Theo thông tin từ Bộ Ngoại giao, chiều 6-4, tại Trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã tiếp Đại sứ Anh tại Việt Nam Iain Frew.
Thủ tướng khẳng định Việt Nam coi trọng tăng cường quan hệ với Anh, hoan nghênh sự đóng góp tích cực của Anh tại khu vực, sự phối hợp giữa hai nước trong khuôn khổ ASEAN, Liên hợp quốc.
Ông hoan nghênh việc hai nước đã thiết lập khuôn khổ đối tác cao nhất – Đối tác chiến lược toàn diện nhân chuyến thăm chính thức Anh của Tổng Bí thư Tô Lâm.
Ông cũng gửi lời cảm ơn Chính phủ Anh hỗ trợ Việt Nam vắc xin trong dịch bệnh COVID-19, giúp Việt Nam khắc phục hậu quả bão lụt và hợp tác về ứng phó biến đổi khí hậu,…
Thủ tướng cho rằng dư địa hợp tác hai nước vẫn còn rất lớn và đề nghị hai bên tăng cường hợp tác toàn diện. Trong đó đặc biệt là các lĩnh vực thương mại – đầu tư, tài chính, giáo dục – đào tạo, khoa học – công nghệ, quốc phòng – an ninh, chuyển đổi năng lượng và ứng phó biến đổi khí hậu, văn hóa, du lịch và giao lưu nhân dân.
Thủ tướng đề nghị Vương quốc Anh tạo thuận lợi về thị thực cho công dân Việt Nam, trước mắt là miễn thị thực cho người mang hộ chiếu ngoại giao.
Trân trọng cảm ơn Thủ tướng Phạm Minh Chính dành thời gian tiếp, Đại sứ Iain Frew đánh giá cao những thành tựu phát triển kinh tế – xã hội, đối ngoại của Việt Nam trong bối cảnh những thách thức do tình hình thế giới và khu vực đặt ra.
Đại sứ khẳng định phía Anh sẵn sàng đóng góp vào nỗ lực thực hiện mục tiêu phát triển bền vững của Việt Nam thời gian tới, nhất là chuyển đổi xanh, chuyển đổi số, chuyển đổi năng lượng.
Ông Iain Frew cảm ơn cá nhân Thủ tướng Phạm Minh Chính đã luôn đồng hành và đưa ra những định hướng cụ thể cho việc thúc đẩy mạnh mẽ quan hệ Việt Nam – Anh thời gian qua.
Đại sứ nhất trí sẽ tích cực phối hợp với các bộ, ngành Việt Nam thúc đẩy triển khai hiệu quả các nội hàm khuôn khổ Đối tác chiến lược toàn diện và kết quả chuyến thăm Anh của Tổng Bí thư Tô Lâm.
Nhất trí với đề xuất của Thủ tướng về việc tiếp tục tăng cường trao đổi đoàn các cấp, đặc biệt là cấp cao trên tất cả các kênh nhằm tăng cường tin cậy chính trị.
Anh sẽ tiếp tục hợp tác, hỗ trợ Việt Nam phát triển trung tâm tài chính quốc tế. Bên cạnh đó nhất trí mở rộng hợp tác đào tạo giữa các trường đại học hai nước, và thúc đẩy đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai ở trường học tại Việt Nam.
Qua đó góp phần tăng cường hợp tác văn hóa và giao lưu nhân dân, tạo thuận lợi để cộng đồng người Việt Nam tại Anh hội nhập tốt, đóng vai trò cầu nối hữu nghị và góp phần thúc đẩy hợp tác hai nước.
Trước đó chiều 5-4 tại Trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã tiếp Đại sứ Trung Quốc tại Việt Nam Hà Vĩ.
Trong không khí hữu nghị, chân thành và cởi mở, Thủ tướng Phạm Minh Chính và Đại sứ Trung Quốc Hà Vĩ đã điểm lại những tiến triển tích cực của quan hệ Việt – Trung giai đoạn vừa qua.
Nhấn mạnh tình hữu nghị truyền thống và chủ trương nhất quán của Đảng, Nhà nước, Chính phủ Việt Nam trong việc ưu tiên hàng đầu quan hệ hữu nghị, hợp tác với Trung Quốc, Thủ tướng mong muốn hai nước tiếp tục tăng cường đoàn kết, củng cố tin cậy, đẩy mạnh hợp tác toàn diện, hỗ trợ lẫn nhau cùng phát triển.
Về phần mình, Đại sứ Hà Vĩ chuyển lời thăm hỏi thân thiết của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tập Cận Bình, Thủ tướng Lý Cường, Ủy viên trưởng Nhân đại Triệu Lạc Tế, Chủ tịch Chính hiệp Vương Hộ Ninh đến Tổng Bí thư Tô Lâm và các lãnh đạo chủ chốt Việt Nam.
Ông nhiệt liệt chúc mừng những thành tựu phát triển quan trọng của Việt Nam trong 5 năm qua, dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam và sự quản lý điều hành quyết liệt, hiệu quả của Chính phủ, Thủ tướng.
Đại sứ Hà Vĩ cảm ơn và đánh giá cao tâm huyết và những đóng góp rất quan trọng của Thủ tướng Phạm Minh Chính cho quan hệ song phương.
Về hợp tác thời gian tới, Thủ tướng Phạm Minh Chính đề nghị hai bên nỗ lực thúc đẩy thương mại song phương theo hướng cân bằng, lành mạnh, bền vững.
Trong đó đề nghị mở cửa tối đa cho hàng nông thủy sản và chăn nuôi của Việt Nam, tạo đột phá về kết nối hạ tầng chiến lược, ưu tiên cao cho hợp tác đường sắt nhằm kết nối 2 nước với khu vực Đông Nam Á, Trung Á, châu Âu.
Ngoài ra thúc đẩy hơn nữa hợp tác về năng lượng, tài chính, ngân hàng cũng như tăng cường hợp tác văn hóa, du lịch, tạo thuận lợi về xuất nhập cảnh cho du khách của hai bên.
Bày tỏ tán thành và đánh giá cao các ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng Phạm Minh Chính, Đại sứ Hà Vĩ khẳng định Đảng và Nhà nước Trung Quốc hết sức coi trọng và dành ưu tiên cao quan hệ với Việt Nam trong chính sách ngoại giao láng giềng.
Trung Quốc sẵn sàng cùng Việt Nam duy trì trao đổi chiến lược cấp cao thường xuyên, không ngừng làm sâu sắc hơn nữa hợp tác thực chất trên các lĩnh vực, góp phần đưa quan hệ Đối tác hợp tác chiến lược toàn diện, Cộng đồng chia sẻ tương lai Trung Quốc – Việt Nam có ý nghĩa chiến lược phát triển lên tầm cao mới.
Theo Đài CNA ngày 7-4, trả lời câu hỏi của nghị sĩ Fadli Fawzi về khả năng Singapore làm việc với Iran hoặc trả phí để tàu thuyền được đi qua eo biển Hormuz, Ngoại trưởng Vivian Balakrishnan nhấn mạnh rằng quyền quá cảnh qua các tuyến đường biển quốc tế là "một quyền chứ không phải đặc quyền".
"Đó là quyền quá cảnh", ông nói. "Đây không phải là đặc quyền do quốc gia ven biển ban phát, không phải là thứ phải cầu xin, và cũng không phải là khoản phí phải trả".
Theo ông, việc chấp nhận đàm phán hay trả phí sẽ vô tình hợp thức hóa quan điểm rằng quyền này có thể bị kiểm soát hoặc mua bán.
Ngoại trưởng Singapore khẳng định nguyên tắc tự do hàng hải đã được quy định rõ trong Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển (UNCLOS) - công ước quốc tế mà Singapore là thành viên.
Theo đó, các eo biển như Hormuz, Malacca hay Singapore đều là tuyến đường phục vụ hàng hải quốc tế, và mọi quốc gia đều có quyền đi lại mà không cần xin phép hay trả phí. Ông Balakrishnan cũng lưu ý rằng nguyên tắc này có tính phổ quát, áp dụng cả với những quốc gia chưa phê chuẩn UNCLOS.
Tuyên bố của Singapore được đưa ra trong bối cảnh Iran trước đó cho biết đã cho phép tàu của một số quốc gia châu Á đi qua eo biển Hormuz, sau khi lưu lượng giao thông tại đây bị hạn chế nghiêm trọng kể từ khi xung đột với Mỹ và Israel bùng phát vào cuối tháng 2.
Danh sách các nước được phép gồm Trung Quốc, Ấn Độ, Pakistan, Nhật Bản, Thái Lan và Malaysia.
Dù vậy, Singapore khẳng định lập trường của mình không xuất phát từ yếu tố địa chính trị, mà dựa trên nguyên tắc pháp lý.
Ông Balakrishnan cảnh báo rằng nếu chấp nhận ngoại lệ tại Hormuz, điều này có thể tạo tiền lệ nguy hiểm đối với các điểm nghẽn hàng hải khác, đặc biệt là eo biển Malacca và eo biển Singapore.
"Luật pháp quốc tế và UNCLOS chính là 'Hiến pháp của đại dương'", ông nói, nhấn mạnh rằng tự do hàng hải là yếu tố sống còn đối với một quốc gia phụ thuộc mạnh vào thương mại như Singapore.
Vị ngoại trưởng cũng tiết lộ đã liên hệ với phía Iran trước khi xung đột hiện tại nổ ra và có thể tiếp tục trao đổi, song khẳng định rõ rằng Singapore sẽ không tham gia bất kỳ cuộc đàm phán nào liên quan đến việc "mua" quyền đi lại hay thương lượng phí quá cảnh.
Ông Balakrishnan cảnh báo rằng môi trường quốc tế đang trở nên ngày càng bất ổn, và không quốc gia nào có thể đứng ngoài những hệ lụy của xung đột.
"Ngay cả khi chúng ta là một 'ốc đảo' an toàn và thịnh vượng, thì nếu khu vực xung quanh chìm trong chiến tranh, không nơi nào thực sự có thể đứng vững", ông nói.
Trong cuộc trao đổi với hãng tin Sky News sau khi công bố lệnh ngừng bắn với Iran hôm 7/4, Tổng thống Donald Trump khẳng định Mỹ đã đạt được "mọi thứ chúng ta muốn làm về mặt quân sự" ở Iran. Theo ông Trump, “xét trên quan điểm đó và mọi quan điểm khác”, đây được xem là "chiến thắng hoàn toàn” của Mỹ.
Tổng thống Trump cho biết việc đạt được thỏa thuận với Iran "là tốt", nhưng nếu không đạt được, Mỹ sẽ quay trở lại cuộc chiến.
Ông Trump tuyên bố Mỹ sẵn sàng nối lại các cuộc tấn công nhằm vào Iran nếu các cuộc đàm phán sắp tới hoặc một thỏa thuận đạt được không đáp ứng đủ yêu cầu của Washington.
"Chúng ta sẽ quay trở lại ngay lập tức, rất dễ dàng", ông Trump nói với kênh truyền thông Anh.
Trong một bài đăng trên mạng xã hội, ông Trump khẳng định Mỹ đã giành “chiến thắng hoàn toàn và trọn vẹn” sau khi đạt được thỏa thuận ngừng bắn với Iran.
Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt cho biết Mỹ đã đạt được các mục tiêu quân sự cốt lõi ở Iran.
"Ngay từ đầu Chiến dịch Epic Fury (chiến dịch tập kích Iran), Tổng thống Donald Trump đã ước tính chiến dịch này sẽ kéo dài 4-6 tuần. Nhờ năng lực phi thường của các binh sĩ, chúng ta đã đạt được và vượt qua các mục tiêu quân sự cốt lõi của mình trong 38 ngày", bà Leavitt bình luận trên mạng xã hội.
"Thành công của quân đội chúng ta đã tạo ra đòn bẩy tối đa, cho phép Tổng thống Trump và đội ngũ của ông tham gia vào các cuộc đàm phán khó khăn, tạo ra cơ hội cho một giải pháp ngoại giao và hòa bình lâu dài", bà Leavitt nói thêm.
Tổng thống Trump ngày 7/4 bất ngờ tuyên bố một thỏa thuận ngừng bắn "hai chiều" kéo dài 2 tuần với Iran. Ông Trump cho biết quyết định này được đưa ra trên cơ sở đề xuất của Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif, khi Iran được cho là “đồng ý mở hoàn toàn, ngay lập tức và an toàn eo biển Hormuz”.
Tổng thống Trump cho biết lý do ông quyết định tạm dừng tấn công Iran vì Mỹ “đã đạt được và vượt qua tất cả các mục tiêu quân sự, đồng thời đang tiến rất gần đến một thỏa thuận dứt khoát về hòa bình lâu dài với Iran cũng như hòa bình tại Trung Đông”.
Theo Tổng thống Trump, “hầu hết các vấn đề từng gây tranh cãi giữa Mỹ và Iran trước đây đã được hai bên thống nhất, nhưng thời hạn 2 tuần sẽ cho phép hoàn tất và ký kết thỏa thuận”.
Về phía Iran, nước này tuyên bố đã giành chiến thắng khi buộc Mỹ "phải đồng ý" với 10 điều kiện ngừng bắn do Tehran đưa ra. Các điều kiện này nhấn mạnh việc đảm bảo rằng Iran sẽ không bị tấn công lần nữa, Iran kiểm soát eo biển Hormuz, Mỹ rút quân khỏi khu vực, bồi thường cho Iran, chấp nhận các hoạt động làm giàu uranium của Iran, và dỡ bỏ các lệnh trừng phạt đối với Tehran.
Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran cho biết nước này sẽ chiến đấu cho đến khi tất cả các yêu cầu của Tehran được đáp ứng, trừ khi đạt được một giải pháp chính trị.
"Chúng tôi sẵn sàng chiến đấu, và nếu đối phương phạm sai lầm dù nhỏ nhất, họ sẽ đối mặt với phản ứng mạnh mẽ", tuyên bố của Iran nêu rõ.
Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif đã mời các phái đoàn của Iran và Mỹ đến Islamabad vào ngày 10/4 để tiếp tục đàm phán. Phái đoàn Mỹ dự kiến bao gồm Phó Tổng thống Mỹ JD Vance, Đặc phái viên Steve Witkoff và con rể của Tổng thống Trump, ông Jared Kushner.
Theo hãng tin ISNA, Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf sẽ là nhà đàm phán chính của Iran trong cuộc đàm phán với Mỹ tại Islamabad sắp tới.
Nader Hashemi, phó giáo sư về chính trị Trung Đông và Hồi giáo tại Đại học Georgetown ở Washington, tỏ ra hoài nghi về triển vọng đạt được thỏa thuận giữa Mỹ và Iran.
“Rõ ràng việc đạt được lệnh ngừng bắn là điều tốt, nhưng đừng ảo tưởng. 2 tuần có thể trôi qua rất nhanh. Điều thực sự cần lúc này là ngoại giao cực kỳ tích cực để ngăn chặn một thảm họa khác”, ông Hashemi nói với CBC News.
Ông Hashemi cho rằng vẫn còn những điểm bất đồng then chốt, đặc biệt là yêu cầu của Iran về việc Mỹ phải chấm dứt toàn bộ các lệnh trừng phạt đối với nước này.
Mặc dù Iran tuyên bố đồng ý mở lại eo biển Hormuz trong thời gian ngừng bắn 2 tuần, nhưng dường như có kèm theo điều kiện. Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cho biết việc đi lại an toàn qua eo biển “có thể thực hiện thông qua sự phối hợp với lực lượng vũ trang Iran”.
Theo Sky News, Tass
Thủ đô Islamabad của Pakistan đang là địa điểm thu hút sự chú ý, khi Mỹ và Iran xác nhận phái đoàn hai nước cuối tuần này sẽ đến thành phố để đàm phán. Theo đề xuất của Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif, Mỹ và Iran ngày 7/4 đã đạt thỏa thuận ngừng bắn hai tuần, tạo điều kiện cho nỗ lực ngoại giao tiếp diễn.
Trên cương vị chủ nhà, Pakistan đang tập trung chuẩn bị để đàm phán diễn ra thuận lợi. Quốc gia này sở hữu lợi thế để trở thành cầu nối hóa giải xung đột, bởi Pakistan là một trong những bên hiếm hoi còn duy trì được quan hệ với cả Mỹ và Iran.
Giới chức Pakistan đã tuyên bố ngày 9-10/4 là ngày nghỉ lễ tại Islamabad, chỉ duy trì các dịch vụ thiết yếu như cảnh sát, bệnh viện và hệ thống tiện ích công cộng. An ninh được siết chặt trên toàn thành phố, trong đó Vùng Đỏ, nơi đặt các cơ quan quan trọng của chính phủ Pakistan được phong tỏa hoàn toàn.
Đàm phán có thể diễn ra thế nào
Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt ngày 8/4 thông báo các cuộc thương lượng sẽ bắt đầu vào sáng 11/4. Phó tổng thống JD Vance sẽ dẫn đầu phái đoàn của Mỹ. Các đại diện từ Washington còn có đặc phái viên Mỹ về Trung Đông Steve Witkoff và Jared Kushner, con rể Tổng thống Donald Trump.
Dẫn đầu phái đoàn phía Iran được cho là Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf và Ngoại trưởng Abbas Araghchi. Hiện chưa rõ Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), lực lượng có ảnh hưởng đáng kể trên chính trường, có cử đại diện tham gia hay không.
Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran cho biết các cuộc đàm phán có thể kéo dài tới 15 ngày. Điều này mở ra khả năng ít nhất một số thành viên trong các phái đoàn sẽ lưu lại Islamabad sau ngày 11/4, hoặc quay trở lại thủ đô của Pakistan để tham gia các vòng đàm phán tiếp theo.
Giới chức Pakistan lưu ý không có điều gì là chắc chắn, cho đến khi các phái đoàn thực sự đặt chân đến Islamabad.
Nơi tiếp đón phái đoàn Mỹ và Iran là khách sạn Serena, nằm gần Bộ Ngoại giao Pakistan trong Vùng Đỏ. Đây là khu vực có nhiều tòa nhà quan trọng của chính phủ Pakistan cùng đại sứ quán các nước. Khách sạn đã được trưng dụng từ ngày 8/4 đến hết 12/4, yêu cầu khách lưu trú rời đi để phục vụ công tác tổ chức. Khách sạn này cũng được cho là nơi tổ chức đàm phán.
Thủ tướng Sharif dự kiến chủ trì đàm phán và sẽ họp sơ bộ với riêng từng bên trong ngày 10/4 hoặc sáng sớm 11/4, tùy thuộc vào thời điểm phái đoàn hai bên đến khách sạn.
Ngoại trưởng Pakistan Ishaq Dar, người đã tham gia nỗ lực ngoại giao con thoi trong suốt thời gian xung đột diễn ra, dự kiến trực tiếp điều phối các cuộc đàm phán. Hiện vẫn chưa rõ Tổng tham mưu trưởng quân đội Pakistan Asim Munir có tham gia hay không.
Theo kế hoạch, phái đoàn Mỹ và Iran sẽ ngồi ở hai phòng riêng biệt, trong khi các quan chức Pakistan đảm nhiệm việc chuyển thông điệp qua lại giữa hai bên.
Việc Phó tổng thống Vance tham gia đàm phán được xem là diễn biến đáng chú ý, bởi ông vốn có quan điểm phản đối Mỹ can thiệp quân sự tại Trung Đông.
Nội dung đàm phán
Phái đoàn Mỹ và Iran bước vào đàm phán với những khác biệt đáng kể về phương hướng chấm dứt xung đột.
Iran đã đưa ra đề xuất hòa bình 10 điểm, bao gồm các yêu cầu như quyền giám sát eo biển Hormuz, Mỹ rút lực lượng chiến đấu khỏi Trung Đông, và chấm dứt các chiến dịch nhằm vào những nhóm vũ trang đồng minh của Tehran cùng nhiều điều khoản khác. Mỹ chưa chính thức chấp nhận các điều kiện này, dù Tổng thống Trump từng mô tả kế hoạch 10 điểm là "có thể đàm phán được".
Washington trước đó được cho là đã chuyển đề xuất 15 điểm cho Tehran, thông qua các trung gian. Trong số các điều khoản có yêu cầu Iran phải từ bỏ toàn bộ năng lực hạt nhân hiện có, chấm dứt làm giàu uranium và cam kết vĩnh viễn không theo đuổi vũ khí hạt nhân, đảm bảo eo biển Hormuz luôn thông suốt. Đổi lại, Washington đề xuất dỡ bỏ tất cả lệnh trừng phạt Iran, hỗ trợ phát triển chương trình hạt nhân dân sự.
Một bất đồng khác là về Lebanon, nơi Israel đang không kích nhằm vào nhóm vũ trang Hezbollah, đồng minh của Iran, và gây thương vong lớn. Ngoại trưởng Araghchi cảnh báo Iran có thể rút khỏi thỏa thuận ngừng bắn nếu các cuộc tấn công của Israel tiếp diễn. Ông viện dẫn quan điểm của Thủ tướng Sharif rằng thỏa thuận ngừng bắn bao gồm toàn khu vực, trong đó có Lebanon.
Trong khi đó, ông Vance cho hay vấn đề Lebanon không nằm trong thỏa thuận ngừng bắn, cảnh báo Iran gánh hậu quả nghiêm trọng nếu phá vỡ cam kết. Tổng thống Trump sau đó cho biết ông đã điện đàm với Thủ tướng Israel và đề nghị nước này giảm tấn công vào Lebanon.
Cựu đại sứ Pakistan tại Trung Quốc Masood Khalid cho rằng bầu không khí trước thềm đàm phán đang trở nên không thuận lợi. Ông cảnh báo các diễn biến quân sự, đặc biệt tại Lebanon, có thể khiến lập trường của các bên trở nên cứng rắn hơn và làm gia tăng thách thức cho tiến trình đối thoại.
Theo ông Khalid, triển vọng hiện tại chỉ cho phép duy trì sự lạc quan thận trọng, trong bối cảnh đàm phán có thể phức tạp, kéo dài và thậm chí vượt quá thời hạn 15 ngày dự kiến.
Nhà phân tích Sahar Khan tại Washington cho rằng trở ngại lớn nhất là sự thiếu lòng tin giữa các bên.
"Hiện tại, cả Washington và Tehran đều tìm cách thể hiện lợi thế của mình thông qua các yêu cầu ở mức cao", bà Khan nói với Al Jazeera. "Tuy nhiên, nếu lệnh ngừng bắn được duy trì và hai bên có thể gặp trực tiếp, đó sẽ là bước tiến đáng kể".
Dù vậy, ông Khalid cho rằng các lập trường cứng rắn hiện tại có thể sẽ dần được điều chỉnh, khi cả hai bên đều bắt đầu chịu áp lực và có dấu hiệu mệt mỏi sau thời gian dài đối đầu.
"Một mức độ đồng thuận nhất định giữa Mỹ và Iran về vấn đề hạt nhân cùng với hình thức đa phương nhằm mở lại eo biển Hormuz là điều có thể đạt được, khi cả hai bên đều cho thấy dấu hiệu mệt mỏi và muốn tạm thời giảm căng thẳng", cựu đại sứ Pakistan nói.
