Sáng 10-4, tại cuộc gặp cung cấp thông tin về tình hình Iran ở Hà Nội, phóng viên đặt câu hỏi cho Đại biện lâm thời Iran tại Việt Nam Mohammad Mirali Mohammadi: Việt Nam đã đề nghị tạo điều kiện cho tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz, đề nghị này đã được giải quyết ra sao?
Ông Mohammadi cho biết: “Việc hạn chế tàu bè đi lại trên eo biển Hormuz không chỉ ảnh hưởng đến Iran mà còn ảnh hưởng các quốc gia trên thế giới. Để hỗ trợ tàu thuyền Việt Nam đi lại trên eo biển Hormuz, các cơ quan chức năng của Việt Nam và Iran đã liên hệ, trao đổi về vấn đề này”.
Ông Mohammadi cho hay trước khi xung đột xảy ra, Hormuz luôn được mở và không có vấn đề gì xảy ra cho tàu thuyền di chuyển qua eo biển này.
“Tình hình hiện tại ở eo biển Hormuz khá phức tạp, đây là khu vực đang xảy ra chiến sự. Đã có nhiều liên lạc trong thời gian qua. Tôi hy vọng kết quả của các cuộc liên hệ này sớm được thể hiện rõ ràng, bao gồm cả việc tàu thuyền Việt Nam được phép đi lại qua eo biển Hormuz”, ông nói.
Trước đó vào hôm 2-4, tại họp báo thường kỳ, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Phạm Thu Hằng cho biết kể từ khi xảy ra xung đột, Bộ Ngoại giao đã phối hợp chặt chẽ với Bộ Xây dựng chỉ đạo các cơ quan đại diện Việt Nam ở khu vực Trung Đông theo dõi sát tình hình hiện tại, thường xuyên cập nhật thông tin, duy trì liên lạc với các tàu và thuyền viên có tuyến hàng hải tại khu vực này, sẵn sàng các biện pháp hỗ trợ trong trường hợp cần thiết.
“Ngay từ đầu của cuộc xung đột, khi tàu thuyền Việt Nam gặp khó khăn tại eo biển Hormuz, trên cơ sở phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng của Việt Nam, Bộ Ngoại giao đã và đang tích cực trao đổi, thúc đẩy các bên liên quan đảm bảo an ninh, an toàn và tạo điều kiện thuận lợi cho các tàu, thuyền viên Việt Nam đi qua eo biển Hormuz.
Bộ Ngoại giao đã phối hợp với Bộ Xây dựng làm việc với Đại sứ quán Iran tại Hà Nội và Bộ Ngoại giao Iran, đề nghị phía Iran tạo điều kiện, có các biện pháp hỗ trợ đảm bảo an toàn cho tàu và lao động Việt Nam được rời khỏi khu vực và hàng hải an toàn qua eo biển Hormuz trong thời gian sớm nhất”, bà Hằng cho biết.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao cho biết thêm trên cơ sở đề nghị của Việt Nam, các cơ quan chức năng Iran đang triển khai các thủ tục liên quan đến việc di chuyển của tàu Việt Nam.
“Các cơ quan chức năng của Việt Nam đang cùng các doanh nghiệp, chủ tàu chuẩn bị các thủ tục cần thiết, tiếp tục làm việc với các cơ quan chức năng sở tại về các yêu cầu kỹ thuật liên quan để tàu hàng và thuyền viên Việt Nam được di chuyển trong thời gian sớm nhất, đồng thời đảm bảo an ninh, an toàn cho người và tàu trong quá trình di chuyển”, bà Phạm Thu Hằng nói trong họp báo.
Trang The Kyiv Independent đưa tin Nga tổ chức đợt tấn công bằng máy bay không người lái (UAV) nhằm vào thủ đô Kyiv của Ukraine vào sáng 4.4, gây hỏa hoạn sau khi mảnh vỡ rơi xuống trúng một tòa nhà. Thị trưởng Kyiv Vitali Klitschko cho biết mảnh vỡ UAV rơi trúng nóc một tòa nhà văn phòng 4 tầng ở quận Darnytskyi, nhưng chưa ghi nhận thiệt hại về người.
Ngoài ra, phía Nga còn tấn công bằng UAV tại tỉnh Sumy, gây cháy một tòa chung cư cao tầng và khiến 11 người bị thương. Theo Reuters, kể từ đầu chiến sự, Nga chủ yếu phóng tên lửa và UAV trong đêm. Tuy nhiên, trong vài tuần gần đây, Nga nhiều lần phóng hàng trăm tên lửa và UAV vào ban ngày. "Về cơ bản, người Nga đang tăng cường các cuộc tấn công, biến điều đáng lẽ phải là sự yên tĩnh trên bầu trời thành một sự leo thang căng thẳng vào dịp lễ Phục sinh", Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky viết trên X. Lễ Phục sinh năm nay vào ngày 5.4 đối với người Công giáo và ngày 12.4 đối với người Chính Thống giáo tại Ukraine.
Giới chức Ukraine cho biết Nga tập kích với hơn 500 UAV và hàng chục tên lửa, khiến 14 người thiệt mạng hôm 3.4, khi Nga tăng cường tấn công ban ngày. Các cuộc tấn công của Nga vào các khu vực tiền tuyến ở Kharkiv, Donetsk, Kherson và Zaporizhzhia đã khiến 8 người thiệt mạng, các quan chức địa phương cho biết. Ngoài ra, Nga tập kích khiến nhiều nơi bị mất điện, theo Công ty Ukrenergo. Nga và Ukraine trước nay luôn bác bỏ mọi cáo buộc tấn công nhằm vào dân thường.
Tại Nga, các nguồn tin cho biết 2 trung tâm xuất khẩu dầu Ust-Luga và Primorsk ở biển Baltic không thể xử lý hàng hóa sau hàng loạt đợt tấn công bằng UAV của Ukraine, khiến các nhà máy lọc dầu phải tìm tuyến xuất khẩu khác. Các cuộc tấn công đã gây thiệt hại cho cơ sở hạ tầng cảng và tiếp diễn trong 2 tuần cuối tháng 3, với ít nhất 5 cuộc tấn công vào Ust-Luga trong vòng 10 ngày. Reuters dẫn các nguồn tin cho biết những hạn chế trong việc xuất khẩu, cùng với sự gián đoạn tại các nhà máy lọc dầu lớn, có thể dẫn đến sự sụt giảm sản lượng dầu ở Nga.
Các nhà giao dịch cho biết các nhà máy lọc dầu đã không thể cung cấp nhiên liệu diesel cho Primorsk để xuất khẩu kể từ ngày 22.3, khiến các nhà máy lọc dầu ở phần châu Âu của Nga và Siberia mất tuyến đường xuất khẩu khả thi nhất. Theo đó, nhà máy lọc dầu đang phải xem xét các tuyến vận chuyển đường sắt tốn kém hơn đến các cảng xuất khẩu khác. Theo các quan chức hàng hải Phần Lan, các chuyến hàng từ Primorsk và Ust-Luga đã giảm mạnh xuống chỉ còn "một vài tàu" thay vì mức trung bình hằng tuần từ 40 - 50 tàu.
Theo Hãng tin Reuters, ngày 4-4, công ty cung cấp ảnh vệ tinh Planet Labs (Mỹ) đã thông báo sẽ ngừng cung cấp hình ảnh chụp Iran và khu vực xung đột Trung Đông vô thời hạn, thuận theo yêu cầu của Chính phủ Mỹ.
Trong email gửi khách hàng, công ty có trụ sở tại California này cho biết Washington đã yêu cầu tất cả nhà cung cấp ảnh vệ tinh thương mại tạm ngưng phát hành hình ảnh vùng chiến sự. Lệnh hạn chế sẽ có hiệu lực cho đến khi xung đột kết thúc.
Quyết định này mở rộng đáng kể so với biện pháp trì hoãn 14 ngày mà Planet Labs áp dụng hồi tháng trước, vốn được hãng giải thích là nhằm ngăn các bên đối địch sử dụng ảnh vệ tinh để tấn công Mỹ và đồng minh. Lần này, toàn bộ hình ảnh được chụp từ ngày 9-3 sẽ bị ngừng cung cấp.
Động thái trên đặt ra nhiều câu hỏi bởi ảnh vệ tinh thương mại không chỉ phục vụ mục đích quân sự, mà còn là công cụ quan trọng giúp nhà báo và giới nghiên cứu giám sát tình hình tại những khu vực khó tiếp cận. Một số chuyên gia vũ trụ lo ngại Iran có thể đang tiếp cận ảnh vệ tinh thương mại thông qua các nước đối thủ của Mỹ.
Planet Labs là đơn vị vận hành một trong những đội tàu vệ tinh chụp ảnh Trái đất lớn nhất thế giới, cung cấp hình ảnh cập nhật thường xuyên cho chính phủ, doanh nghiệp và báo chí.
Hãng Vantor (tiền thân là Maxar Technologies), một nhà cung cấp ảnh vệ tinh thương mại lớn khác, cho biết không nhận được yêu cầu từ Chính phủ Mỹ.
Tuy nhiên, Vantor cho biết từ lâu hãng đã có chính sách "tăng cường kiểm soát truy cập trong thời kỳ xung đột địa chính trị" và hiện đang áp dụng biện pháp này cho một số khu vực ở Trung Đông, bao gồm giới hạn đối tượng được yêu cầu chụp mới hoặc mua ảnh hiện có tại những vùng quân đội Mỹ và đồng minh đang hoạt động.
Ngày 5-4, Kuwait và Bahrain cùng thông báo các cơ sở hạ tầng và khử mặn của mình chịu thiệt hại đáng kể sau các đợt tấn công mới nhất bằng máy bay không người lái (drone) của Iran.
Tại Kuwait, Bộ Điện lực và Nước nước này khẳng định drone Iran đã đánh trúng hai nhà máy phát điện kiêm khử mặn nước biển, gây "thiệt hại vật chất nghiêm trọng" và buộc phải ngừng vận hành hai tổ máy phát điện.
Cùng thời điểm, một vụ hỏa hoạn bùng phát tại khu phức hợp dầu khí Shuwaikh - nơi đặt trụ sở Bộ Dầu mỏ nước này và Tập đoàn Dầu khí Kuwait (KPC) - sau khi bị drone tấn công.
Truyền thông nhà nước Kuwait cũng dẫn nguồn Bộ Tài chính xác nhận một drone Iran đánh trúng khu văn phòng tập trung nhiều bộ ngành, gây thiệt hại vật chất lớn. Tuy nhiên không có trường hợp thương vong nào được ghi nhận trong toàn bộ các vụ tấn công tại Kuwait.
Tình hình tương tự diễn ra tại Bahrain. Tập đoàn Năng lượng Bapco xác nhận một bồn chứa tại cơ sở lưu trữ của hãng đã bốc cháy sau đợt tấn công của Iran, song nhấn mạnh không có thương vong.
Bộ Nội vụ Bahrain khẳng định lực lượng phòng vệ dân sự đã nhanh chóng dập tắt đám cháy, giúp tình hình được kiểm soát. Cơ quan chức năng đang tiến hành đánh giá thiệt hại.
Phía Iran chưa đưa ra bình luận chính thức về những cuộc tấn công này.
"Quân đội Anh và đồng minh đã theo dõi từng km hành trình của các tàu ngầm Nga trong hơn một tháng. Họ triển khai tàu ngầm tấn công Đề án 971 để đánh lạc hướng chúng tôi khỏi hai tàu ngầm thuộc Tổng cục Nghiên cứu Biển sâu (GUGI)", Bộ trưởng Quốc phòng Anh John Healey cho biết hôm nay.
GUGI là một trong những cơ quan bí mật nhất thuộc Bộ Quốc phòng Nga, được cho là sở hữu phương tiện có thể lặn sâu tới 6.000 m. Cơ quan này cũng vận hành tàu ngầm Belgorod thuộc Đề án 09852, có khả năng triển khai tàu lặn con và siêu ngư lôi hạt nhân Poseidon.
Bộ trưởng Healey nói rằng các tàu ngầm Nga không tiến vào lãnh hải Anh, mà chỉ hoạt động ở vùng đặc quyền kinh tế phía bắc nước Anh, gần các đường cáp và ống ngầm trọng yếu. Nhóm chiến hạm Anh sau đó thả phao thủy âm để gây chú ý.
"Chúng tôi khiến nhóm tàu ngầm Nga hiểu rằng bản thân đang bị theo dõi và hoạt động của họ không còn là bí mật. Điều này giúp làm giảm nguy cơ gây tổn hại đến các đường ống hoặc cáp biển của chúng tôi", ông nói, thêm rằng tàu ngầm Nga sau đó rời khỏi khu vực và di chuyển về hướng bắc.
Năng lực hải quân Anh đã bị soi xét trong những tuần gần đây. Tổng thống Donald Trump nhiều lần chỉ trích phản ứng của London trong xung đột ở Trung Đông, cũng mô tả các tàu sân bay tối tân trong biên chế hải quân Anh là "đồ chơi".
Bộ trưởng Healey khẳng định chiến dịch này cũng cho thấy triển khai phần lớn lực lượng hải quân Anh tới Trung Đông không phục vụ lợi ích quốc gia. "Hải quân Anh sẽ tăng cường nỗ lực bảo vệ hạ tầng dưới biển", ông cho hay.
Bộ Quốc phòng Na Uy cùng ngày thông báo đã điều một hộ vệ hạm và máy bay tuần thám P-8A Poseidon tham gia chiến dịch chung với Anh trong những tuần qua nhằm "răn đe tàu ngầm Nga".
Bộ Quốc phòng Nga chưa bình luận về thông tin.
Quan hệ giữa Anh và Nga được nhận định đang ở mức thấp nhất từ trước đến nay, trong đó Moskva coi London có thái độ đặc biệt thù địch. Quan chức Nga từng tuyên bố nước này "có quyền cắt cáp quang biển" của đối phương sau khi cáo buộc phương Tây "đồng lõa phá đường ống Nord Stream".
Anh và Na Uy tháng 12/2025 ký hiệp ước quốc phòng, thành lập hạm đội liên hợp để truy tìm tàu ngầm Nga ở Bắc Đại Tây Dương, bảo vệ hạ tầng dưới biển trong khu vực. Hạm đội này có 13 chiến hạm săn ngầm, trong đó có 5 chiếc của Na Uy.
Anh phụ thuộc rất nhiều vào mạng lưới hạ tầng dưới biển để truyền dữ liệu, cũng như cần nguồn cung dầu mỏ và khí đốt qua đường ống ngầm. Ủy ban Chiến lược An ninh Quốc gia Anh hồi tháng 9/2025 cảnh báo các vụ tấn công nhằm vào những hệ thống này có thể gây "gián đoạn thảm khốc" cho hệ thống tài chính và viễn thông.
