Tôi và chồng cưới nhau được bốn năm, đi lên gần như từ con số không. Ngày mới cưới, hai vợ chồng thuê một phòng trọ nhỏ, đồ đạc chỉ vài thứ cơ bản. Cả hai đều đi làm văn phòng, lương không quá cao nhưng cố gắng tiết kiệm từng chút. Sau vài năm tích góp, cộng thêm vay mượn hai bên, vợ chồng tôi xây được căn nhà ba tầng nhỏ để ổn định cuộc sống. Trong suốt quá trình đó, tôi luôn cố gắng làm việc, chăm lo gia đình và cùng chồng tính toán chi tiêu. Nhiều khi áp lực tiền bạc, công việc khiến hai vợ chồng cũng khục khặc nhưng rồi lại cùng nhau vượt qua.
Tuy vậy, điều khiến tôi chạnh lòng là mẹ chồng chưa bao giờ công nhận sự cố gắng của tôi. Trong mắt bà, tất cả đều là công của con trai bà. Bà thường nói với họ hàng, làng xóm rằng một mình chồng tôi xây được nhà ba tầng. Có lần mẹ chồng còn nói thẳng với mẹ đẻ tôi rằng chồng tôi chăm con, nấu cơm, dọn dẹp, làm việc nhà, nộp hết lương cho vợ mà vợ chồng vẫn suốt ngày khục khặc. Mẹ tôi nghe vậy chỉ nhẹ nhàng đáp lại rằng “bây giờ hai vợ chồng nó đều đi làm, không giống thời trước tôi với bà ở nhà lo nội trợ, các ông ấy đi làm kiếm tiền. Đàn ông biết chia sẻ việc nhà với vợ là điều bình thường”.
Năm 2024, tôi sinh con thứ hai. Thai kỳ lần này nguy cơ cao, dọa sinh non, bác sĩ dặn hạn chế làm việc nặng và cần nghỉ ngơi nhiều. Vì vậy, phần lớn việc chăm con, nấu cơm, dọn dẹp trong nhà, chồng tôi phải san sẻ. Với tôi, đó là trách nhiệm tự nhiên của người chồng khi vợ đang mang thai và sức khỏe yếu.
Bình thường, tôi vẫn đi làm, vẫn cố gắng chăm lo gia đình trong khả năng của mình. Tôi không cần được khen ngợi nhiều, chỉ mong sự cố gắng của mình được nhìn nhận nhưng mẹ chồng cứ ra ngoài nói như vậy. Dần dần mọi người nhìn tôi với ánh mắt khác, có người còn trêu tôi là sướng, có chồng lo hết. Nhiều lúc tôi thấy vừa buồn vừa bực nhưng chả lẽ lại đôi co với bà. Có ai rơi vào tình cảnh như tôi không? Mọi người xử lý thế nào vậy?
Tôi ngoài 40 tuổi, có hơn một thập kỷ làm việc ở nước ngoài. Có một thời gian dài, tôi tin mình là người gánh vác gia đình. Nhìn lại, tôi nhận ra mình đã sống như một người cho đi không giới hạn, cái giá phải trả không chỉ là tiền bạc. Tôi lớn lên với suy nghĩ phải sống có trách nhiệm, biết hy sinh. Những câu chuyện về lòng nghĩa khí khiến tôi tin nếu mình cố gắng đủ nhiều, đối xử đủ tốt, người bên cạnh sẽ trân trọng.
Tôi kết hôn với một người phụ nữ từng có gia đình riêng. Khi bước vào cuộc hôn nhân đó, tôi tự nhủ mình phải làm tốt hơn, bù đắp nhiều hơn để mọi thứ được trọn vẹn. Trong hơn 10 năm sống xa quê, tôi là người chu cấp chính cho gia đình. Tôi không tiếc tiền lo cho cuộc sống chung, cho việc học hành của các con, kể cả con riêng của vợ. Có những khoản chi mà đến bây giờ, khi ngồi tính lại, tôi mới thấy không hề nhỏ.
Điều khiến tôi day dứt không nằm ở tiền. Nó bắt đầu từ một chuyện xảy ra vài tháng sau khi cưới. Khi phát hiện một số tin nhắn không rõ ràng, thay vì đối thoại bình thường, mọi thứ lại trở thành cuộc tranh cãi mà tôi là người phải xuống nước để giữ hòa khí. Tôi đã chọn nhịn vì nghĩ đó là cách giữ gìn một cuộc hôn nhân còn quá mới. Nhìn lại, đó có lẽ là lần đầu tiên tôi chấp nhận đánh đổi lòng tự trọng để giữ một mối quan hệ. Khi bạn đã chấp nhận điều đó một lần, những lần sau sẽ dễ dàng hơn rất nhiều. Những năm sau đó, tôi tiếp tục làm việc, chu cấp, tin rằng chỉ cần mình cố gắng thêm một chút, mọi thứ sẽ tốt lên. Thế nhưng cảm giác mệt mỏi dần lớn hơn, khi những nỗ lực của mình không còn được nhìn nhận như trước mà trở thành điều "đương nhiên".
Có những lúc tôi tự hỏi: mình đang xây dựng một gia đình hay chỉ duy trì một guồng quay mà trong đó vai trò của mình chỉ gói gọn trong hai chữ "trách nhiệm tài chính"? Tôi từng tự trấn an rằng đó là bổn phận của người đàn ông, nhưng bổn phận không có nghĩa là không có giới hạn. Điều khiến tôi suy nghĩ nhiều nhất là khi nhận ra càng cho đi mà không có giới hạn, tôi càng đánh mất tiếng nói của mình. Không chỉ trong hôn nhân, mà cả trong gia đình lớn, tôi cũng quen với việc đứng ra lo liệu. Nhiều năm liền, tôi cố gắng làm tròn trách nhiệm với cha mẹ, người thân. Đôi khi, sự cố gắng đó lại không đi kèm với sự thấu hiểu như tôi từng kỳ vọng. Đến một lúc, tôi thấy mình mệt mỏi, không phải vì làm nhiều mà vì cảm giác những gì mình làm không còn mang lại ý nghĩa như ban đầu.
Bước ngoặt đến khi tôi buộc phải nhìn lại mọi thứ một cách thẳng thắn. Tôi nhận ra điều đơn giản nhưng trước đây đã bỏ qua: Không ai có thể bảo vệ mình tốt hơn chính mình. Tôi bắt đầu thay đổi, không còn cố gắng làm hài lòng mọi người. Tôi thiết lập lại ranh giới tài chính, rõ ràng hơn trong các quyết định, tập trung vào những gì thực sự quan trọng, đặc biệt là tương lai của con trai. Tôi không phủ nhận những gì mình đã làm trong quá khứ. Nhưng nếu được quay lại, tôi sẽ làm khác đi ở một điểm: biết dừng lại đúng lúc.
Từ câu chuyện của mình, tôi rút ra vài điều: Sự tử tế nếu không có ranh giới rất dễ bị hiểu thành nghĩa vụ. Một mối quan hệ chỉ bền khi có sự cân bằng. Khi một người cố gắng quá lâu, sự mệt mỏi là điều không tránh khỏi. Đừng dùng nỗi sợ "mất mặt" để giữ một cuộc sống khiến mình kiệt sức. Đôi khi, điều "hiệp nghĩa" nhất không phải là cố gắng cứu người khác mà là biết cách giữ lại chính mình. Tôi đã mất nhiều năm để hiểu điều đó. Hy vọng những ai đang ở trong hoàn cảnh giống tôi sẽ nhận ra sớm hơn.
Tôi 42 tuổi, lập gia đình được 14 năm và có hai con trai. Vấn đề tôi muốn chia sẻ khá tế nhị, đã chần chừ rất lâu trước khi quyết định viết thư này. Ngoại hình của tôi được mọi người nhận xét là trẻ hơn tuổi, khoảng ngoài 30. Tính cách tôi khá hoạt bát nhưng lại sống truyền thống. Trước đây, tôi từng du học nhiều năm ở nước ngoài, từ đại học đến sau đại học. Khi về nước, tôi chưa có mối tình chính thức nào nên gia đình khá lo lắng. Sau vài lần được mai mối, tôi gặp anh. Chúng tôi quen nhau hơn một năm thì kết hôn.
Thời gian đầu, anh khá lãng mạn và tôi cảm nhận được tình cảm anh dành cho mình. Cuộc sống hiện tại nhìn chung ổn định, hai vợ chồng độc lập tài chính. Tuy nhiên, từ khoảng năm thứ 5 trở đi, đời sống vợ chồng bắt đầu có vấn đề. Những năm đầu, do thiếu kinh nghiệm nên tôi không đòi hỏi nhiều, chủ yếu là chồng chủ động. Sau đó, tôi dần là người chủ động nhiều hơn. Hai năm gần đây, hầu như tôi là người khơi gợi, chiếm đến 80% số lần gần gũi. Có lúc tôi tự hỏi liệu mình như vậy có bất thường không.
Tần suất vợ chồng gần gũi chỉ khoảng một tháng một lần khiến tôi cảm thấy không đủ. Nhiều lúc chủ động mãi không được đáp lại, tôi thấy chán nản và phải tự giải quyết nhu cầu của mình. Tôi đã nhiều lần tâm sự với chồng, tình hình vẫn không cải thiện. Thỉnh thoảng tôi cũng cố gắng hâm nóng bằng những chuyến đi chơi xa, rồi mọi thứ lại trở về như cũ.
Tôi cố tìm niềm vui trong công việc, thể thao và con cái, thế nhưng vẫn cảm thấy hạnh phúc chưa trọn vẹn. Ở độ tuổi này, khi tâm lý và sinh lý có nhiều thay đổi, tôi càng thấy mình nhạy cảm hơn với vấn đề này. Nhìn xung quanh, tôi tự hỏi liệu có phải nhiều phụ nữ cũng âm thầm chịu đựng như vậy? Rất mong nhận được sự chia sẻ và lời khuyên từ mọi người.
Tôi và bạn gái quen nhau được hơn một năm. Cô ấy làm văn phòng, tính cách nhẹ nhàng, sống tình cảm và khá chu đáo. Thời gian đầu quen nhau, mọi thứ diễn ra bình thường. Cô ấy thỉnh thoảng hỏi tôi đang làm gì, nhắn tin với ai, tôi nghĩ đó chỉ là sự quan tâm nên cũng không để ý nhiều.
Khoảng vài tháng sau, tôi bắt đầu nhận ra cô ấy hay kiểm tra điện thoại của tôi. Ban đầu chỉ là mượn điện thoại để xem giờ, xem ảnh rồi tiện tay lướt qua tin nhắn. Có lần tôi đi tắm, quay ra thấy cô ấy đang đọc các đoạn chat công việc trên ứng dụng nhắn tin. Tôi hơi khó chịu nhưng vẫn bỏ qua vì nghĩ chắc cô ấy chỉ tò mò.
Sau này, việc kiểm tra điện thoại diễn ra thường xuyên hơn. Hễ tôi để điện thoại trên bàn là cô ấy cầm lên xem, từ tin nhắn, danh sách bạn bè đến mạng xã hội. Có hôm cô ấy hỏi vì sao tôi kết bạn với một bạn nữ, hỏi cả nội dung cuộc nói chuyện. Tôi giải thích đó chỉ là đối tác của công ty, kết bạn để tiện trao đổi công việc, không có gì riêng tư.
Sau vài lần như vậy, tôi nói thẳng rằng việc kiểm tra điện thoại khiến tôi không thoải mái. Lúc đó cô ấy mới kể về chuyện cũ. Người yêu cũ của cô ấy từng phản bội, trong thời gian quen nhau vẫn nhắn tin với nhiều người khác. Khi phát hiện thì mọi chuyện đã đi quá xa, khiến cô ấy mất niềm tin một thời gian dài. Từ đó, trong các mối quan hệ sau này, cô ấy luôn có cảm giác bất an.
Tôi hiểu lý do nên cố gắng nhẹ nhàng hơn, chủ động nói về công việc, bạn bè để cô ấy yên tâm. Thỉnh thoảng tôi cũng đưa điện thoại cho cô ấy xem để tránh hiểu lầm. Tuy vậy, việc kiểm tra điện thoại vẫn lặp lại. Gần đây, cô ấy còn đề nghị tôi đưa mật khẩu mạng xã hội và ứng dụng nhắn tin để cô ấy có thể yên tâm hơn. Cô ấy nói làm vậy để cả hai minh bạch, tránh nghi ngờ về sau.
Tôi biết cô ấy sợ bị tổn thương lần nữa, nhưng việc đòi mật khẩu khiến tôi khá khó xử, bởi vì ngoài việc nhắn tin với bạn bè, người thân, tôi còn phải trao đổi công việc, nhiều vấn đề riêng tư của công ty. Vả lại, nếu không liên quan tới công việc, thì việc đưa cho người khác mật khẩu mạng xã hội, kể cả đó là người yêu hay người thân cũng đều khiến tôi không thoải mái, cảm giác không còn riêng tư. Nếu chia sẻ suy nghĩ, tôi nghĩ bạn gái sẽ hiểu nhưng cô ấy sẽ lại bất an. Có phải tôi đang quan trọng hóa vấn đề không?