Với người lái ô tô, khái niệm “giữ khoảng cách an toàn” là quy tắc cơ bản, bắt buộc sử dụng trong hầu hết tình huống, đặc biệt khi di chuyển trên cao tốc. Với đặc thù các tuyến cao tốc, phương tiện phải chạy tốc độ cao nên giữ cự ly an toàn là điều rất quan trọng.
Tuy nhiên, trên những tuyến đường này, tình trạng bám đuôi, “điền vào chỗ trống” vẫn diễn ra hàng ngày. Đây là một trong những nguyên nhân dẫn đến các vụ tai nạn liên hoàn thời gian qua.
Một trong những lý do phổ biến nhất khiến tài xế không giữ khoảng cách an toàn là tâm lý hiếu thắng, không muốn bị người khác “điền vào chỗ trống”. Nếu đi theo đúng quy định tại điểm a, khoản 2, điều 11, Thông tư 38/TT-BGTVT, ở tốc độ 100 – 120 km/giờ, phải duy trì khoảng cách 100 m với xe phía trước để đảm bảo an toàn. Đây là khoảng trống tương đối lớn, các phương tiện di chuyển có thể tạt đầu, chen vào liên tục.
Tình trạng bị cắt ngang đột ngột gây ức chế, khiến người lái bám sát xe trước nhằm bảo vệ làn đường đang đi, làm hạn chế không gian phản xạ trong tình huống bất ngờ.
Với một số mẫu xe đời mới, có công nghệ hỗ trợ phanh khẩn cấp phía trước hay tính năng kiểm soát hành trình thích ứng (Adaptive Cruise Control) cũng khiến tài xế chủ quan. Thực tế, các công nghệ này chỉ nằm ở góc độ hỗ trợ, hoàn toàn không thể thay thế khả năng xử lý, tập trung của người lái.
Ngoài ra, áp lực từ các phương tiện phía sau cũng phần nào ảnh hưởng đến quyết định giữ khoảng cách an toàn. Tình trạng xe sau liên tục nháy đèn, bấm còi xin vượt dễ tạo ra tâm lý bất an với người lái xe phía trước. Để tránh bị làm phiền, nhiều tài xế chọn cách tăng tốc, rút ngắn cự ly với xe phía trước để “mở đường” cho xe sau vượt. Hành động này cũng dẫn đến nhiều phương tiện chạy sát nhau, khiến nguy cơ tai nạn liên hoàn tăng cao hơn nếu có xe phía trước phanh gấp.
Ở dải tốc độ 100 km/giờ, mỗi giây phương tiện sẽ di chuyển được 28 m. Giữ khoảng cách tối thiểu 100 m tương đương với việc tài xế có khoảng 3,6 giây để phản ứng trước khi xảy ra va chạm. Đây là thời gian vừa đủ để bộ não đánh giá nguy hiểm, người lái kịp thời xử lý tình huống.
Trên các tuyến cao tốc hiện nay đã lắp đặt biển báo cự ly 50 m, 100 m, 150 m và 200 m. Đây là tham chiếu quan trọng giúp tài xế đo lường chính xác khoảng cách thay vì ước lượng bằng cảm tính. Ngoài ra, quy tắc 3 giây là phương pháp thực dụng nhất để đảm bảo an toàn. Tài xế chọn một vật cố định bên đường và bắt đầu đếm khi xe trước đi qua. Nếu sau 3 giây xe mình mới đến điểm đó thì đồng nghĩa khoảng cách đang được duy trì an toàn.
Theo quy định hiện nay, mức phạt đối với hành vi không giữ khoảng cách an toàn giữa hai xe theo quy định, dẫn đến tai nạn giao thông bị phạt tương đối nặng. Theo điểm a, khoản 10, điều 6, Nghị định 168/2024/NĐ-CP, lỗi này bị phạt 20 – 22 triệu đồng và bị trừ 10 điểm bằng lái theo điểm d, khoản 16, điều 6 cùng Nghị định.
Nghiêm trọng hơn, nếu vụ tai nạn làm chết từ 1 người trở lên, khiến nạn nhân bị thương tích từ 61% trở lên, gây thiệt hại tài sản từ 100 triệu đồng trở lên, người vi phạm sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo điều 260, Bộ luật Hình sự.
Nếu vụ tai nạn gây thiệt hại tài sản từ 100 triệu đồng trở lên hoặc khiến nạn nhân bị thương tích từ 61% trở lên, người vi phạm sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo điều 260, Bộ luật Hình sự. Theo điểm a, khoản 8, điều 6, Thông tư 72/2024/TT-BCA, khi phát hiện các dấu hiệu này, lực lượng Cảnh sát giao thông phải chuyển hồ sơ cho cơ quan điều tra để xử lý theo tố tụng hình sự. Đây là ranh giới pháp lý buộc tài xế phải tuyệt đối tuân thủ quy định về khoảng cách.
Theo tờ News của Úc, một người cha tại Sydney, bang New South Wales, đã bày tỏ sự bức xúc sau khi nhận giấy phạt nguội lên tới 2.115 AUD (38,2 triệu đồng) khi camera AI phát hiện con gái ông đeo dây an toàn không đúng cách khi ngồi trên xe.
Người này là Craig Cobb, làm trong lĩnh vực tài chính. Ông cho biết đã nhận giấy phạt qua đường bưu điện và chia sẻ lại hình ảnh vi phạm lên mạng xã hội X.
Theo ông Cobb, con gái tuổi teen của ông vẫn thắt dây an toàn, nhưng đặt dây chéo dưới cánh tay thay vì vắt qua vai theo đúng quy định.
"Không phải là không thắt dây, mà là thắt không đúng cách", ông viết, đồng thời cho rằng tình huống có thể xảy ra khi hai cha con đang hát trên xe.
Theo hướng dẫn của cơ quan giao thông bang New South Wales, phần dây ngang phải nằm trên xương hông, còn dây chéo phải vắt qua ngực và giữa vai. Tuy nhiên, hình ảnh được chia sẻ cho thấy dây chéo nằm thấp hơn vị trí tiêu chuẩn.
Dù vậy, ông Cobb cho biết điều khiến ông không hài lòng không phải là việc bị xử phạt, mà là cách vận hành của hệ thống camera AI.
Ông cho rằng đây chỉ là công cụ nhằm tăng nguồn thu cho chính phủ và tuyên bố sẽ khiếu nại vì cho rằng hình ảnh không đủ rõ ràng để kết luận vi phạm.
Vụ việc nhanh chóng thu hút nhiều ý kiến trái chiều. Một số người đồng tình, cho rằng mức phạt là quá cao và mang tính "tận thu". Trong khi đó, nhiều ý kiến khác cho rằng việc đeo dây an toàn đúng cách là kiến thức cơ bản cần được tuân thủ, đặc biệt để đảm bảo an toàn.
Theo quy định tại bang New South Wales, lỗi liên quan đến dây an toàn thường bị phạt khoảng 423 AUD (7,7 triệu đồng) và trừ 3 điểm bằng lái. Tuy nhiên, nếu phương tiện đăng ký dưới tên doanh nghiệp, mức phạt có thể tăng lên 2.115 AUD (38,2 triệu đồng).
Cơ quan giao thông bang từ chối bình luận cụ thể về trường hợp này, nhưng cho biết các vi phạm liên quan đến dây an toàn đã giảm kể từ khi áp dụng hệ thống camera AI.
Trong năm 2025, gần 0,1% phương tiện bị kiểm tra ghi nhận hành vi không thắt dây an toàn, giảm so với mức 0,14% trước đó. Giới chức cũng cho biết hệ thống camera mới đã được nâng cấp góp phần nâng cao hiệu quả giám sát và cải thiện an toàn giao thông.
Mua ô tô lần đầu, chắc hẳn nhiều người Việt từng nghe qua cụm từ "bảo hiểm thân vỏ" nhưng bị "lạc lõng", khó hiểu giữa các điều khoản phức tạp trong hợp đồng loại bảo hiểm này. Do đó, việc hiểu rõ các nguyên tắc cơ bản giúp chủ xe tối ưu các loại chi phí xui rủi có thể xảy ra trong quá trình vận hành, đảm bảo quyền lợi bồi thường thuận lợi.
Dưới đây là một số điểm cần lưu ý khi mua bảo hiểm thân vỏ lần đầu:
Trung thực trong kê khai thông tin ban đầu là điều bắt buộc đối với mọi chủ xe khi mua bảo hiểm. Việc cung cấp thông tin sai lệch, tự ý thay đổi thông số kỹ thuật không giống với đăng kiểm có thể dẫn đến trường hợp bị đơn vị bảo hiểm từ chối bồi thường khi xảy ra sự cố.
Bên cạnh đó, người mua bảo hiểm thân vỏ cần để ý tới mốc thời điểm đóng tiền bảo hiểm và hiệu lực của hợp đồng. Thông thường, quyền lợi bảo hiểm chỉ chính thức bắt đầu khi phí được thanh toán đầy đủ và đúng hạn theo thỏa thuận.
Đặc biệt, nếu hợp đồng cũ đã hết hiệu lực mà chủ xe chưa kịp tái ký mới, đơn vị bảo hiểm sẽ hoàn toàn không chịu trách nhiệm hỗ trợ cho bất kỳ tổn thất nào phát sinh trong khoảng thời gian này.
Cân nhắc mức khấu trừ và quyền lợi bổ sung
Một khái niệm quan trọng mà người mua lần đầu thường bối rối là mức khấu trừ (miễn thường). Đây là số tiền chủ xe tự chi trả cho mỗi vụ tổn thất trước khi bảo hiểm bồi thường phần còn lại.
Để dễ hình dung, nếu chọn mức khấu trừ thấp (chẳng hạn 500.000 đồng/vụ), phí bảo hiểm hằng năm sẽ cao hơn nhưng chủ xe được hỗ trợ sửa chữa nhiều thiệt hại, bao gồm các vết trầy xước nhỏ.
Ngược lại, nếu chọn mức khấu trừ cao (ví dụ 2 triệu đồng/vụ), phí mua bảo hiểm ban đầu sẽ thấp hơn đáng kể. Tuy nhiên, chủ xe cần lưu ý rằng bảo hiểm chỉ bắt đầu chi trả khi chi phí sửa chữa vượt quá 2 triệu đồng. Điều đó đồng nghĩa với việc nếu xe gặp va quẹt nhẹ như trầy xước sơn, vỡ gương có chi phí khắc phục dưới 2 triệu đồng, chủ xe phải tự chi trả để thực hiện.
Đi kèm với đó, các điều khoản bổ sung như bảo hiểm thủy kích, lựa chọn garage sửa chữa, xưởng dịch vụ chính hãng cũng cần được lưu ý.
Tại các đô thị lớn thường xuyên xảy ra tình trạng ngập lụt, bảo hiểm thủy kích là "phao cứu sinh" cho động cơ, vốn có chi phí sửa chữa khá cao. Ngoài ra, chủ động lựa chọn các xưởng dịch vụ chính hãng cũng mang lại sự yên tâm cho chủ xe so với các garage bên ngoài.
Trong trường hợp không may gặp va chạm, kỹ năng xử lý tình huống cũng quan trọng không kém việc lựa chọn gói bảo hiểm. Nhiều tài xế vì ngại tắc đường hoặc chủ quan, đã di chuyển xe khỏi vị trí va chạm trước khi chụp ảnh hiện trường hoặc liên hệ đường dây nóng của công ty bảo hiểm.
Điều này có thể khiến đơn vị bảo hiểm áp dụng mức chế tài, tức giảm trừ tỉ lệ bồi thường do không xác định được lỗi khách quan từ các bên.
Chi phí bảo hiểm có thể giảm dần theo thời gian
Về cơ bản, giá trị bảo hiểm thân vỏ sẽ giảm dần theo thời gian, tương ứng giá trị của phương tiện. Nếu trong một năm mua bảo hiểm, chủ xe không để xảy ra tai nạn nặng, không yêu cầu bồi thường hoặc có nhưng với các vết trầy xước nhỏ, số lần làm bảo hiểm ít... phí bảo hiểm sẽ được giảm thêm một phần, từ 5 - 20% giá trị so với trước đó.
Đây cũng là lý do nhiều tài xế thường chọn cách "gom" các vết trầy xước nhỏ để làm bảo hiểm một lần thay vì khai báo mỗi lần.
Báo cáo của Cơ quan An toàn Giao thông Hàn Quốc cho biết dự án thí điểm được triển khai từ tháng 12 năm ngoái đến tháng 2 năm nay trên 227 xe taxi thuộc 12 công ty vận tải trên toàn quốc. Dữ liệu thu thập được từ dự án khá lớn, với tổng quãng đường hơn 2,1 triệu km và gần 109.000 giờ lái xe.
Thiết bị ngăn ngừa nhầm bàn đạp có khả năng phát hiện các tình huống tăng tốc bất thường, như việc đạp nhầm chân ga, và can thiệp kịp thời.
Trong thời gian thử nghiệm, chức năng này đã kích hoạt 3.628 lần. Thiết bị giới hạn tốc độ can thiệp khi xe chạy quá tốc độ, với hơn 316.000 lần được kích hoạt.
Kết quả cho thấy các tình huống nguy hiểm, bao gồm tăng tốc đột ngột hay phanh gấp, đã giảm 53,4% chỉ sau 3 tháng thử nghiệm. Đồng thời, các hành vi lái xe như vượt tốc độ hay vượt xe nguy hiểm cũng giảm 21%. Điều này chứng tỏ thiết bị không chỉ trực tiếp ngăn ngừa rủi ro, mà còn nâng cao ý thức lái xe của tài xế.
Khảo sát do Cơ quan An toàn Giao thông Hàn Quốc thực hiện với gần 300 tài xế tham gia cho thấy mức độ đồng ý rằng thiết bị giúp lái xe an toàn hơn đạt 4,0/5 điểm; mức độ hài lòng chung đạt 3,87/5 điểm; 73,5% số tài xế được hỏi cho biết sẵn sàng giới thiệu thiết bị cho người khác; và 34,6% cho biết đã từng được thiết bị giúp tránh tai nạn trong thực tế.
Ông Jeong Yong Sik, Giám đốc Cơ quan An toàn Giao thông Hàn Quốc, nhấn mạnh rằng kết quả này chứng minh thiết bị không chỉ phòng tránh tai nạn mà còn là công cụ quản lý an toàn hiệu quả.
Trong thời gian tới, Hàn Quốc sẽ đẩy mạnh phổ biến các thiết bị an toàn này, đặc biệt hướng tới nhóm tài xế lớn tuổi.