Ngày 2/4/2025, Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố thuế đối ứng 10-50% với tất cả đối tác thương mại. Chính sách thuế quan biến động mạnh trong những tháng tiếp theo, khi ông đạt được các thỏa thuận.
Đến ngày 20/2, Tòa án Tối cao bác bỏ các mức thuế viện dẫn từ Đạo luật Quyền lực Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế năm 1977 (IEEPA). Chỉ vài giờ sau, Tổng thống Trump công bố mức thuế nhập khẩu bổ sung mới là 10% theo Điều 122 của Đạo luật Thương mại năm 1974, trong thời hạn 150 ngày.
Trong khi đó, các loại thuế được áp dụng theo Điều 232, chủ yếu ảnh hưởng đến nhập khẩu thép, chất bán dẫn, nhôm và các sản phẩm khác, vẫn giữ nguyên.
Theo Nhà Trắng, kinh tế Mỹ đã “kiên cường hơn, cạnh tranh hơn và an toàn hơn”. “Kết quả kể từ ‘Ngày Giải phóng’ thật đáng kinh ngạc: hơn 20 thỏa thuận thương mại mới, hàng nghìn tỷ USD đầu tư vào ngành sản xuất, giá thuốc giảm và thâm hụt thương mại hàng hóa giảm”, Người phát ngôn Kush Desai, cho biết.
Số liệu từ chính quyền ông Trump chỉ ra thâm hụt thương mại hàng hóa của Mỹ đã giảm 24% giai đoạn tháng 4/2025 – 2/2026 so với cùng kỳ. Thâm hụt với Trung Quốc và EU giảm lần lượt 32% và gần 40%. Cán cân thương mại hàng hóa song phương của Mỹ đã được cải thiện với hơn 63% đối tác.
Cùng với đó, chỉ số sản xuất công nghiệp ở mức cao nhất kể từ năm 2019. Nhà Trắng dẫn nghiên cứu của Ngân hàng Anh, cho biết giá xuất khẩu trung bình sang Mỹ đã giảm, trong khi giá xuất khẩu sang các nước khác không giảm, là dấu nhà sản xuất nước ngoài đang chia sẻ chi phí thuế quan bằng cách hạ giá xuất khẩu.
Nhưng bức tranh kinh tế còn nhiều gam màu khác. Nhóm chuyên gia David Hebert của American Institute for Economic Research và Donald Boudreaux, Giáo sư kinh tế Đại học George Mason, chỉ ra việc so sánh hiệu quả kinh tế năm 2025 với 2024 – thời điểm ông Trump cho rằng nền kinh tế Mỹ “đã chết”.
Theo đó, GDP thực tăng 2,1% năm 2025, so với 2,8% năm 2024. Tăng trưởng việc làm đạt 0,5%, thấp hơn 1,2% vào 2024. Bất chấp chính quyền tuyên bố thu hút nhiều cam kết đầu tư để được giảm thuế, FDI năm qua tăng 1,2%, so với mức 2,7% hồi 2024. Đầu tư trong nước chậm lại, chỉ tăng 2% so với 3% năm liền trước.
Kim ngạch nhập khẩu năm 2025 thực tế cao hơn 4% so với 2024, đạt 3.400 tỷ USD, đặc biệt do các công ty đẩy mạnh nhập hàng trước (front-loading). Thâm hụt hàng hóa tăng khoảng 2%, lên 1.240 tỷ USD.
“Nếu nền kinh tế ‘đã chết’ vào năm 2024, không có bằng chứng cho thấy thuế quan của ông Trump đã hồi sinh nó”, hai nhà kinh tế nhận định.
Thuế quan cũng đồng nghĩa với chi phí cao hơn cho người tiêu dùng. Tháng 8/2025, Cục Dự trữ Liên bang Mỹ chỉ ra người dân phải gánh 94% chi phí từ thuế quan. Đến cuối năm, áp lực được cải thiện, nhưng vẫn còn đến 86%.
Các nhà bán lẻ như Walmart, Best Buy và Macy’s đã tăng giá một số mặt hàng, đồng thời tìm cách bù đắp chi phí. Giá thực phẩm tăng 2,9% so với cùng kỳ năm trước. Một hộ gia đình điển hình tại Mỹ phải đối mặt với chi phí thực phẩm tăng thêm khoảng 1.500 USD mỗi năm, theo Yale Budget Lab.
Theo nhà kinh tế Douglas Irwin tại Đại học Dartmouth, hơn một nửa lượng nhập khẩu của Mỹ là đầu vào phục vụ sản xuất. Thuế quan làm dịch chuyển nguồn lực sang các sản phẩm nội địa đắt đỏ thay vì nhập khẩu rẻ hơn. Kết hợp giữa phí sản xuất tăng và giá tiêu dùng cao hơn sẽ làm chậm tăng trưởng.
Đến tháng 3/2026, 31% cử tri ủng hộ chính sách kinh tế của ông Trump, theo thăm dò của CNN, mức thấp nhất sự nghiệp ông, giảm từ 44% một năm trước đó. Có 65% người được hỏi cho rằng các chính sách của tổng thống làm trầm trọng thêm tình hình kinh tế, cao hơn bất kỳ con số nào được ghi nhận dưới thời ông Biden.
Trên thị trường chứng khoán, Dow Jones tăng 13%, S&P 500 tăng 16% và Nasdaq tăng 20% vào 2025, kém hơn phần lớn các thị trường phát triển khác, dù từng vượt trội trong thập kỷ trước.
Ví dụ, DAX (Đức) tăng 23%, Nikkei 225 (Nhật Bản) tăng 26%, S&P/TSX (Canada) tăng 29% và Kospi (Hàn Quốc) tăng tới 76%. Do thị trường tài chính mang tính dự báo, các con số này cho thấy kinh tế toàn cầu vẫn tìm được cách tăng trưởng dù bị hạn chế tiếp cận thị trường Mỹ do các mức thuế của ông Trump.
Ông Russ Mould, Giám đốc đầu tư tại AJ Bell, cho biết các nhà đầu tư đang tiếp tục đánh giá lại mức độ tiếp xúc của họ với tài sản Mỹ. Nguyên nhân bởi loạt yếu tố, gồm: thuế quan và chiến thuật thương mại của ông Trump, tính độc lập của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ bị thách thức, các hoạt động quân sự tại Mỹ Latinh và Trung Đông, kết hợp với mức định giá cao của thị trường và thâm hụt liên bang tăng vọt.
“Các nhà đầu tư dường như cân nhắc kỹ lưỡng hơn về việc phân bổ vốn trong một thế giới hậu ‘Ngày Giải phóng’ và trong bối cảnh các bài đăng trên mạng xã hội của tổng thống có sức nặng về mặt chính trị, kinh tế và quân sự”, Mould cho biết.
Ông thừa nhận thị trường chứng khoán Mỹ phục hồi mạnh từ mức đáy của ‘Ngày Giải phóng nhưng không còn là ưu tiên hàng đầu như trong phần lớn thời gian kể từ sau Khủng hoảng tài chính toàn cầu 2008-2009. “Nói cách khác, đây không còn là câu chuyện ‘Mỹ trên hết, phần còn lại không đáng kể’ nữa'”, ông nói.
Chuyên gia Dorian Carrell, Trưởng bộ phận thu nhập đa tài sản tại Schroders, cho rằng sự bất định quanh xung đột Iran, áp lực trong lĩnh vực tín dụng tư nhân và mức chi tiêu vốn cao cho AI là những yếu tố gần đây thúc đẩy việc các nhà đầu tư quốc tế phải xem xét lại chiến lược.
“Một năm sau ‘Ngày Giải phóng’, môi trường đầu tư từng được đồng bộ và dẫn dắt bởi chính sách đang dần nhường chỗ cho một bối cảnh bị chi phối nhiều hơn bởi các ưu tiên trong nước, căng thẳng địa chính trị và sự thiếu nhất quán, khó dự đoán”, ông nhận xét.
Trong lúc này, Wall Street Journal cho rằng, để bù đắp việc mất thị trường Mỹ, các nước hạ rào cản và tăng cường thương mại lẫn nhau. “Thế giới không phi toàn cầu hóa mà đang tái toàn cầu hóa quanh các đối tác tuân thủ luật lệ, thay vì những bên sử dụng thuế quan như một công cụ áp đặt”, nhà kinh tế David Hebert của American Institute for Economic Research, nhận định.
Người phát ngôn Nhà Trắng Kush Desai lạc quan. “Đây mới chỉ là khởi đầu cho chuyển đổi thương mại toàn cầu của Tổng thống: khi các thỏa thuận đầu tư và thương mại này tiếp tục hiệu lực và nhiều thỏa thuận khác được ký kết, người dân Mỹ có thể tin tưởng những điều tốt đẹp nhất vẫn còn ở phía trước”, ông cho biết.
Cơ quan Khí tượng và Đại dương Mỹ (NOOA) cập nhật cảnh báo về hiện tượng El Nino giữa tuần, trong đó xác suất diễn ra cường độ "siêu mạnh" là 25%. Siêu El Nino là hiện tượng hiếm gặp, đã diễn ra ba lần trong bốn thập kỷ qua. Về thời điểm, giới khí tượng cho rằng hiện tượng này sẽ rõ nét trong các tháng 5-7, với xác suất 61%, sớm hơn dự báo trước đó.
Phân tích tổng hợp từ Hệ thống Dự báo theo mùa Bắc Mỹ (gồm NOOA, NASA cùng các mô hình khu vực) và Trung tâm dự báo Thời tiết Trung hạn châu Âu (ECMWF), trang tin Severe Weather nhận định Trái Đất chuẩn bị đón siêu El Nino mạnh nhất trong nhiều thập kỷ.
Siêu El Nino là gì?
El Nino là pha ấm trong chu kỳ ENSO (Dao động nam El Nino), hiện tượng biến động khí hậu tự nhiên ở vùng nhiệt đới Thái Bình Dương, bên cạnh pha lạnh La Nina và pha trung tính (chuyển tiếp giữa nóng và lạnh). Nó thường xảy ra chu kỳ 2-7 năm một lần, kéo dài khoảng 9-12 tháng.
Siêu El Nino thường được dùng để chỉ hiện tượng El Nino cường độ rất mạnh, với bề mặt đại dương tăng ít nhất 2 độ C so với mức trung bình. Theo CNN, hiện tượng này được ghi nhận trong các năm 1982-1983, 1997-1998 và 2015-2016. Giới khoa học lưu ý rằng, hiện tượng El Nino gần nhất chưa ở cường độ "siêu", nhưng đã đưa 2024 trở thành năm Trái Đất nóng kỷ lục.
Ảnh hưởng đến hành tinh ra sao?
Nếu hình thành, CNN nhận định siêu El Nino lần này sẽ vẽ lại bản đồ thời tiết toàn cầu, gây lũ lụt, hạn hán, cháy rừng ở những vùng khác nhau, đồng thời đẩy nhanh tốc độ nóng lên toàn cầu.
Trong giai đoạn 2015-2016, hiện tượng này kéo theo mùa bão kỷ lục ở trung tâm Bắc Thái Bình Dương, gây tình trạng thiếu nước ở Puerto Rico và hạn hán ở Ethiopia. Năm 2016 cũng ghi nhận mức nhiệt độ toàn cầu cao nhất trong lịch sử, trước khi kỷ lục này bị phá vỡ vào các năm 2023, 2024 và 2025.
Bên cạnh đó, nước ấm hơn ở khu vực trung tâm và phía đông vùng biển nhiệt đới Thái Bình Dương có thể hình thành những cơn bão dữ dội hơn. Trong quá khứ, một số nơi như miền đông nam nước Mỹ và Texas đón nhiều mưa hơn, trong khi miền nam châu Phi lại trải qua những đợt nắng nóng và hạn hán nghiêm trọng, gây thiệt hại mùa màng, kéo theo nạn đói. Trong khi đó, lượng mưa ít và nhiệt độ cao hơn tại Indonesia và Australia làm tăng các vụ cháy rừng.
Ảnh hưởng của El Nino cũng có thể gây ra tác động domino đến quần thể động vật hoang dã. Theo một nghiên cứu năm 2006 trên tạp chí Biological Conservation, quần thể chim cánh cụt trên quần đảo Galápagos (Ecuador) đã suy giảm nghiêm trọng sau hai hiện tượng El Nino mạnh vào những năm 80 và 90. Đại dương ấm lên cũng làm giảm lượng chất dinh dưỡng và cá trong nước, khiến một bộ phận chim cánh cụt chết đói.
Về mặt khí hậu, hiện tượng này có xu hướng giải phóng lượng nhiệt khổng lồ tích trữ trong đại dương trở lại khí quyển, làm tăng nhiệt độ bề mặt trung bình toàn cầu. Nếu một hiện tượng El Nino mạnh hình thành và kéo dài suốt mùa đông, 2026 và 2027 sẽ là năm hành tinh lập kỷ lục nhiệt độ mới.
Giới khí tượng ví von nếu biến đổi khí hậu gây hiện tượng nóng lên toàn cầu, với nhiệt độ tăng dần như đi thang cuốn, một năm El Nino tương đương với việc "nhảy cóc" lên hoặc xuống khi đi trên thang cuốn đó. Điều này khiến khí hậu đạt những kỷ lục mới chỉ trong thời gian ngắn.
Nat Johnson, nhà khí tượng học tại NOAA, cho biết vẫn còn xác suất quanh hiện tượng El Nino sắp tới, gồm nhiều kết quả dự báo khác nhau, đặc biệt về cường độ. Bởi lẽ, các dự báo mô hình máy tính được thực hiện vào mùa xuân thường có độ chính xác thấp hơn so với các thời điểm khác trong năm. Trong thông báo mới nhất, NOOA cho biết họ sẽ cập nhật dự báo về chu kỳ ENSO trong tháng tới.
Theo báo cáo tài chính đã kiểm toán năm 2025 của Công ty cổ phần Đầu tư F88, hệ thống này ghi nhận có 468.975 xe máy và 34.710 ôtô được khách hàng mang ra cầm cố. Số lượng này tăng lần lượt gấp 2,1 và 2,4 lần so với cuối năm 2024.
Hoạt động cho vay của F88 chủ yếu là cho vay cầm cố xe, với tài sản bảo đảm là xe máy, ôtô. Khi cấp khoản vay cầm cố xe, khách hàng sẽ ký biên bản bàn giao đăng ký xe gốc. Trong trường hợp khách hàng mất khả năng thanh toán, chuỗi cầm đồ có thể thu hồi xe để xử lý khoản nợ còn lại.
Các khoản vay cầm cố đăng ký xe máy và ôtô thường có kỳ hạn 1-36 tháng. Giá trị khoản vay tối đa 2 tỷ đồng. Thời gian giải ngân khoảng 30 phút. F88 thẩm định trực tiếp tình trạng xe tại phòng giao dịch bằng cách đánh giá thương hiệu, mẫu mã, tình trạng và năm sản xuất của xe. Các yếu tố này được so sánh với giá thị trường được lưu trữ trong hệ thống định giá tập trung của họ.
Không chỉ tại 949 phòng giao dịch F88, dịch vụ vay cầm cố xe còn được F88 triển khai qua mạng lưới VNPost sau khi hai bên ký kết hợp tác chiến lược nhằm mở rộng dịch vụ tới khách hàng bình dân, đặc biệt ở vùng sâu, vùng xa. Từ tháng 4/2025, gần 2.000 bưu cục VNPost bắt đầu triển khai, hướng tới con số trên 8.000 bưu cục trong những năm tiếp theo.
Số lượng xe được cầm cố tăng mạnh cho thấy hoạt động kinh doanh của F88 tăng trưởng tốt. Năm 2025, lợi nhuận sau thuế hợp nhất đạt trên 719 tỷ đồng, hơn gấp đôi cùng kỳ.
Ban lãnh đạo cho biết kết quả đó đến từ việc tăng trưởng quy mô hoạt động cho vay. Doanh thu từ hoạt động cho vay cầm đồ ghi nhận hơn 3.491 tỷ đồng, tăng 39%. Dư nợ ròng đạt 7.216 tỷ đồng và tổng mức giải ngân cho vay đạt 16.476 tỷ đồng, lần lượt cao hơn cùng kỳ 57% và 37%.
Song song đó, doanh thu từ dịch vụ đại lý bảo hiểm đạt 483 tỷ đồng, tăng 52%. Động lực đến từ tổng số lượng hợp đồng vượt 1,5 triệu, cao hơn cùng kỳ gần 35%. Công ty cũng thực hiện nhiều biện pháp quản trị rủi ro và kiểm soát chi phí.
Tuy vậy, trong năm qua, F88 vẫn tăng chi phí lương và thưởng cho nhân viên. Mức này tăng gần 29% lên khoảng 1.277 tỷ đồng. Đến cuối năm 2025, doanh nghiệp này có 4.681 nhân viên. Như vậy, thu nhập trung bình hàng tháng của nhân viên F88 đạt khoảng 22,7 triệu đồng, tăng gần 11%.
Mức lương bình quân của F88 đang cao hơn một số ngân hàng như VietBank, SaigonBank và BacABank. Con số này chỉ thấp hơn 1-2 triệu đồng so với thu nhập trung bình của nhân viên NamABank, VietABank hay BVBank.
Thành lập năm 2013, F88 là một trong những doanh nghiệp cung cấp dịch vụ tài chính cá nhân phát triển nhanh nhất tại Việt Nam, với hệ thống chi nhánh phủ rộng từ thành thị đến nông thôn. Từ năm 2017, Mekong Capital đã rót vốn vào F88 và trở thành đối tác chiến lược, góp phần thúc đẩy sự tăng trưởng mạnh mẽ của công ty này.
Cổ phiếu F88 lên sàn UPCoM từ tháng 8/2025. Mã này kết phiên 14/4 ở 131.800 đồng một đơn vị, cao hơn khoảng 40% so với hồi đầu năm nay. Họ đang có kế hoạch chuyển cổ phiếu sang sàn HoSE.
Theo tài liệu chuẩn bị cho phiên họp thường niên ngày 25/4, Chứng khoán Kỹ Thương (TCBS) đặt mục tiêu doanh thu 13.227 tỷ đồng, lợi nhuận trước thuế đạt 7.535 tỷ đồng, lần lượt 26% và 18% so với 2025. Số liệu so sánh không bao gồm khoản thu nhập phát sinh một lần trị giá 726 tỷ đồng được ghi nhận trong quý IV/2025.
Nếu so với số liệu trong báo cáo kiểm toán 2025, doanh thu và lợi nhuận của TCBS tăng lần lượt 17% và 6%. Nếu hoàn thành kế hoạch trên, công ty này sẽ có kết quả cao nhất từ trước đến nay.
Lãnh đạo TCBS cũng kỳ vọng chứng khoán Việt Nam năm nay sẽ hưởng lợi từ việc chính thức được nâng hạng vào tháng 9. Ngoài ra, hạ tầng kỹ thuật, khung pháp lý và sản phẩm mới sẽ là nền tảng tăng trưởng bền vững cho thị trường.
Tại phiên họp năm nay, Hội đồng quản trị TCBS muốn trình cổ đông phương án phát hành 462,3 triệu cổ phiếu để trả cổ tức năm 2024, theo tỷ lệ 20%. Sau khi hoàn tất thương vụ, vốn điều lệ của công ty sẽ tăng lên 27.739 tỷ đồng.
Trong năm 2025, TCBS ghi nhận tổng doanh thu 11.217 tỷ đồng, tăng 47% so với năm 2024. Lợi nhuận trước thuế đạt 7.109 tỷ đồng, cải thiện 48% so với cùng kỳ.
TCBS là công ty con thuộc ngân hàng Kỹ thương (Techcombank), do nhà băng này nắm gần 80%. Trong hai năm trở lại đây, doanh nghiệp là đơn vị đứng đầu ngành chứng khoán về lợi nhuận.
