Sau khi nhậm chức đầu năm 2025, Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố hàng loạt chính sách thuế nhập khẩu mới, nhằm vực dậy ngành sản xuất trong nước. Chính sách này khiến nhiều doanh nghiệp, đặc biệt tại các trung tâm sản xuất lớn của toàn cầu, lao đao. Tuy nhiên, với Agilian Technology – một hãng sản xuất thiết bị điện tử tại Trung Quốc, năm 2025 đầy biến động lại kết thúc với niềm tin rằng nước này vẫn là địa điểm khó thay thế – miễn là mọi thứ không thay đổi quá mạnh.
Agilian sản xuất chủ yếu cho các thương hiệu phương Tây. Trong đó, đơn hàng từ Mỹ chiếm hơn một nửa doanh thu.
Năm 2024, khi ông Trump vượt lên trong các cuộc thăm dò trước bầu cử, khách hàng của Agilian đã yêu cầu công ty vận chuyển hàng tới các kho ở Bắc Mỹ. Các nhà nhập khẩu Mỹ khác cũng làm điều tương tự, khiến giá lưu kho tăng vọt.
Sau đó, ngay khi ông Trump tái đắc cử, số cuộc gọi nửa đêm càng trở nên thường xuyên, Phó chủ tịch Agilian Technology Renaud Anjoran cho biết. Một khách hàng có gia đình ở Penang, Malaysia thậm chí thúc giục Agilian lập cơ sở sản xuất tại nước này.
Agilian sau đó thành lập pháp nhân tại Ấn Độ. Tuy nhiên, phần lớn khách hàng không ủng hộ việc sản xuất ở đây, do lo ngại sản xuất chậm và thủ tục hải quan kéo dài. “Chúng tôi mất một năm để hoàn tất việc thành lập công ty ở Ấn Độ”, CEO Agilian Fabien Gaussorgues nhớ lại.
Sau khi ông Trump nhậm chức, hai đợt tăng thuế tổng cộng 20% với Trung Quốc khiến khách hàng lo ngại, nhưng họ vẫn tiếp tục hợp tác. Đến ngày 2/4, ông Trump công bố áp thêm thuế đối ứng 34% với hàng xuất khẩu Trung Quốc.
Với khách hàng của Agilian, “đây là thảm họa”. Nhiều người đã hủy đơn hàng. Không lâu sau, nhà máy rộng 12.00 m2 của họ tại Đông Quản chất đầy các kệ hàng hóa.
Việc Trung Quốc tăng thuế đáp trả Mỹ càng khiến căng thẳng leo thang. Mức thuế hai bên áp lên nhau có thời điểm vượt 100%. “Mọi thứ đều đóng băng”, Anjoran nói.
Không chỉ Agilian, thuế mới khiến nhiều doanh nghiệp Trung Quốc khác rơi vào hỗn loạn. Chỉ số Nhà quản trị Mua hàng (PMI) của nước này cho thấy sản xuất đi xuống trong phần lớn năm ngoái. Tháng 4/2025, PMI thậm chí xuống thấp nhất kể từ tháng 12/2023.
Agilian sau đó quyết định chọn Penang và tìm được một nhà máy đối tác để sản xuất tại đây. Họ cũng khảo sát thuê mặt bằng công nghiệp tại Dharwad (Ấn Độ) và thậm chí cân nhắc chuyển sản xuất sang Mỹ. Tuy nhiên, Agilian nhận thấy chuỗi cung ứng tại Mỹ chưa hoàn chỉnh, vẫn phải phụ thuộc vào linh kiện Trung Quốc và còn có chi phí lao động cao hơn.
Đến giữa năm 2025, Agilian tìm được một nhà xưởng 4.000 m2 tại Ấn Độ. Họ bắt đầu thảo luận sản phẩm nào có thể sản xuất tại đây. Việc Trung Quốc chịu thuế cao khiến Ấn Độ trở nên hấp dẫn hơn với khách hàng.
Tuy nhiên, mọi việc lại đảo lộn khi thỏa thuận giữa Washington và Bắc Kinh vào tháng 5 giúp gỡ bỏ phần lớn thuế áp lên Trung Quốc. Đến tháng 8, khi nhà máy tại Dharwad vẫn chưa sẵn sàng, ông Trump lại tăng thuế với Ấn Độ thêm 50%, nhằm buộc nước này ngừng mua dầu Nga.
Dù vậy, Anjoran vẫn tiếp tục kế hoạch: “Chúng tôi muốn trở thành nhà sản xuất đa quốc gia. Hãy nhìn vào xu hướng dài hạn”. Các đợt sản xuất thử tại Penang cũng bắt đầu vào giữa năm ngoái. Tuy nhiên, Agilian nhận ra rằng “mọi thứ mất nhiều thời gian hơn rất nhiều” so với ở Trung Quốc.
Hè năm 2025, các biện pháp kiểm soát xuất khẩu của Trung Quốc cho thấy mức độ phụ thuộc của Mỹ vào các vật liệu gần như chỉ được xử lý tại Bắc Kinh. Ngành ôtô, quốc phòng và nhiều lĩnh vực khác tại Mỹ đều chịu sức ép vì thiếu linh kiện.
Đến tháng 10, cuộc gặp giữa ông Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình giúp giảm thuế áp với Bắc Kinh thêm 10 điểm phần trăm. Ở thời điểm đó, khách hàng của Agilian đã không còn hỏi nhiều về thuế hay việc chuyển sản xuất ra nước ngoài.
Agilian cho biết nửa cuối năm 2025 là giai đoạn bận rộn nhất của họ, tính theo số giờ sản xuất, khi tăng 29% so với nửa đầu năm. Khi thuế vẫn ở mức cao nhưng chấp nhận được, khách mua đã mở lại đơn hàng và còn đặt thêm đơn mới. Doanh thu của họ mỗi năm vào khoảng 30 triệu USD.
Gaussorgues cho biết sẽ tiếp tục phát triển các nhà máy tại Ấn Độ và Malaysia “để dự phòng”. Tuy nhiên, vị thế của nhà máy tại Trung Quốc vẫn là yếu tố then chốt cho tăng trưởng.
Trên Reuters, giới phân tích nhận định các biện pháp đáp trả của Bắc Kinh, gồm kiểm soát xuất khẩu các khoáng sản và kim loại thiết yếu, đã giúp giảm áp lực thuế nhập khẩu. Tháng 3/2026, PMI của Trung Quốc tăng với tốc độ nhanh nhất một năm.
“Dữ liệu cho thấy thuế của ông Trump thực sự chưa làm gián đoạn đà tăng của ngành sản xuất Trung Quốc. Các mức thuế chỉ kéo theo tái cấu trúc các liên kết thương mại và chuỗi cung ứng”, Nick Marro, kinh tế trưởng khu vực châu Á tại Economist Intelligence Unit, cho biết.
Thặng dư thương mại của Trung Quốc trong 2 tháng đầu năm 2026 là 213,6 tỷ USD, tăng so với 169 tỷ USD cùng kỳ năm ngoái. Năm 2025, thặng dư thương mại của nước này tăng 20% lên kỷ lục 1.200 tỷ USD.
Tuy nhiên, xuất khẩu sang Mỹ lại giảm 20% trong năm 2025, gây thiệt hại cho các nhà sản xuất phụ thuộc vào thị trường này, Gaussorgues cho biết. Ông băn khoăn liệu ông Trump có đạt được bước đột phá nào trong chuyến thăm Trung Quốc vào tháng 5 hay không.
“Kịch bản tốt nhất là hai bên cam kết tiếp tục đối thoại và thiết lập một khuôn khổ để ngăn căng thẳng thương mại leo thang như năm ngoái”, Marro nói.
Các nhà kinh tế học và lãnh đạo doanh nghiệp cũng kỳ vọng chuyến thăm của ông Trump kéo dài trạng thái “đình chiến” giữa hai nền kinh tế. He Yadong – người phát ngôn Bộ Thương mại Trung Quốc, cho biết hai nước cần thực hiện những gì đã thống nhất trong các cuộc họp trước đó và các vòng đàm phán sau này.
Hiện tại, ban lãnh đạo Agilian coi chính sách thuế của ông Trump là kinh nghiệm để ứng phó với các đợt căng thẳng trong tương lai. Gaussorgues kỳ vọng doanh thu công ty tăng 30% trong ba năm tới, nhưng cũng lo ngại các chính sách của ông Trump có thể lại gây trở ngại. “Đầu tháng 1, tôi đã nghĩ đây có thể là một năm tốt đẹp. Thế rồi chiến sự tại Trung Đông lại nổ ra”, ông than thở.
Hà Thu (theo Reuters)
Tin Gốc: https://vnexpress.net/cach-mot-cong-ty-trung-quoc-tap-song-chung-voi-thue-nhap-khau-5059206.html
Đà Nẵng đưa ‘quốc bảo’ sâm Ngọc Linh ra chợ đêm, hướng dẫn phân biệt sâm thật, giả
Ngày 4-4, thông tin từ UBND TP Đà Nẵng cho hay Phó chủ tịch UBND TP Đà Nẵng Hồ Quang Bửu vừa thống nhất đề xuất tổ chức chương trình "Hành trình Quốc bảo sâm Ngọc Linh: Không gian trải nghiệm sâm Ngọc Linh và dược liệu - Đà Nẵng".
Theo đó, lãnh đạo Đà Nẵng cùng các địa phương trồng sâm Ngọc Linh như Nam Trà My, Trà Linh, Trà Tập, Tiên Phước và các đơn vị liên quan đã bàn kế hoạch đưa sâm Ngọc Linh ra giới thiệu tại chợ đêm trung tâm thành phố.
Theo kế hoạch, chương trình sẽ tổ chức định kỳ hằng tháng tại khu vực chợ đêm An Hải, dự kiến vào tối thứ bảy và chủ nhật tuần thứ hai mỗi tháng, từ 18h đến 23h.
Phiên chợ có quy mô khoảng 15-20 gian hàng, trưng bày sâm tươi và các dược liệu đặc trưng như quế Trà My, đẳng sâm, lan kim tuyến, mật ong rừng; đồng thời giới thiệu các sản phẩm chế biến từ sâm Ngọc Linh.
Tại đây cũng bố trí khu chế biến, trải nghiệm sản phẩm và khu quảng bá cho các đơn vị tham gia.
Điểm nhấn của chương trình là các hoạt động trải nghiệm văn hóa như trình diễn cồng chiêng, trò chơi dân gian, workshop hướng dẫn phân biệt sâm thật - giả, giới thiệu quy trình trồng sâm và câu chuyện về "quốc bảo" sâm Ngọc Linh.
Các hoạt động xúc tiến thương mại, kết nối tiêu thụ sản phẩm qua nền tảng số, mã QR và sàn thương mại điện tử cũng sẽ được triển khai.
Chương trình nhằm tạo không gian giới thiệu, quảng bá và tiêu thụ các sản phẩm dược liệu, góp phần phát triển kinh tế đêm và tăng liên kết giữa khu vực miền núi với đô thị, đồng thời giúp người dân nhận biết sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, hạn chế hàng giả.
Về lâu dài, thành phố định hướng phát triển nơi đây thành điểm giới thiệu và quảng bá dược liệu gắn với du lịch và sản phẩm OCOP.
Phó chủ tịch UBND TP Đà Nẵng Hồ Quang Bửu đề nghị các sở, ngành phối hợp với Hội Sâm Ngọc Linh Quảng Nam hoàn thiện kế hoạch tổ chức, làm rõ phương án vận hành, quản lý chất lượng sản phẩm, đồng thời bảo đảm an ninh trật tự, vệ sinh môi trường và phòng cháy chữa cháy.
Lý do Trung Quốc vẫn đứng vững trước cú sốc năng lượng Trung Đông
Việc đóng cửa eo biển Hormuz khiến nhiều nước gặp khó khăn. Nhưng Trung Quốc, nước nhập khẩu dầu lớn nhất thế giới qua eo biển Hormuz, bằng tổng lượng dầu nhập khẩu của Ấn Độ, Nhật Bản và Hàn Quốc cộng lại, vẫn ít bị ảnh hưởng.
Ông Lauri Myllyvirta, đồng sáng lập Trung tâm Nghiên cứu Năng lượng và Không khí Sạch (CREA) ở Phần Lan, cho biết vị thế này rất gần với những gì các nhà hoạch định Trung Quốc hình dung trong nhiều thập kỷ.
Với xe điện, cuối năm 2020, Bắc Kinh đặt mục tiêu thị phần phương tiện này chiếm 20% tổng số xe mới vào năm 2025. Vào năm ngoái, tỷ lệ xe điện họ đạt được là khoảng 50%.
Theo công ty nghiên cứu thị trường Benchmark Mineral Intelligence (BMI), doanh số xe điện Trung Quốc năm 2025 là 12,9 triệu chiếc, chiếm 62% lượng xe toàn cầu. Tính riêng dòng xe chở khách, hơn một nửa số xe mới bán ra là phương tiện chạy bằng năng lượng mới (NEV). Tức là, phương tiện giao thông trên đà phụ thuộc vào pin nhiều hơn xăng.
Sự bùng nổ bất ngờ này giúp mức tiêu thụ nhiên liệu của Trung Quốc trên đà giảm dần sau nhiều thập kỷ tăng trưởng chóng mặt. Theo ước tính của CREA, số xe điện này giúp họ giảm tiêu thụ xăng dầu tương đương lượng nhập khẩu từ Arab Saudi.
Trong khi đó, ngày càng nhiều hãng xe điện Trung Quốc công bố có lãi, thay vì "đốt tiền" và hoãn chiến lược xe điện như đối thủ. Tính đến cuối tháng 3, Leapmotor, Nio, Xpeng đã công bố có lời sau nhiều quý thua lỗ.
Leapmotor, được Stellantis hậu thuẫn, đạt lợi nhuận 78 triệu USD vào năm 2025, trong khi năm ngoái lỗ 410 triệu USD. Nio đạt lợi nhuận ròng điều chỉnh 104 triệu USD trong quý IV. Cùng quý này, Xpeng cũng đạt lãi ròng khoảng 55 triệu USD, trong khi cùng kỳ lỗ 190 triệu USD. Họ đã nối dài danh sách hãng xe điện thoát lỗ cùng với những tên tuổi kỳ cựu như BYD, Xiaomi và Li Auto.
Bên cạnh đó, nguồn điện sạch cho nền kinh tế cũng đang trên đà tăng nhanh, vượt quá mục tiêu Bắc Kinh đặt ra. Nguồn điện của Trung Quốc chủ yếu dựa vào than và năng lượng tái tạo. Trong đó, tỷ trọng điện than giảm mạnh. Hầu hết lượng điện phục vụ tăng trưởng kinh tế mỗi năm đều có thể bù đắp bằng công suất mới của điện gió hoặc mặt trời, giúp giảm nhập khẩu than đá và khí tự nhiên hóa lỏng (LNG). Theo tổ chức nghiên cứu năng lượng Ember, chỉ riêng năm 2024, điện tái tạo đã cung cấp khoảng 80% nhu cầu điện tăng thêm của nền kinh tế.
Bà Muyi Yang, nhà phân tích năng lượng cấp cao khu vực châu Á của Ember, nhận định cú sốc năng lượng từ xung đột Iran có thể càng củng cố hướng đi mà Trung Quốc đang theo đuổi. "Tình thế này bộc lộ những rủi ro khi phụ thuộc quá nhiều vào dầu khí nhập khẩu. Đó là lý do quá trình chuyển đổi năng lượng không chỉ gồm hoạt động xây thêm nhà máy điện gió và mặt trời, mà còn cần khử carbon trên toàn nền kinh tế", bà nói.
Giới phân tích từ ngân hàng OCBC nhận định về lâu dài, quá trình điện khí hóa giao thông và tăng cường tỷ trọng năng lượng tái tạo tiếp tục giúp nền kinh tế này ít chịu ảnh hưởng hơn trước các cú sốc giá dầu.
Thực tế, cả ba công ty dầu khí lớn nhất Trung Quốc đều chứng kiến lợi nhuận giảm trong năm 2025, do cuộc chuyển đổi năng lượng. Trong đó, Sinopec - công ty lọc dầu công suất lớn nhất thế giới - giảm 36,8% lợi nhuận so với năm 2024. Năm ngoái, sản lượng xăng và dầu diesel của họ giảm lần lượt 2,4% và 9,1%, xuống còn 62,6 triệu tấn và 52,6 triệu tấn.
Ngoài ra, rủi ro năng lượng của Trung Quốc cũng được giảm thiểu nhờ chiến lược đa dạng nguồn cung. Họ mua dầu từ nhiều nhà cung ứng, không phụ thuộc quá 20% lượng nhập khẩu vào một quốc gia, khác với nhiều nước châu Á. Ví dụ, Nhật Bản mua gần 80% lượng dầu từ Arab Saudi và UAE. Với tỷ trọng tương đương, Trung Quốc mua từ 8 quốc gia, gồm lượng lớn dầu từ Nga, Venezuela và Iran - những quốc gia chịu lệnh cấm vận của Mỹ.
Thêm vào đó, họ dự trữ lượng dầu lên tới 1,4 tỷ thùng, nhiều hơn lượng dự trữ chiến lược của Mỹ với 414 triệu thùng dầu, theo công ty nghiên cứu thương mại toàn cầu Kpler. Giới phân tích ước tính Trung Quốc có thể duy trì trong bảy tháng nếu eo biển Hormuz tiếp tục đóng cửa. Để so sánh, Hàn Quốc phụ thuộc 70% lượng dầu qua eo biển này, với lượng dự trữ không đủ dùng trong hai tháng.
Họ cũng tăng cường xây dựng các đường ống khí đốt, giảm nhập khẩu qua đường biển. Nhờ vị thế địa lý, họ dễ dàng nhập khẩu LNG qua đường ống từ Nga, Myanmar và khu vực Trung Á - lợi thế mà Nhật Bản hay Hàn Quốc khó có được.
Nhờ nhiều thập kỷ hoạch định chính sách cùng sự bùng nổ của xe điện, điện tái tạo, Trung Quốc đang dần tách động lực tăng trưởng khỏi nguồn cung nhiên liệu hóa thạch từ nước ngoài. Chen Lin, Phó chủ tịch công ty nghiên cứu thị trường năng lượng Rystad Energy, dự báo nhu cầu dầu mỏ của Trung Quốc có khả năng đạt đỉnh trong năm nay, sau đó giảm dần. "Tình hình nước này khó có thể xấu đi, dù tỷ trọng nhập khẩu dầu thô vẫn cao", ông Chen nói.
Bảo Bảo (theo Reuters, CarbonBrief, CNBC)
Tin Gốc: https://vnexpress.net/ly-do-trung-quoc-van-dung-vung-truoc-cu-soc-nang-luong-trung-dong-5058106.html
