Giải mã hòn đảo trường thọ của Hy Lạp
Hoài Anh (Theo BBC)
Tin Gốc: https://vnexpress.net/giai-ma-hon-dao-truong-tho-cua-hy-lap-5058568.html
Điểm chung của những quốc gia hạnh phúc nhất thế giới
Sophie Axon, đến từ Anh, từng sống và ghé thăm các quốc gia hạnh phúc nhất thế giới theo xếp hạng của World Happiness Report (Báo cáo Hạnh phúc Thế giới) 2026.
Sau 6 năm sống tại Đan Mạch cùng thời gian dài đến các quốc gia trong danh sách hạnh phúc nhất thế giới như Iceland, Phần Lan, Thụy Điển, Na Uy du lịch, Sophie đã tìm hiểu và rút ra 5 bài học, cũng là 5 điểm chung tại những quốc gia hạnh phúc nhất thế giới này.
Hạnh phúc ở những nơi này không phải sự tình cờ, nó được nuôi dưỡng, được tích hợp vào hệ thống, vào cảnh quan và vào cộng đồng, từ đó định hình nhịp điệu của đời sống thường nhật. Ở Bắc Âu, mọi thứ như thể có ai đó đã nhấn nút "tạm dừng", theo Sophie.
Ít chạy theo trào lưu
Trong 6 năm sống tại Đan Mạch và hơn 10 năm tìm hiểu, nghiên cứu văn hóa Bắc Âu, nhiều từ khóa mang tính triết lý của người dân nơi đây đã len lỏi vào văn hóa đại chúng, được nhiều du khách biết đến như Hygge, Fika, Lykke, Friluftsliv. Các triết lý này diễn tả các loại cảm giác êm dịu, dễ chịu, hạnh phúc, ấm áp hoặc sống chậm, thư giãn.
Ban đầu, Sophie nghĩ đây là xu hướng của người dân, nhưng sau khi chuyển đến Đan Mạch và sống chung nhà với một người địa phương và một du khách Thụy Điển, cô nhận ra những triết lý này đã ăn sâu vào đời sống thường nhật của họ thế nào.
Triết lý sống đó thể hiện qua cách người dân thưởng thức bữa ăn, nhịp đi bộ chậm rãi, cách thời gian nghỉ ngơi được tự nhiên đan cài vào trong ngày, cho đến tầm quan trọng của việc ở ngoài trời và dành thời gian chất lượng bên những người thân yêu.
Những gì Sophie từng có cảm giác như một xu hướng xa vời giờ trở thành một lối sống thực sự, bền vững và cô cũng áp dụng lối sống đó đến nay.
Niềm tin là chìa khóa của hạnh phúc
Sophie chuyển đến Đan Mạch vào mùa xuân 2020, trong quá trình ổn định cuộc sống cô nhận ra một xã hội có thể vận hành khác biệt đến thế nào khi niềm tin được mặc định tồn tại.
Ở Copenhagen, các quy định đi kèm với khuyến nghị - quán bar đóng cửa sớm, khẩu trang trở thành một phần của đời sống, các buổi tụ tập trong nhà bị hạn chế (thời đại dịch). Mọi người luôn tuân thủ mà không hề phản đối. Khi Sophie hỏi một người bạn Đan Mạch lý do họ luôn làm theo, người bạn hồi đáp "vì chúng tôi tin rằng mọi thứ đều có lý do".
Sophie dần nhận ra niềm tin mà bạn cô nói đến hiện diện trong những chi tiết rất nhỏ, gần như khó nhận thấy của đời sống hằng ngày: phụ huynh để xe nôi có trẻ nhỏ đang ngủ bên ngoài quán cà phê, hàng xóm giúp đỡ nhau không chút do dự, những cuộc dạo bộ khuya trong thành phố mà vẫn cảm thấy an tâm.
Vì vậy, khi biết rằng Đan Mạch đứng đầu thế giới về mức độ tin tưởng giữa con người, với gần 3/4 người dân mặc định "hầu hết mọi người đều đáng tin", cao hơn rất nhiều so với mức trung bình toàn cầu là 25%, Sophie không ngạc nhiên. Tinh thần tin tưởng này là một trụ cột giúp duy trì cộng đồng hạnh phúc.
Thiên nhiên được coi như liệu pháp trị liệu miễn phí tuyệt vời nhất
Có thể bảo tàng ABBA (ban nhạc nổi tiếng thế giới với ca khúc Happy New Year) đã thu hút Sophie đến Thụy Điển lần đầu, nhưng điều khiến cô ấn tượng nhất lại là thiên nhiên.
Cô nhớ mãi về khoảnh khắc đứng giữa Uppsala, không phải tại một điểm du lịch nổi tiếng mà là trước mặt hồ nước với những gợn sóng nhẹ và thảm cỏ xanh cao vút bao quanh. Cô dừng lại một cách vô thức, hòa mình vào thiên nhiên ngay khi tiếng ồn thành phố dần được thay thế bằng tiếng chim hót và âm thanh nước vỗ bờ dịu nhẹ. "Lần đầu tiên sau nhiều năm, nhịp tim của tôi chậm lại", cô nói.
Người dân vừa có không gian riêng tư, vừa có cộng đồng để hòa nhập
Khi sống tại Na Uy với tư cách là người nước ngoài, Sophie nhanh chóng nhận ra cách người dân nơi đây kết bạn khác biệt như thế nào. Dù có tính độc lập cao, nhiều người Na Uy gắn bó sâu sắc với những người bạn từ thuở nhỏ, được kết nối bởi ký ức và nơi chốn. Họ tự hào về quê hương mình, cùng nhau ôn lại những mùa russefeiring (lễ tốt nghiệp trung học đặc trưng), những chuyến đi cuối tuần tới hytte (nhà nghỉ ở vùng quê), và những câu chuyện chỉ người trong cuộc mới hiểu.
Sophie ngưỡng mộ những tình bạn như vậy, nhưng phần lớn các mối quan hệ của cô lại mới mẻ và dựa trên sự đồng điệu về sở thích. Thêm vào đó, việc liên tục di chuyển giữa các quốc gia khiến cô rơi vào trạng thái sống độc lập, và theo thời gian, nữ du khách Anh nhận ra mình đã bỏ lỡ cơ hội quý giá để xây dựng, cũng như duy trì, một cộng đồng xung quanh.
Tôi nhận ra cuộc sống của mình có thể hạnh phúc hơn nhiều nếu tôi cho phép sự độc lập và cộng đồng cùng tồn tại. Việc "học theo" lối sống Na Uy, theo một nghĩa nào đó, thực sự đã khiến tôi hạnh phúc hơn.
Làm việc để sống, không phải sống để làm việc
Quyết định chuyển đến Na Uy của Sophie từng phụ thuộc hoàn toàn vào việc xin được visa lao động. Sau ba năm làm việc tại các cơ sở khởi nghiệp và làm tự do, tôi bắt đầu công việc "nghiêm túc" đầu tiên của mình - làm trong một tòa nhà văn phòng 7 tầng, với căng tin, nhiều máy pha cà phê và hàng chục đồng nghiệp xung quanh.
Lần đầu tiên xin nghỉ phép để về thăm gia đình, Sophie đã vô cùng lo lắng vì lo lắng giảm năng suất công việc. Nhưng trái với lo ngại, sếp của cô tỏ ra rất thấu hiểu. Theo thời gian, sự tận tâm của cô trong công việc được ghi nhận, và trong buổi đánh giá thường niên, sếp của Sophie nói: "Ở đây, chúng tôi không sống để làm việc, chúng tôi làm việc để sống".
CEO của công ty cũng nhiều lần nhấn mạnh điều này trong các cuộc họp, rằng họ "trân trọng khoảng thời gian nhân viên dành cho công ty".
Điều khiến cô ấn tượng nhất khi làm việc tại các nước Bắc Âu là tính linh hoạt được tích hợp sẵn trong nhịp sống hằng ngày cùng với nhận thức rõ ràng rằng công việc nên xoay quanh cuộc sống, chứ không phải ngược lại.
Anh Minh (Theo CnTraveller)
Nguồn: https://vnexpress.net/diem-chung-cua-nhung-quoc-gia-hanh-phuc-nhat-the-gioi-5057751.html
Cà phê hầu gái ở Nhật Bản
Tại các khu phố sầm uất như Akihabara, Tokyo hay Nipponbashi, Osaka, du khách dễ bắt gặp nhiều quán cà phê hoạt động dựa trên hình thức cà phê theo chủ đề. Cà phê hầu gái là một nhánh của mô hình cà phê theo chủ đề, nơi nhân viên phục vụ mặc trang phục cách điệu từ hình tượng hầu gái phương Tây, hoặc các nhân vật trong anime, manga.
Khác với các quán cà phê thông thường, mô hình cà phê hầu gái tập trung vào trải nghiệm tương tác và "nhập vai". Khi bước qua cánh cửa, khách hàng không còn là "khách" mà là "chủ nhân", "cậu chủ", "tiểu thư", trở về dinh thự của mình.
Ngay khi khách bước qua cửa, nhân viên sẽ thực hiện nghi thức chào đón bằng câu khẩu hiệu kinh điển "Okaerinasaimase!" (Mừng chủ nhân về nhà) để xác lập vai trò của khách hàng trong không gian giả tưởng. Trước khi thưởng thức, khách hàng thực nghi thức "Omajinai" (phép thuật món ăn).
Nhân viên hướng dẫn khách cùng làm các động tác tay hình trái tim và đọc những câu thần chú như "Moe moe kyun", một cụm từ trong văn hóa đại chúng Nhật Bản biểu thị sự dễ thương và năng lượng tích cực, với mục đích tượng trưng là giúp món ăn trở nên ngon miệng hơn. Nhân viên vẽ tương cà trực tiếp tại bàn, tạo hình thú cưng hoặc viết tên khách hàng theo yêu cầu lên các món ăn.
Mô hình cà phê hầu gái ra đời vào tháng 3/2001 tại khu phố Akihabara, Tokyo, với cơ sở đầu tiên tên Cure Maid Cafe. Sự xuất hiện của cà phê hầu gái gắn liền với bối cảnh kinh tế Nhật Bản sau giai đoạn đình trệ kéo dài, được các nhà kinh tế gọi là "Thập niên mất mát" (The Lost Decade).
Đến cuối những năm 1990 và đầu 2000, hệ quả từ thị trường lao động đóng băng đã tạo ra một thế hệ thanh niên Nhật Bản mất phương hướng, dẫn đến sự gia tăng của trạng thái Hikikomori (những người rút lui hoàn toàn khỏi xã hội) và sự bùng nổ của cộng đồng Otaku (người hâm mộ văn hóa đại chúng Nhật Bản).
Mô hình cà phê chủ đề nhập vai kiểu cà phê hầu gái ra đời như một không gian giải tỏa tâm lý. Những tương tác trực tiếp, sự lắng nghe và chăm sóc từ nhân viên giúp khách hàng tạm rời xa những áp lực từ đời sống thực tế để bước vào một thế giới giải trí nhẹ nhàng, mang tính giả tưởng.
Mô hình này lan tỏa sang nhiều quốc gia, nhưng vẫn vấp phải những định kiến. Tại một số nơi, nhiều ý kiến chỉ trích mô hình này thúc đẩy sự phục tùng của phụ nữ và "vật hóa" nhân viên. Tại Trung Quốc, mô hình này từng đối mặt với lệnh cấm sau những biến tướng độc hại.
Cuối năm 2023, từ một vụ án tấn công tình dục xảy ra tại một cơ sở giải trí theo mô hình cà phê hầu gái ở thành phố Nghĩa Ô, tỉnh Chiết Giang, cơ quan kiểm sát đã điều tra hơn 800 doanh nghiệp liên quan.
Kết quả cho thấy nhiều cơ sở đã ép buộc nhân viên nữ quỳ gối phục vụ trà, đút ăn và massage cho khách nam trong những bộ trang phục hở hang. Tháng 4/2024, Viện Kiểm sát Nhân dân Tối cao Trung Quốc đã xếp vụ án Nghĩa Ô vào danh sách án lệ điển hình để chấn chỉnh trên toàn quốc. Tòa án phán quyết các dịch vụ này là bất hợp pháp vì vi phạm nghiêm trọng "quyền nhân phẩm" của phụ nữ.
Tại Nhật Bản, chính quyền nỗ lực "làm sạch" bằng cách siết chặt quy định quản lý. Cảnh sát Tokyo thường xuyên truy quét các quán "núp bóng" hầu gái để chèo kéo khách trái phép hoặc cung cấp dịch vụ nhạy cảm tại Akihabara.
Tại các chuỗi lớn như Home cafe, quy tắc "không chạm" được thực thi tuyệt đối. Nhân viên không được ngồi cùng bàn, cấm tiếp xúc thân thể và không được phép tiết lộ thông tin cá nhân cho khách hàng.
Tại Nhật, có nhiều phiên bản biến tấu từ mô hình cà phê hầu gái. Quán Slo-maid ở Kamakura, tỉnh Kanagawa, từng gây chú ý khi chỉ tuyển "nhân viên hầu gái" trên 65 tuổi. Mô hình này thay thế sự năng động của giới trẻ bằng sự điềm tĩnh, ấm áp của các cụ bà, tạo không gian "chữa lành" cho những người trẻ kiệt sức vì áp lực. Tại đây, khách hàng tìm thấy sự kết nối thế hệ thay vì dịch vụ giải trí đơn thuần.
Một số quán ở Tokyo cung cấp trải nghiệm cho du khách nhập vai thành hầu gái và phục vụ nhân viên. Thực khách trả khoảng phí 4.000 yen (khoảng 25 USD) cho 90 phút mặc trang phục người hầu, quản gia, phục vụ trà bánh cho nhân viên đóng vai "tiểu thư".
Mô hình cà phê hầu gái trở thành ngành công nghiệp dịch vụ hái ra tiền, thuộc nhóm ngành dịch vụ trong thị trường Otaku. Theo đánh giá từ Viện Nghiên cứu Yano, đơn vị khảo sát thị trường hơn 50 năm hoạt động tại Tokyo, doanh thu từ mô hình này cùng các dịch vụ hóa trang (cosplay) đã chạm mốc hàng trăm tỷ yen vào năm 2025.
Thay vì chỉ bán đồ ăn, đồ uống, các mô hình bán trải nghiệm cảm xúc. Khách hàng sẵn sàng chi trả từ phí vào cửa theo giờ, thực đơn giá cao cho đến các dịch vụ cộng thêm như chụp ảnh lấy liền hay xem biểu diễn sân khấu.
Mai Phương (Theo Soranews24, SCMP, Sixth Tone)
Tin Gốc: https://vnexpress.net/ca-phe-hau-gai-o-nhat-ban-5059230.html
