Lúc này, rạng sáng 5/4, chuyến bay của hãng hàng không Nhật Bản từ TP HCM đi Tokyo đang ở độ cao 10.000 m, còn khoảng 30 phút nữa là hạ cánh xuống sân bay Haneda. Hệ thống loa trên máy bay vang lên bằng ba ngôn ngữ (Anh, Nhật, Việt), tìm kiếm bác sĩ hỗ trợ hành khách gặp sự cố y tế.
Bác sĩ Tiến, công tác tại Trung tâm Chấn thương Chỉnh hình, Bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ, có mặt trên chuyến bay, vừa dùng xong bữa ăn và đang định nghỉ ngơi. Nghe thông báo, anh lập tức tiến về nơi một phụ nữ đang ngất xỉu được tổ bay đặt nằm nghiêng trên sàn. Sắc mặt bệnh nhân nhợt nhạt, gọi hỏi hoàn toàn không đáp ứng.
Chồng và con trai bệnh nhân đi cùng cho biết bà không có tiền sử đái tháo đường (nguyên nhân dễ dẫn đến hạ đường huyết), không tăng huyết áp, chưa từng bị ngất trước đó. Bác sĩ yêu cầu tiếp viên mang máy đo huyết áp tới, kiểm tra chỉ số của bệnh nhân 70/40 mmHg – mức tụt huyết áp rất sâu.
“Đây là mức huyết áp nguy hiểm”, bác sĩ Tiến cho biết, một ngày sau sự việc. Mức huyết áp này có thể gây rối loạn nhịp tim, giảm tưới máu đến các cơ quan trọng yếu như não, tim, thận, dẫn đến những biến chứng khó hồi phục như nhồi máu não hoặc nhồi máu cơ tim.
Trong điều kiện hạn chế trên không, không thể xác định ngay nguyên nhân bệnh nhân tụt huyết áp. Bác sĩ quyết định ưu tiên dùng dung dịch đẳng trương theo các khuyến cáo cấp cứu, cho đến khi tìm được nguyên nhân hoặc có đủ phương tiện có thể chẩn đoán chính xác nguyên nhân.
Trong vali cấp cứu y tế (doctor kit) của tổ bay mang theo có dung dịch truyền đẳng trương (Normal Saline) và kim luồn. Bác sĩ quyết định thiết lập đường truyền tĩnh mạch ngay tại chỗ cho bệnh nhân.
Chuyên ngành chính là chấn thương chỉnh hình, bác sĩ Tiến cho biết những thao tác như đặt đường truyền tĩnh mạch thường xuyên thực hiện thời học bác sĩ nội trú song đã khá lâu anh không đụng đến. Trong khi đó không gian chật hẹp của khoang cabin, máy bay đang giảm độ cao, hơi rung lắc cùng ánh mắt dõi theo của nhiều hành khách xung quanh càng tạo thêm áp lực.
“Lúc đó tôi thực sự có chút lo vì mình không làm việc này hằng ngày, nhưng trong tình huống khẩn cấp, không có nhiều thời gian để chần chừ”, bác sĩ Tiến nói với VnExpress, ngày 6/5.
May mắn, thao tác diễn ra trơn tru, kim được đâm vào đúng vị trí và dòng dịch truyền bắt đầu chảy đều. Để cả tổ bay, gồm một tiếp viên người Việt và các tiếp viên người Nhật, có thể phối hợp nhịp nhàng, bác sĩ Tiến chủ động trao đổi hoàn toàn bằng tiếng Anh trong suốt quá trình cấp cứu.
Sau khi thiết lập đường truyền, bác sĩ Tiến ngồi cạnh để theo dõi sát bệnh nhân. Khoảng 10 phút sau, khi chai dịch vơi đi một nửa, huyết áp dần cải thiện, người phụ nữ tỉnh táo trở lại và có thể nói chuyện. Trong suốt thời gian còn lại của chuyến bay, tổ tiếp viên liên tục đo huyết áp bệnh nhân mỗi 5 phút và ghi nhận các chỉ số tăng dần.
Khi máy bay đáp xuống sân bay Haneda, toàn bộ hành khách được yêu cầu nán lại cabin để đội cấp cứu mặt đất gồm 8-10 người lên tiếp cận bệnh nhân. Bác sĩ Tiến trực tiếp bàn giao tình trạng bệnh nhân cùng các bước đã xử trí cho đội y tế địa phương.
Bác sĩ Tiến sau đó tiếp tục chuyến bay nội địa đến Toyama để tham gia khóa học chuyên sâu về cột sống kéo dài ba tháng. Trước đó, anh học ở Nhật 6 tháng tại tỉnh Yamagata. Anh cũng tham gia nhiều khóa học tại Thụy Sĩ, Đài Loan…
Nhìn lại sự việc, bác sĩ Tiến coi đây là một trải nghiệm khó quên. Quá trình diễn ra chớp nhoáng rồi nhanh chóng trở lại bình thường, nhưng cảm giác xử trí một ca cấp cứu giữa không trung, ở độ cao 10.000 m, là điều anh chưa từng trải qua.
Lê Phương
Tin Gốc: https://vnexpress.net/bac-si-viet-cuu-hanh-khach-ngat-xiu-tren-may-bay-di-nhat-5059001.html
Bất ngờ: Trẻ nhẹ cân khi sinh tăng nguy cơ đột quỵ khi trưởng thành
Trong nhiều năm, các yếu tố nguy cơ của đột quỵ thường được xác định dựa trên lối sống và tình trạng sức khỏe ở tuổi trưởng thành, như béo phì, hút thuốc hay tăng huyết áp. Tuy nhiên, nghiên cứu mới do các nhà khoa học từ University of Gothenburg thực hiện đã mở rộng góc nhìn: nguy cơ đột quỵ có thể đã được "lập trình" từ khi một người chào đời.
Công trình phân tích dữ liệu của gần 800.000 người sinh tại Thụy Điển trong giai đoạn 1973-1982, theo dõi đến năm 2022. Kết quả cho thấy những người có cân nặng khi sinh dưới mức trung bình (khoảng 3kg) có nguy cơ đột quỵ cao hơn rõ rệt khi bước vào tuổi trưởng thành.
Cụ thể, nhóm này có nguy cơ mắc tất cả các dạng đột quỵ tăng khoảng 21%, trong đó nguy cơ đột quỵ thiếu máu cục bộ tăng đáng kể, còn xuất huyết nội sọ, dạng đột quỵ nguy hiểm hơn, tăng tới 27%.
Điều đáng chú ý là mối liên hệ này không bị ảnh hưởng bởi chỉ số BMI khi trưởng thành hay tuổi thai lúc sinh, cho thấy cân nặng khi sinh là một yếu tố độc lập.
Các nhà khoa học cho rằng cân nặng khi sinh phản ánh môi trường phát triển trong tử cung. Khi thai nhi không nhận đủ dinh dưỡng hoặc gặp điều kiện bất lợi, cơ thể có thể "thích nghi" bằng cách thay đổi cấu trúc và chức năng của các cơ quan, bao gồm hệ tim mạch và mạch máu não.
Những thay đổi này có thể không biểu hiện ngay nhưng âm thầm làm tăng nguy cơ bệnh lý trong tương lai, đặc biệt là các bệnh liên quan đến tuần hoàn máu như đột quỵ.
Nói cách khác, cơ thể "ghi nhớ" điều kiện sống từ trong bụng mẹ, và điều đó có thể ảnh hưởng đến sức khỏe suốt nhiều thập kỷ sau.
Mặc dù tỉ lệ đột quỵ đã giảm ở nhiều quốc gia phát triển, nhưng xu hướng này không rõ rệt ở người trẻ. Thậm chí, tại một số khu vực ở Đông Nam Á và các nước phát triển, tỉ lệ đột quỵ ở người trẻ và trung niên đang có dấu hiệu gia tăng.
Điều này khiến các nhà khoa học đặc biệt quan tâm đến những yếu tố nguy cơ "sớm" như cân nặng khi sinh, những yếu tố mà trước đây ít được chú ý trong đánh giá nguy cơ.
Không thể thay đổi quá khứ, nhưng có thể phòng ngừa tương lai. Đối với người trưởng thành hiện nay, cân nặng khi sinh là yếu tố không thể thay đổi. Tuy nhiên, việc nhận diện nguy cơ sớm có thể giúp chủ động phòng ngừa.
Những người từng sinh nhẹ cân nên chú ý hơn đến các yếu tố nguy cơ khác như huyết áp, chế độ ăn, vận động và kiểm tra sức khỏe định kỳ. Việc kiểm soát tốt các yếu tố này có thể giúp giảm đáng kể nguy cơ đột quỵ.
Quan trọng hơn, phát hiện này mở ra cơ hội can thiệp từ sớm, ngay từ giai đoạn mang thai. Chăm sóc dinh dưỡng tốt cho mẹ bầu, theo dõi thai kỳ chặt chẽ và đảm bảo điều kiện phát triển tối ưu cho thai nhi có thể góp phần giảm nguy cơ bệnh tật cho thế hệ tương lai.
Nghiên cứu được trình bày tại European Congress on Obesity 2026 không chỉ cung cấp thêm bằng chứng về mối liên hệ giữa giai đoạn đầu đời và sức khỏe lâu dài, mà còn gợi ý rằng cân nặng khi sinh có thể được đưa vào các mô hình đánh giá nguy cơ bệnh tim mạch.
Đây là một bước tiến trong cách tiếp cận y học dự phòng, không chỉ nhìn vào hiện tại, mà còn xem xét toàn bộ "lịch sử sinh học" của một con người.
Cựu Hoa hậu Hàn Quốc giảm cân thành công 16 kg
Kim Ji-yeon, Hoa hậu Hàn Quốc năm 1997, gần đây thu hút sự chú ý khi công khai hành trình thay đổi vóc dáng. Hôm 1/4, cô đăng video lên trang cá nhân với dòng chú thích: "Lưu lại những hình ảnh này để nhắc nhở bản thân không bao giờ quay lại quãng thời gian đó nữa". Video ghi lại sự khác biệt giữa vóc dáng của cô trước và sau khi giảm cân, theo Nate hôm 2/4.
Trước đó hồi cuối tháng 3, Kim Ji-yeon chia sẻ loạt ảnh cùng dòng trạng thái: "Sự thay đổi sau 5 tháng. Từ cột mốc giảm 10 kg ban đầu, đến nay tôi đã giảm được tổng cộng 16 kg". Cô khiến người hâm mộ trầm trồ khi tự tin diện váy ngắn và bodysuit bó sát khoe thân hình thanh mảnh cùng gương mặt trẻ trung hơn nhiều so với tuổi thật.
Nói về sự thay đổi trong cuộc sống hàng ngày, cô chia sẻ: "Trước đây, tôi chỉ toàn mặc quần áo rộng thùng thình để che giấu vóc dáng nhưng giờ tôi cảm thấy cơ thể nhẹ nhàng và khỏe mạnh hơn rất nhiều".
Trước đó, do lối sống thiếu điều độ và thói quen ăn đồ ăn sẵn, cân nặng của cô lên 75 kg, được chẩn đoán mắc tiền tiểu đường. Cựu hoa hậu bị đau khớp, xuất hiện các triệu chứng sớm của thời kỳ mãn kinh và trầm cảm.
Truyền thông Hàn Quốc cho hay Kim Ji-yeon bắt đầu hành trình giảm cân từ tháng 11 năm ngoái với sự hỗ trợ của một công ty chuyên về lĩnh vực này. Khác với nhiều ngôi sao lựa chọn các phương pháp ép cân cực đoan, Kim Ji-yeon thiết lập thói quen ăn uống điều độ và cải thiện chất lượng giấc ngủ. Nhờ đó, cô giảm từ 75 kg xuống còn 59 kg trong vòng 5 tháng. Nữ diễn viên chia sẻ: "Ở tuổi trung niên mà làm được thế này thì cũng gọi là thành công rồi phải không mọi người? Cảm giác quay trở lại mức cân nặng của 15 năm trước thật khó tin".
Theo Kim Ji-yeon, đằng sau quyết tâm giảm cân này là những nỗi đau tinh thần mà cô phải chịu đựng suốt thời gian dài. Đăng quang ngôi vị cao nhất tại cuộc thi sắc đẹp, cô từng là biểu tượng nhan sắc của xứ sở kim chi. Tuy nhiên, khi những thay đổi về ngoại hình bắt đầu xuất hiện, cô phải hứng chịu những bình luận như "làm xấu mặt danh hiệu hoa hậu" hay "không biết xấu hổ sao?".
"Tôi có cảm giác như những người xung quanh đang tuyên án tử hình mình vậy", Kim Ji-yeon nhớ lại. Những lời chê bai đó đã trở thành động lực để cô bắt đầu giảm cân nghiêm túc. Diễn viên cho biết bắt đầu hành trình này không phải để chứng tỏ với bất kỳ ai mà là vì chính bản thân và sức khỏe của mình.
Kim Ji-yeon sinh năm 1978, sau khi đăng quang Hoa hậu đã gặt hái nhiều thành công trong vai trò diễn viên qua các bộ phim như "Cô dâu ngọt ngào", "Người giúp việc"... Cô kết hôn với nam diễn viên Lee Se-chang năm 2003 và có một con gái chung trước khi ly hôn vào năm 2013.
Sau nhiều năm vắng bóng để cân bằng cuộc sống sau biến cố hôn nhân, Kim Ji-yeon hiện quay trở lại. Bên cạnh công việc quen thuộc trên các kênh mua sắm trực tuyến, cô còn thử sức trong lĩnh vực tư vấn bảo hiểm.
Sự lột xác về ngoại hình không chỉ giúp nữ diễn viên lấy lại tự tin mà còn mở ra một chương mới trong sự nghiệp và cuộc sống.
Bình Minh (Theo The Chosun Daily, Nate, Maeil Business)
Tin Gốc: https://vnexpress.net/cuu-hoa-hau-han-quoc-giam-can-thanh-cong-16-kg-5058503.html
