ hai ba hôm, bố mẹ vợ lại sang nói chuyện và bảo tôi cố gắng nhẫn nại rồi mọi chuyện sẽ tốt lên. Có một lần, laptop vợ chưa khóa màn, trong lúc vợ không ở phòng, tôi vào xem zalo của vợ, thấy vợ lưu một đoạn tin nhắn nói về sự ăn năn, day dứt, kiểu đôi nam nữ không thể sống thiếu nhau và không thể chấp nhận việc đối phương đến với người khác, bảo còn tình cảm rất nhiều. Đoạn tin được lưu vào đúng ba ngày sau khi chúng tôi vừa cưới xong và tôi biết em còn tình cảm với người yêu cũ.
Thật lòng tôi cũng thương bố mẹ vợ, họ rất tốt, luôn mong muốn tôi có thể làm lành với vợ. Nhiều đêm bố vợ gọi điện nói chuyện với tôi, hỏi về tình hình vợ chồng ra sao. Tôi bảo tụi con chắc không thể tiếp tục. Giọng ông nghẹn lại rồi bảo tôi cứ cố gắng từ từ khuyên bảo, bố mẹ cũng sẽ khuyên bảo vợ con. Tôi yêu vợ nhưng thật sự trong thâm tâm tôi, em không xứng đáng làm một người vợ. Giờ tôi không nghe bố mẹ hai bên khuyên bảo nữa và sẽ ly hôn vợ theo ý em. Cũng thật may mắn vì chúng tôi chưa có con.
Tôi lấy chồng 10 năm. Có một thời, chúng tôi từng rất hạnh phúc, từ những cái nắm tay đến khoảnh khắc gần gũi đều đầy cảm xúc. Mọi thứ thay đổi kể từ khi tôi phát hiện anh ngoại tình. Anh quay về, vẫn ở bên tôi, nhưng tôi cảm nhận rõ ràng anh không còn như trước. Sự quan tâm, dịu dàng dần biến mất, thay vào đó là sự lạnh nhạt. Tôi đã cố gắng bỏ qua, tự nhủ chỉ cần anh quay về là đủ.
Gần đây, tôi lại biết thêm những chuyện khiến lòng mình nặng trĩu. Anh tìm đến những thú vui bên ngoài, ngay cả khi ở bên tôi anh cũng không thật sự tập trung. Những lúc vợ chồng gần gũi, anh cầm điện thoại, ánh mắt dán vào màn hình, mọi thứ diễn ra như một thói quen, không cảm xúc. Đến khi xong việc, anh quay lưng, để lại tôi với cảm giác trống rỗng. Tôi không biết mình là ai trong cuộc hôn nhân này. Tôi không dám nói với ai, cũng không biết bắt đầu từ đâu để thay đổi cuộc sống vợ chồng. Tôi phải làm sao đây?
Tôi lấy chồng được ba năm, có con nhỏ gần hai tuổi. Hai vợ chồng cùng bán hàng online nên công việc khá bận, từ sáng đến tối đều xoay quanh đơn hàng, đóng gói, trả lời khách, giao hàng. Ngoài việc bán hàng, tôi là người chính chăm con, nấu ăn và lo việc nhà. Tối hôm đó, tôi đang đứng nấu cơm thì điện thoại liên tục báo tin nhắn, con lại quấy khóc ngoài phòng. Trời nóng, người mệt nên tôi buột miệng than một câu: "Làm phụ nữ khổ thật, vừa chăm con vừa nấu ăn, mệt cũng không được nghỉ".
Không ngờ chồng tôi đang ngồi gần đó lại nổi nóng. Anh đứng dậy hất nguyên chảo đồ ăn tôi vừa nấu xuống bồn rửa bát, thức ăn văng tung tóe khắp nơi, rồi đá luôn rổ rau tôi mới hái ngoài vườn mang vào. Vừa đá anh vừa chửi: "Không nấu được thì cút về nhà mẹ mày đi, từ giờ không phải nấu cho bố con tao ăn nữa". Tôi đứng lặng người, tay vẫn cầm vá, không nói được câu nào.
Hôm đó, chồng tôi bỏ ra ngoài đi nhậu với bạn. Đến khuya mới về trong tình trạng say xỉn, vào nhà nằm vật ra ngủ, không nói với tôi câu nào. Tôi cũng im lặng, dọn dẹp nốt những việc còn lại rồi đưa con đi ngủ như mọi ngày. Sáng hôm sau, cả hai vẫn dậy bán hàng bình thường. Tôi trả lời khách, đóng đơn, còn anh chuẩn bị hàng để gửi đi. Mọi thứ vẫn diễn ra như thường lệ, chỉ là không ai nói với ai câu nào. Không khí trong nhà nặng nề. Tôi cảm thấy khá buồn và mệt mỏi.