Một số quốc gia châu Âu đang trải qua một đợt nắng nóng sớm bất thường, đến sớm hơn so với mọi năm.
Tại Pháp, Cơ quan khí tượng quốc gia (Météo-France) đánh giá nhiệt độ hiện tại tương đương giữa mùa hè, khẳng định đây là đợt nóng “đặc biệt bất thường” đối với giai đoạn đầu mùa xuân. Nhiều khu vực tại Pháp ghi nhận nhiệt độ cao hơn mức trung bình theo mùa từ 10 độ C đến 14 độ C. Một số vùng còn có mức nhiệt cao hơn cả tháng 7, theo tờ Le Monde.
Cụ thể, trong hai ngày 7 và 8.4, nhiệt độ tại các khu vực phía tây nam nước Pháp đã vượt ngưỡng 30 độ C. Các thành phố như Le Mans, Ussel và Sées cũng ghi nhận các mức nhiệt cao chưa từng thấy trong cùng kỳ nhiều năm.
Không chỉ ban ngày, nhiệt độ ban đêm tại vùng Finistère (tây bắc Pháp) cũng duy trì ở mức 16 độ C, tương đương với một đêm mùa hè oi ả.
Tại Anh, Cơ quan khí tượng Anh (Met Office) xác nhận nước này vừa trải qua những ngày đầu tháng 4 nóng nhất kể từ năm 1946. Khu vực Kew Gardens ở tây nam London ghi nhận mức nhiệt lên tới 26,6 độ C vào chiều 8.4. Năm ngoái, phải đến cuối tháng 4 nhiệt độ tại London mới chạm đến mức 25 độ C, cho thấy đợt ấm này đến sớm hơn.
Nhiệt độ tại London hiện tại thậm chí còn cao hơn cả các điểm du lịch nổi tiếng như Ibiza (Tây Ban Nha), Rome (Ý) hay Marrakech (Morocco), theo tờ The Guardian.
Các chuyên gia khí tượng châu Âu khẳng định đây là một đợt nóng bất thường vì thông thường, ngưỡng nhiệt 30 độ C tại Pháp hoặc 26 độ C tại Anh hiếm khi xuất hiện trước tháng 6.
Tuy nhiên, trong bối cảnh khí hậu đang ấm lên do khí thải nhà kính từ các hoạt động của con người, Météo-France nhắc lại rằng: “Kể từ những năm 2000, ngưỡng nhiệt này xuất hiện thường xuyên hơn ngay từ tháng 4, thậm chí là cuối tháng 3”.
Cột mốc 30 độ C từng được ghi nhận sớm nhất vào ngày 24.3.2001 tại đảo Corsica. Tuy nhiên, hiện tượng này đã lặp lại liên tục trong những năm gần đây: năm 2023 đạt 30,4 độ C tại Orthez vào ngày 29.3 và năm 2024 đạt tới 32 độ C tại Pau vào ngày 6.4. Hai địa phương này nằm ở vùng tây nam Pháp.
Nhà khí tượng Tom Morgan tại Met Office nói: “Ngay cả nhiệt độ ở mức khoảng 25 độ C cũng là rất bất thường vào thời điểm này của năm”.
Theo Met Office, nguyên nhân là do một hệ thống áp suất cao đang hút luồng không khí nóng từ phía nam (Bắc Phi) lên phía bắc, bao trùm Anh và các nước lân cận. Tuy vậy, Anh sẽ có mưa và thời tiết trở nên mát mẻ hơn từ ngày 9.4 trở đi. Tương tự, nhiều vùng tại Pháp cũng sẽ mát hơn trong ngày 9 và 10.4.
Theo AFP, ngày 6-4, một xe bồn chở nhiên liệu phát nổ gần cầu Châu Mỹ (Bridge of the Americas) ở thành phố Panama. Sự việc xảy ra gần kênh đào Panama - tuyến đường thủy quan trọng, đặc biệt trong bối cảnh căng thẳng Trung Đông leo thang khiến eo biển Hormuz bị "khóa chặt".
Vụ nổ bắt nguồn từ đám cháy bùng phát tại cơ sở chứa dầu Balboa. Các video trên mạng xã hội cho thấy ngọn lửa nhanh chóng lan tới cây cầu bắc ngang lối vào Thái Bình Dương của kênh đào Panama.
Dù vụ nổ không xảy ra trực tiếp trên cầu, ngọn lửa bốc lên dữ dội bên dưới đã làm dấy lên lo ngại về độ an toàn của kết cấu công trình này.
Cơ quan cứu hỏa Panama cho biết vụ việc được báo cáo lần đầu lúc 4h12 chiều (giờ địa phương).
Tại hiện trường, nhiều xe tải bốc cháy và nhiều bồn chứa dầu khác cũng nằm trong vùng nguy hiểm.
Trưởng lực lượng cứu hỏa Panama Victor Alvarez cho biết một công nhân tại khu phức hợp thiệt mạng, hai lính cứu hỏa bị thương nhẹ trong khi làm nhiệm vụ.
Ban quản lý kênh đào Panama khẳng định vụ nổ không ảnh hưởng đến hoạt động của kênh đào.
Vụ nổ lớn tại cầu Châu Mỹ (Panama), gần kênh đào Panama - Video: RT
Cầu Châu Mỹ dài hơn 1,6km, là tuyến giao thông quan trọng kết nối thành phố Panama với các tuyến thương mại chính.
Kênh đào Panama vốn là một trong những nút thắt giao thông huyết mạch của thế giới. Tầm quan trọng chiến lược của kênh đào càng tăng trong những tuần gần đây, khi eo biển Hormuz ở vịnh Trung Đông bị phong tỏa do xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran.
Lưu lượng qua kênh đào Panama tăng lên do các chuyến hàng dầu thô từ Mỹ sang châu Á bị chuyển hướng.
Một nhà khoa học cấp cao Trung Quốc đã phác thảo các ứng dụng quân sự tiềm năng của công nghệ năng lượng mặt trời từ không gian, qua đó cho thấy cách hệ thống truyền năng lượng từ quỹ đạo có thể phục vụ giám sát và tác chiến điện tử, theo South China Morning Post ngày 5.4.
Trong bài viết đăng trên tạp chí Scientia Sinica Informationis, ông Duan Baoyan, kiến trúc sư chủ chốt của dự án năng lượng mặt trời vũ trụ "Zhuri", cho biết thiết kế hệ thống quỹ đạo đã được cải tiến đáng kể. Theo đó, ngoài chức năng truyền tải điện, hệ thống còn có thể đảm nhiệm các nhiệm vụ khác nhau như liên lạc, định vị, trinh sát, gây nhiễu và điều khiển từ xa.
Ông Duan nhấn mạnh vai trò của các chùm vi sóng siêu hẹp, có thể điều khiển chính xác để truyền năng lượng từ không gian xuống trái đất.
Về nguyên tắc, công nghệ này cũng cho phép truyền tín hiệu có mục tiêu, mở ra khả năng gây nhiễu hoặc bảo mật thông tin liên lạc quân sự.
Trung Quốc hiện là một trong những quốc gia đi đầu trong lĩnh vực năng lượng mặt trời không gian. Khác với các hệ thống trên mặt đất, vốn phụ thuộc vào thời tiết và chu kỳ ngày đêm, các tấm pin đặt trên quỹ đạo có thể thu năng lượng gần như liên tục. Điện năng sau đó được chuyển thành vi sóng truyền xuống mặt đất và được chuyển đổi trở lại thông qua các ăng-ten thu trên trái đất.
Từ hơn một thập niên trước, nhóm của ông Duan đã đề xuất thiết kế OMEGA như một phương pháp chính của Trung Quốc để xây dựng hệ thống như vậy. Năm 2022, Trung Quốc đã hoàn tất cơ sở thử nghiệm cao 75 m để kiểm chứng toàn bộ quy trình, từ thu năng lượng, truyền không dây đến tiếp nhận trên mặt đất.
Trong nghiên cứu mới, ông Duan đề xuất chuyển từ mô hình một cấu trúc khổng lồ sang hệ thống mô-đun gồm nhiều đơn vị nhỏ hoạt động phối hợp. Cách tiếp cận này giúp tăng độ linh hoạt, duy trì vận hành khi một số bộ phận gặp sự cố, đồng thời giảm độ phức tạp kỹ thuật và rủi ro khi xử lý công suất lớn trong không gian, theo South China Morning Post.
Không chỉ Trung Quốc, các nước khác cũng theo đuổi công nghệ này. Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ (NASA) từng đề xuất mô hình SPS-ALPHA dựa trên mạng lưới mô-đun tương tự.
Năm 2023, các nhà khoa học tại Viện Công nghệ California (Mỹ) cũng đã thử nghiệm thành công việc truyền điện bằng vi sóng trên quỹ đạo.
Được đề xuất từ thập niên 1960, năng lượng mặt trời không gian từ lâu được kỳ vọng trở thành nguồn năng lượng sạch quy mô lớn, song vẫn đối mặt nhiều thách thức về công nghệ và chi phí.
Trong tuyên bố chung ngày 7.4, các cơ quan hàng đầu của Mỹ bao gồm Cơ quan Bảo vệ môi trường (EPA), Cục Điều tra liên bang (FBI), Cơ quan An ninh mạng và cơ sở hạ tầng (CISA), Cơ quan An ninh quốc gia (NSA), Bộ Năng lượng và Bộ Tư lệnh không gian mạng kêu gọi các đô thị tăng cường cảnh giác với những hoạt động bất thường.
"Các cuộc tấn công mạng vào hệ thống nước uống và nước thải đe dọa trực tiếp đến sức khỏe cộng đồng và khả năng chống chịu của xã hội. Chỉ một vụ xâm nhập cũng có thể làm gián đoạn xử lý nước, gây ô nhiễm, phá hỏng thiết bị và làm xói mòn niềm tin của công chúng", ông Jeffrey Hall, trợ lý quản lý phụ trách thực thi và tuân thủ của EPA, cho biết.
Thông báo không nêu cụ thể mục tiêu bị nhắm đến hay thiệt hại đã xảy ra, song cho thấy mức độ lo ngại gia tăng của Mỹ trước nguy cơ tấn công mạng, theo The Guardian.
Theo các cơ quan Mỹ, các cuộc tấn công được cho là có liên quan các nhóm tin tặc do Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) hậu thuẫn. Mục tiêu nhắm tới là các bộ điều khiển logic lập trình (PLC) - thiết bị phổ biến trong vận hành hệ thống công nghiệp, trong đó có sản phẩm của Rockwell Automation.
Giới chức Mỹ khuyến cáo các đơn vị sử dụng thiết bị này cần hạn chế kết nối internet để giảm thiểu rủi ro bị xâm nhập.
Iran chưa bình luận thông tin trên. Tuy nhiên, Iran trước đó cáo buộc Mỹ và Israel đứng sau nhiều cuộc tấn công mạng nhằm vào các cơ sở hạt nhân và hệ thống quân sự của nước này.
Cảnh báo được đưa ra trong bối cảnh căng thẳng Mỹ - Iran leo thang, khi Tổng thống Donald Trump ngày 7.4 đưa ra những phát ngôn cứng rắn, bao gồm tối hậu thư yêu cầu Tehran mở lại eo biển Hormuz.
Tuy nhiên, ngay trước thời hạn do chính mình đặt ra, Tổng thống Mỹ đã bất ngờ đồng ý một thỏa thuận ngừng bắn kéo dài 2 tuần với Iran. Phía Iran cho biết các cuộc đàm phán giữa 2 bên dự kiến sẽ bắt đầu ngày 10.4 tại Islamabad (Pakistan).