Ngày 7/4, bà Nguyễn Thị Như Loan, Tổng giám đốc, nguyên chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần Quốc Cường Gia Lai, cùng 21 người bị TAND TP HCM xét xử trong vụ án chuyển nhượng trái phép khu đất hơn 6.000 m2 đất “vàng” ở Bến Vân Đồn, gây thiệt hại hơn 542 tỷ đồng của Nhà nước.
Trong đó, bà Loan cùng 15 người được tại ngoại tham gia phiên tòa. Cựu CEO Quốc Cường Gia Lai và 11 người bị cáo buộc Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí theo khoản 3 Điều 219 Bộ luật Hình sự.
Cũng được tại ngoại, bà Nguyễn Thị Hồng, cựu phó chủ tịch UBND TP HCM; Đào Thị Hương Lan (cựu giám đốc Sở Tài chính, đang trốn truy nã) bị truy tố về tội Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ. Bà Lan bị xét xử vắng mặt.
Ông Lê Quang Thung (nguyên Tổng giám đốc, quyền Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Cao su Việt Nam) bị cáo buộc tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí và Nhận hối lộ. Nguyên Tổng giám đốc tập đoàn ông Trần Ngọc Thuận bị truy tố tội Nhận hối lộ.
Các bị can Lê Y Linh (cựu Giám đốc Công ty Việt Tín), Đặng Phước Dừa (cựu HĐQT Công ty Việt Tín) bị truy tố về tội Đưa hối lộ và Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước gây thất thoát, lãng phí.
Trong số 93 tổ chức, cá nhân được triệu tập với tư cách người có quyền nghĩa vụ liên quan có đại diện Bộ Tài chính, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng nhiều sở ngành. Khoảng hơn 30 luật sư bào chữa cho các bị cáo và bảo vệ các bên.
>> Danh sách 22 bị cáo
Đất ‘vàng’ Nhà nước hai lần sang tay tư nhân
Hành vi sai phạm của bà Loan xảy ra vào giai đoạn sau (năm 2014), khi khu đất trên đã được lãnh đạo Tập đoàn Cao su góp vốn vào công ty trung gian để thực hiện dự án. Công ty này do ông Thung chỉ đạo cấp dưới cùng với Lê Y Linh, Đặng Phước Dừa lập ra.
Khu đất trên đường Bến Vân Đồn, liền kề quận 1, vốn là công sản do Tổng cục Cao su (nay là Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam) quản lý từ năm 1976. Sau nhiều lần chia tách, quyền quản lý thuộc về hai đơn vị thành viên là Tổng Công ty cao su Đồng Nai và Công ty cao su Bà Rịa thông qua việc thành lập Công ty TNHH Phú Việt Tín (lần lượt chiếm 72% và 28% vốn).
Tháng 12/2009, ông Lê Quang Thung (Quyền Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam) chủ động đề nghị bán khu đất này cho bà Lê Y Linh. Do ông được Linh giúp trong việc đưa con trai đi chữa bệnh ở Singapore. Hai bên ngầm thỏa thuận ông Thung sẽ nhận 3 triệu USD.
Ông Thung chỉ đạo cấp dưới thành lập Công ty Phú Việt Tín, đồng thời đề nghị UBND TP HCM thu hồi và giao khu đất cho doanh nghiệp này thực hiện dự án. Sau đó, thông qua việc chuyển nhượng 99% vốn điều lệ tại Công ty Phú Việt Tín, ông Thung tạo điều kiện để doanh nghiệp của Linh và Dừa nắm quyền chi phối.
Trước khi nghỉ hưu, ông Thung tiếp tục trao đổi và nhờ Trần Ngọc Thuận (cựu thành viên HĐTV, Tổng Giám đốc Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam) hỗ trợ, tạo điều kiện để Linh và Dừa nhận chuyển nhượng khu đất không thông qua thẩm định giá và đấu giá theo quy định.
Thực tế, ông Thung đã nhận 200.000 đô la Singapore (thông qua việc Linh giúp con trai ông đi chữa bệnh) và cùng 300.000 USD tiền mặt tại nhà hàng Palace.
Để thâu tóm khu đất này, bà Lê Y Linh và ông Đặng Phước Dừa (Chủ tịch Công ty Việt Tín) đã bắt tay nhau, với một thỏa thuận phân chia lợi ích và trách nhiệm rõ ràng. Theo đó, Linh hưởng 80% lợi nhuận với nhiệm vụ lo “cửa” Tập đoàn Cao su (bên bán); ông Dừa hưởng 20% lợi nhuận với trọng trách chạy thủ tục với các cơ quan chức năng TP HCM.
Ông Dừa sau đó bắt đầu thực hiện kế hoạch “bôi trơn” hàng loạt quan chức TP HCM thời điểm đó bằng tiền mặt, quà cáp và những lời hứa hẹn về bất động sản hạng sang.
Năm 2013, dự án đình trệ do nhóm Linh – Dừa mâu thuẫn và cạn vốn, bà Loan bắt đầu tham gia. Bà Nguyễn Thị Như Loan liên hệ với Linh và Dừa để đặt vấn đề mua dự án.
Nhà chức trách xác định, qua tài liệu được cung cấp, bà Loan biết rõ khu đất có nguồn gốc công sản; đã có quyết định giao cho Công ty Phú Việt Tín nhưng chưa nộp tiền sử dụng đất nên chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Dự án cũng chưa có giấy chứng nhận đầu tư, chưa triển khai xây dựng và khu đất vẫn do hai công ty cao su quản lý. Mặc dù vậy, ngày 6/12/2013, bà Loan vẫn ký hợp đồng chuyển nhượng vốn góp với ông Đặng Phước Dừa, thống nhất giá mua khu đất là 460,9 tỷ đồng.
Thực hiện thỏa thuận, bà Loan chuyển cho Linh và Dừa 50 tỷ đồng tiền đặt cọc và 186,1 tỷ đồng để nộp tiền sử dụng đất; các khoản tiền này được hợp thức hóa bằng hợp đồng vay tiền. Khi biết Linh và Dừa chưa thanh toán tiền mua vốn góp cho phía các công ty cao su nên chưa đủ căn cứ pháp lý để chuyển nhượng cổ phần (thực chất là chuyển nhượng khu đất), bà Loan tiếp tục chuyển 65 tỷ đồng cho ông Dừa để hoàn tất thanh toán.
Từ nguồn tiền bà Loan chuyển, Linh và Dừa đã thanh toán để mua 99% vốn góp tại Công ty Phú Việt Tín, sau đó chuyển nhượng toàn bộ phần vốn này cho bà Loan.
Đối với 1% vốn góp còn lại, bà Loan trực tiếp liên hệ mua từ Tổng công ty Cao su Đồng Nai và Công ty Cao su Bà Rịa mà không thông qua đấu giá, theo mức giá được ấn định từ năm 2010.
Từ ngày 5/9/2014 – trước khi thâu tóm nốt 1% còn lại – bà Loan đã ký thỏa thuận cam kết bán lại toàn bộ dự án cho Công ty CP Bất động sản Thịnh Vượng (thuộc Tập đoàn Novaland) với tổng giá trị hơn 846 tỷ đồng.
Cơ quan công tố kết luận hành vi của bà Loan và các đồng phạm gây thiệt hại tài sản Nhà nước hơn 542 tỷ đồng. Trong đó, cá nhân bà Loan được xác định hưởng lợi và chịu trách nhiệm đối với số tiền hơn 297,8 tỷ đồng.
Quá trình điều tra, bà Loan cho rằng hoàn toàn không biết hồ sơ liên quan đến việc chuyển giao khu đất giai đoạn đầu bị lập khống. Do thấy hồ sơ pháp lý dự án không có rủi ro nên đã nhận chuyển nhượng và đóng thuế đầy đủ.
Chi tiền hối lộ loạt quan chức
Quá trình thâu tóm khu đất trước khi bán lại cho bà Loan, nhà chức trách xác định Linh và Dừa đã hối lộ hàng loạt quan chức TP HCM thời điểm đó. Do có mối quan hệ từ trước, Linh và Dừa đã gặp gỡ và nhờ bà Đào Thị Lan Hương (khi đó là Ủy viên thường trực Ban chỉ đạo 09 sắp xếp tài sản thuộc sở hữu Nhà nước) để nhờ sắp xếp khu đất nói trên cho Công ty Phú Việt Tín. Bà Lan không nhận tiền nhưng được Dừa hứa cho một căn hộ sau khi dự án hoàn thành.
Đồng thời, Dừa cũng tìm cách tiếp cận bà Nguyễn Thị Hồng (khi đó là Phó chủ tịch UBND TP HCM) thông qua chồng bà, tạo quan hệ bằng các buổi ăn uống rồi hai lần đưa tổng cộng 60.000 USD (10.000 USD và 50.000 USD) để “cảm ơn” việc ký văn bản giao đất.
Năm 2022, khi C03 trưng cầu định giá quyền sử dụng khu đất 39-39B Bến Vân Đồn tại hai thời điểm năm 2013 và 2014 để xác định thiệt hại, Dừa và Linh được xác định đã tìm cách can thiệp vào quá trình này.
Theo cơ quan điều tra, hai người nhận thức rõ giá trị khu đất càng cao thì mức độ thất thoát của Nhà nước càng lớn, kéo theo trách nhiệm hình sự nghiêm trọng hơn. Dù đang bị cấm xuất cảnh và biết cơ quan điều tra đẩy nhanh tiến độ, Dừa và Linh vẫn tiếp cận những người có liên quan trong Hội đồng định giá thuộc Bộ Tài nguyên và Môi trường nhằm tác động, làm giảm giá trị khu đất. Mục đích là khiến kết quả định giá thấp hơn thực tế, qua đó giảm thiệt hại và trách nhiệm pháp lý.
Tháng 6/2023, thông qua Ngô Xuân Trường (Chuyên viên Cục Quy hoạch và Phát triển tài nguyên đất), Lê Y Linh tiếp cận ông Đoàn Ngọc Phương tại trụ sở Bộ Tài nguyên và Môi trường, đặt vấn đề nhờ “tạo điều kiện” trong quá trình định giá khu đất 39-39B Bến Vân Đồn.
Linh và Dừa đã hai lần đưa tiền cho Phương 10.000 USD và 200 triệu đồng nhằm “chạy tội” nhưng bất thành.
Theo kết luận của Cơ quan cảnh sát điều tra Bộ Công an mới được ban hành, chủ của Công ty CP Asia Life là Nguyễn Phong và vợ đã sản xuất 4 mặt hàng thực phẩm bổ sung là hàng giả bán ra thị trường với tổng giá trị 6,6 tỉ, thu lời bất chính 3,3 tỉ đồng.
Trong đó, Công ty Asia đã sản xuất 168.000 hộp kẹo Kera là thành phẩm giả và đã bán 160.000 hộp cho Công ty Chị Em Rọt của Hằng "du mục", hoa hậu Thùy Tiên, Quang Linh Vlog, thu về hơn 5 tỉ. Với thương vụ bán hàng giả này, Nguyễn Phong cùng đồng phạm bị cáo buộc thu lợi bất chính gần 3 tỉ đồng.
Hành vi của nhóm hoa hậu Thùy Tiên được xác định không đồng phạm tội sản xuất hàng giả với Nguyễn Phong, nhưng đủ yếu tố cấu thành tội lừa dối khách hàng và đã bị đưa ra xét xử trong một vụ án khác.
Từ kết quả điều tra vụ án liên quan sản phẩm kẹo Kera, Cơ quan cảnh sát điều tra Bộ Công an đã chỉ ra nhiều sơ hở trong quy định pháp luật và công tác quản lý đối với lĩnh vực thực phẩm.
Theo Cơ quan điều tra, các quy định pháp luật liên quan cho phép doanh nghiệp tự công bố sản phẩm và tự chịu trách nhiệm về chất lượng, thành phần, công dụng.
Quy định này nhằm cải cách thủ tục hành chính, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp, tuy nhiên thiếu cơ chế sàng lọc tiền kiểm. Cơ quan quản lý khi tiếp nhận hồ sơ chủ yếu kiểm tra thủ tục, không thẩm định chất lượng thực tế mà chỉ thực hiện hậu kiểm ngẫu nhiên dẫn đến tình trạng nhiều sản phẩm chỉ "đăng ký cho có", chưa đảm bảo chất lượng đã được bán ra thị trường.
Thực tế điều tra cho thấy một số tổ chức, cá nhân đã lợi dụng cơ chế này để thay đổi thành phần, sử dụng nguyên liệu giá rẻ, không rõ nguồn gốc, thậm chí gây hại nhằm thu lợi, kết luận nêu.
Cơ quan điều tra cho biết việc thực thi và hậu kiểm đối với thực phẩm chức năng, thực phẩm bổ sung dinh dưỡng chưa hiệu quả.
Các sản phẩm này chủ yếu vẫn được quản lý như thực phẩm thông thường, chưa được xếp vào nhóm có nguy cơ cao đối với sức khỏe. Một số sản phẩm được quảng bá với công dụng như thuốc nhưng đăng ký dưới dạng thực phẩm bổ sung để né tránh các yêu cầu về thử nghiệm và cấp phép như dược phẩm.
Theo kết luận, Luật Quảng cáo năm 2012 và các văn bản liên quan đã nghiêm cấm hành vi quảng cáo gian dối, gây hiểu nhầm về sản phẩm. Nội dung quảng cáo không được khẳng định thực phẩm có tác dụng chữa bệnh như thuốc hoặc sử dụng người nổi tiếng để xác nhận công dụng khi chưa được kiểm chứng khoa học.
Tuy nhiên, theo cơ quan điều tra, thực tế quảng cáo trên môi trường mạng, đặc biệt từ người nổi tiếng, thường "biến tướng" dưới nhiều hình thức. Phổ biến là việc giới thiệu sản phẩm dưới dạng chia sẻ trải nghiệm cá nhân, không gắn nhãn quảng cáo, không công khai việc được trả tiền.
Cách thức này khiến người xem khó phân biệt giữa nội dung quảng cáo và chia sẻ cá nhân, từ đó có thể hiểu nhầm đây là khuyến nghị thực tế, kết luận nêu.
Cơ quan điều tra cũng cho biết hiện chưa có quy định cụ thể về cơ chế kiểm duyệt nội dung quảng cáo trên không gian mạng, trong khi mọi cá nhân đều có thể quảng cáo sản phẩm trên mạng xã hội, gây khó khăn cho công tác phát hiện, kiểm tra, giám sát.
Ngoài ra, nghị định quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực quảng cáo đã có chế tài xử phạt tiền, nhưng theo đánh giá, mức xử phạt chưa tương xứng với số tiền thu lợi từ hành vi vi phạm.
Đối với thương mại điện tử, các quy định hiện hành đã nêu trách nhiệm của chủ sàn và người bán, nhưng việc xác thực thông tin người bán và kiểm soát chất lượng hàng hóa, đặc biệt là thực phẩm, còn hạn chế.
Cơ quan điều tra cho biết chưa có quy định đặc thù để kiểm soát các giao dịch bán thực phẩm qua mạng, qua livestream hoặc trên các nền tảng như TikTok, Shopee, Lazada. Việc xử lý các tài khoản, website vi phạm còn chậm và chưa triệt để, kết luận nêu.
Cơ quan điều tra cũng nhận định các chế tài xử lý hành chính và hình sự đối với hành vi vi phạm trong lĩnh vực thực phẩm, quảng cáo, công bố sản phẩm và thuế chưa đủ mạnh, chưa tạo được tính răn đe.
Theo kết luận, cơ chế tự công bố sản phẩm hiện không yêu cầu doanh nghiệp phải kiểm nghiệm đầy đủ trước khi lưu hành. Cơ quan quản lý không thực hiện tiền kiểm mà chủ yếu tiếp nhận hồ sơ và hậu kiểm.
Ngay cả với sản phẩm thuộc diện đăng ký bản công bố, việc thẩm định chủ yếu dựa trên hồ sơ giấy tờ, không có kiểm tra thực tế nếu hồ sơ đầy đủ.
Cơ quan điều tra cho biết cơ chế này thiếu "chốt chặn" kỹ thuật ban đầu để sàng lọc hồ sơ. Nhiều trường hợp chỉ kiểm nghiệm một số chỉ tiêu hoặc sử dụng kết quả kiểm nghiệm để hợp thức hóa hồ sơ, trong khi sản phẩm thực tế không đúng với nội dung công bố.
Việc công khai dữ liệu tự công bố chưa đầy đủ, thông tin phân tán. Công tác hậu kiểm còn hạn chế do lực lượng thanh tra mỏng, tần suất kiểm tra thấp.
Ngoài ra, việc phân công quản lý giữa các bộ, ngành còn chồng chéo, trong khi cơ chế phối hợp giữa các lực lượng chức năng chưa chặt chẽ, thiếu cơ sở dữ liệu dùng chung. Việc định danh người bán và quản lý hoạt động quảng cáo trên mạng xã hội cũng gặp khó khăn do tính ẩn danh và xuyên biên giới của Internet, kết luận nêu.
Từ các tồn tại nêu trên, Cơ quan cảnh sát điều tra kiến nghị các bộ, ngành liên quan rà soát toàn diện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật và công tác quản lý trong lĩnh vực sản xuất, kinh doanh thực phẩm cũng như quảng cáo trên không gian mạng.
Đồng thời kiến nghị nghiên cứu, xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về công bố sản phẩm thực phẩm nhằm quản lý thống nhất thông tin các sản phẩm đã công bố và đang lưu hành.
Cơ sở dữ liệu dự kiến bao gồm các thông tin về doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh, hồ sơ công bố sản phẩm, kết quả kiểm nghiệm thành phần, chỉ tiêu chất lượng... cũng như kết quả thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm liên quan.
Theo phản ánh, ông L.M.D. (trú phường An Hải, Đà Nẵng) xin tách thửa đất nhưng bị từ chối giải quyết.
Thửa đất số 59 của ông D. diện tích 1.433,8m2, có nguồn gốc từ các thửa đất thuộc khu dịch vụ du lịch ven sông Hàn, được quy hoạch chi tiết tỉ lệ 1/500 theo năm 2011 của UBND TP Đà Nẵng.
Theo quy hoạch này, khu đất được chia thành bốn lô đất ở đô thị, trong đó có hai lô diện tích 300m2, một lô diện tích 441,1m2.
Sau đó các thửa đất nêu trên được hợp thửa thành thửa đất 1.341,1m2, được cấp sổ đỏ, chuyển nhượng cho ông D..
Năm 2024, ông D. được cấp đổi sổ đỏ và tiếp tục nhận chuyển nhượng thêm 92,7m2. Ông D. hoàn tất thủ tục hợp thửa để hình thành thửa đất số 59, diện tích 1.433,8m2 và được cấp sổ.
Do có nhu cầu nên năm 2025 ông D. đề nghị tách thửa đất số 59 thành ba thửa đất, gồm: hai thửa có diện tích 300m2; một thửa có diện tích 833,8m2.
Tuy nhiên cơ quan đăng ký đất đai không giải quyết.
Ông L.M.D. đã khởi kiện Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai khu vực 2 - Đà Nẵng ra tòa.
Trong khi đó tại xã Hòa Tiến (Đà Nẵng), hai thửa đất khác được tách thành tổng cộng 97 lô đất.
Cụ thể, thửa đất số 234, diện tích 10.681,4m2 (đất ở 2.350m2, đất trồng cây hằng năm khác 8.331,2m2) được tách thửa thành 75 lô; thửa đất số 107, diện tích 3.138m2 (đất ở 400m2, đất vườn 2.738m2) được tách thành 22 lô.
Liên quan vấn đề trên, Sở Nông nghiệp và Môi trường Đà Nẵng cho biết về việc tách thửa của ông L.M.D.:
Năm 2012, UBND TP Đà Nẵng ban hành quyết định số 7668 phê duyệt điều chỉnh đồ án quy hoạch chi tiết xây dựng tỉ lệ 1/500 khu dịch vụ du lịch ven sông Hàn thì thửa đất nêu trên thuộc đất ở biệt thự.
Lô đất được điều chỉnh diện tích thành 1.433,8m2, sau đó chủ đầu tư chuyển nhượng cho ông L.M.D..
Ông L.M.D. đề nghị tách thửa đất số 59 thành ba thửa để xây dựng nhà ở cho con…
Theo quy định tại quyết định số 32 ngày 7-10-2024 của UBND TP quy định về các trường hợp không đủ điều kiện để tách thửa đất: "Thửa đất thuộc khu vực đã có quy hoạch tỉ lệ 1/500 chi tiết đến từng thửa đất được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt, trừ trường hợp quy định tại điểm b, khoản 2 điều này".
Thửa đất đề nghị tách thửa của ông L.M.D. nằm trong khu vực đã có quy hoạch tỉ lệ 1/500 theo quyết định số 7668 phê duyệt điều chỉnh đồ án quy hoạch chi tiết xây dựng 1/500.
Từ đó, cơ quan chức năng cho rằng việc đề nghị tách thửa đất của ông L.M.D. là chưa phù hợp với quy định tại quyết định số 32.
Về hai trường hợp tách thửa tại xã Hòa Tiến:
Các thửa đất này đã được Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai khu vực 4 xác lập hồ sơ tách thửa không thuộc khu vực đã quy hoạch chi tiết 1/500 như trường hợp của ông L.M.D. và các trường hợp này đều đảm bảo quy định về tách thửa theo Luật Đất đai 2024 và quyết định số 32.
Ngày 4-4, lãnh đạo UBND tỉnh Đắk Lắk cho biết đã yêu cầu xử lý, kiểm điểm các cá nhân, tổ chức liên quan đến sai phạm trong cấp phép, quản lý khai thác khoáng sản và thu thuế tài nguyên tại khu vực phía tây tỉnh giai đoạn 2019 đến giữa năm 2024 sau khi Thanh tra tỉnh này có kết luận.
Kết luận thanh tra cho thấy việc giám sát sản lượng khai thác sau cấp phép chủ yếu dựa vào báo cáo của doanh nghiệp, thiếu kiểm tra thực tế.
Tại nhiều mỏ đá của Công ty cổ phần Xây dựng và lắp máy Trung Nam, Công ty cổ phần Xây dựng Tân Nam, Công ty TNHH An Nguyên và Công ty TNHH Xây dựng Hoàng Vũ, trạm cân được bố trí không đúng vị trí và chưa kết nối dữ liệu camera, trạm cân về cơ quan quản lý, khiến việc kiểm soát sản lượng chủ yếu dựa trên số liệu doanh nghiệp tự kê khai, tiềm ẩn nguy cơ thất thoát tài nguyên.
Ngoài ra, Công ty TNHH Hà Bình và Công ty cổ phần Đoàn Chính Nghĩa không lắp thiết bị giám sát hành trình, không lưu trữ dữ liệu phương tiện theo quy định, gây khó khăn cho việc kiểm soát phạm vi và sản lượng khai thác.
Vi phạm về đất đai cũng diễn ra khá phổ biến. Công ty cổ phần Xây dựng Tân Nam và Công ty TNHH Hà Bình sử dụng đất của người dân làm bãi tập kết khoáng sản nhưng chưa chuyển mục đích sử dụng; nhiều doanh nghiệp khai thác cát cũng chưa hoàn tất thủ tục thuê đất mặt nước theo quy định.
Đáng chú ý, tổng thu từ hoạt động khoáng sản giai đoạn 2019 đến giữa năm 2024 đạt hơn 438 tỉ đồng nhưng vẫn còn nợ gần 4,7 tỉ đồng, trong đó Công ty TNHH MTV Khai khoáng Thiên Ý nợ khoảng 2,34 tỉ đồng, Công ty TNHH Khoáng sản Thiên An nợ khoảng 1,9 tỉ đồng.
Thanh tra cũng chỉ ra giai đoạn 2021 - 2022, giá vật liệu xây dựng biến động trên 20% nhưng việc tham mưu điều chỉnh bảng giá tính thuế tài nguyên chưa kịp thời, tiềm ẩn nguy cơ thất thu ngân sách.
Theo kết luận thanh tra, Sở Tài nguyên và Môi trường Đắk Lắk trước đây (nay là Sở Nông nghiệp và Môi trường) đã tham mưu cấp, gia hạn 17 giấy phép thăm dò và phối hợp cấp thêm 2 giấy phép.
Tuy nhiên, công tác hậu kiểm bị buông lỏng khi Công ty TNHH TV, Công ty TNHH Khoáng sản Khải Dương, Công ty TNHH Xây dựng thương mại và dịch vụ Tân Thành Đạt không nộp báo cáo, không bàn giao mẫu vật sau khi giấy phép hết hiệu lực mà không bị xử lý.
Kiểm tra 8/17 hồ sơ cho thấy toàn bộ đều có sai sót, từ không công khai thông tin doanh nghiệp, không lấy ý kiến chuyên gia đến thiếu biên bản kiểm tra thực địa.
Đáng chú ý, Công ty TNHH MTV Thương mại dịch vụ An Huy được gia hạn nhưng không hoàn trả tối thiểu 30% diện tích thăm dò; ngoài ra 5 doanh nghiệp khác còn được chấp thuận khảo sát, lấy mẫu dù không đủ điều kiện theo quy định.
Thanh tra xác định giai đoạn 2018 - 2020, có 6 giấy phép và gia hạn cấp cho Công ty TNHH Xây dựng công trình Hoàng Khánh, Hợp tác xã khai thác cát Đoàn Kết, Công ty TNHH Hà Bình, Công ty TNHH Đầu tư xây dựng và dịch vụ MJ, Công ty TNHH Xây dựng cầu đường Trí Đức, Công ty TNHH Hùng Anh tại các khu vực ngoài quy hoạch khoáng sản, trái quy định.
Đáng chú ý, giai đoạn 2019 - 2023, 9 giấy phép khai thác được cấp trước ngày 1-7-2011 vẫn tiếp tục được gia hạn, trái Luật Khoáng sản 2010; các giấy phép này thuộc khu vực không đấu giá nhưng không nêu rõ mục đích phục vụ công trình sử dụng ngân sách nhà nước.
Liên quan thực tế quản lý, một số doanh nghiệp có diện tích nằm trong khu vực cấm, tạm cấm. Trong đó, Công ty TNHH Phú Bình - chi nhánh Đắk Lắk có 4,84km dọc sông Krông Nô thuộc diện cấm, tạm cấm; Công ty TNHH Xuân Bình có 18,72ha trong khu vực tương tự.
Năm 2024, UBND tỉnh đã yêu cầu Công ty TNHH Xuân Bình dừng hoạt động tại khu vực này, tuy nhiên việc kiểm tra, xác minh chưa được thực hiện đầy đủ như báo cáo của doanh nghiệp.
