Chính phủ vừa ban hành Nghị định 93/2026/NĐ-CP quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Nhà giáo. Theo đó, những nhà giáo là giáo sư, phó giáo sư, tiến sĩ hoặc nhà giáo làm việc trong lĩnh vực chuyên sâu đặc thù được nghỉ hưu ở tuổi cao hơn tuổi nghỉ hưu thông thường.
Những người trong diện này có thể kéo dài thời gian làm việc từ 5-10 năm kể từ thời điểm đến tuổi nghỉ hưu, với điều kiện cơ sở giáo dục có nhu cầu, nhà giáo có đủ sức khỏe, tự nguyện và đáp ứng tiêu chuẩn, điều kiện của cơ sở giáo dục.
Cụ thể, với nhà giáo có trình độ tiến sĩ, thời gian nghỉ hưu ở độ tuổi cao hơn không quá 5 tuổi. Tương tự không quá 7 tuổi với nhà giáo là phó giáo sư và không quá 10 tuổi với nhà giáo là giáo sư. Trong thời gian kéo dài công tác, nhà giáo thuộc diện này không giữ chức vụ quản lý.
Tại Điều 19 của Nghị định 93 cũng có hướng dẫn thêm về việc nghỉ hưu ở tuổi cao hơn đối với nhà giáo làm việc trong ngành, lĩnh vực chuyên sâu đặc thù.
Theo đó, trường hợp không có chức danh giáo sư, phó giáo sư hoặc không có trình độ tiến sĩ nhưng có trình độ chuyên môn, nghiệp vụ phù hợp với đặc thù của ngành, lĩnh vực chuyên sâu đặc thù như lĩnh vực y tế, văn hóa, nghệ thuật, thể dục, thể thao có thể được hưởng chế độ nghỉ hưu ở tuổi cao hơn. Thời gian kéo dài trong nhóm này không quá 5 năm.
Với nhóm này, Bộ trưởng Bộ Y tế và Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch sẽ quy định chi tiết về đối tượng, tiêu chuẩn và điều kiện áp dụng.
Theo quy định mới, mỗi năm các cơ sở giáo dục công lập có thể căn cứ vào nhu cầu nhân lực và định hướng phát triển để thông báo chủ trương, nhu cầu sử dụng nhà giáo nghỉ hưu muộn.
Hồ sơ đề nghị được nghỉ hưu ở tuổi cao hơn bao gồm: Đơn đề nghị được nghỉ hưu ở tuổi cao hơn, hồ sơ nhà giáo theo quy định của pháp luật về viên chức. Ngoài ra còn có các tài liệu, minh chứng đáp ứng điều kiện nghỉ hưu ở tuổi cao hơn.
Những nhà giáo đáp ứng điều kiện có thể gửi hồ sơ trực tiếp hoặc trực tuyến trước thời điểm nghỉ hưu ít nhất 6 tháng.
Theo Nghị định, trong vòng 30 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ, cơ sở giáo dục phải xem xét, đánh giá và quyết định việc kéo dài thời gian công tác.
Trường hợp không chấp thuận, các đơn vị cũng phải trả lời bằng văn bản và nêu rõ lý do.
Quyết định nghỉ hưu muộn được gửi trước ít nhất 3 tháng và cập nhật vào hồ sơ điện tử của nhà giáo.
Theo đó, cơ sở giáo dục sẽ ký thỏa thuận hoặc phụ lục hợp đồng làm việc, quy định cụ thể về chế độ, chính sách đối với nhà giáo trong thời gian kéo dài.
Đến đầu tháng 4, hầu hết đại học đưa ra phương án tuyển sinh dự kiến năm 2026. Trong đó, 64 trường đã công bố bảng quy đổi chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế, phổ biến là IELTS, sang điểm môn Tiếng Anh. Điểm này thường được kết hợp với điểm thi tốt nghiệp THPT hoặc học bạ hai môn khác trong tổ hợp để xét tuyển.
11 trường quy đổi IELTS từ 4.0. Đây là mức điểm thấp nhất, cũng là mức giúp thí sinh được miễn thi tốt nghiệp môn Tiếng Anh theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Trong đó, Đại học Sài Gòn và Yersin Đà Lạt tính 7,5 điểm với mốc này.
Quy đổi từ mốc 4.5 IELTS là Đại học Điện lực, Mở Hà Nội, Công nghệ Giao thông vận tải, Học viện Hàng không Việt Nam..., phổ biến bằng 7-8 điểm môn tiếng Anh.
Số còn lại hầu hết yêu cầu IELTS từ 5.0. Nếu có IELTS từ 7.0 trở lên, nhiều trường tính cho thí sinh thành 10 điểm Tiếng Anh, như Đại học Bách khoa Hà Nội, Công nghiệp Hà Nội, Thương mại...
Trong khi đó, 6 trường chỉ tính mức tối đa môn Tiếng Anh nếu có IELTS từ 8.0 trở lên, ví dụ Đại học Ngoại thương, Khoa học và Công nghệ Hà Nội, CMC, Khoa học Tự nhiên TP HCM, Bách khoa TP HCM, Nguyễn Tất Thành.
Danh sách đại học quy đổi điểm IELTS năm 2026 tính đến đầu tháng 4 như sau:
Theo quy chế tuyển sinh ban hành giữa tháng 2, bảng quy đổi chứng chỉ ngoại ngữ phải có tối thiểu 5 mức điểm chênh lệch.
Ngoài quy đổi, nhiều trường cộng điểm khuyến khích cho thí sinh có IELTS như Đại học Kiến trúc Hà Nội, Y tế công cộng, Luật TP HCM, Học viện Kỹ thuật mật mã, Tòa án... Bộ Giáo dục và Đào tạo quy định thí sinh đã quy đổi điểm chứng chỉ ngoại ngữ thì không được cộng điểm khuyến khích.
GS Huỳnh Văn Chương, Cục trưởng Quản lý chất lượng, Bộ Giáo dục và Đào tạo, ngày 10/4 cho biết thông tin trên tại hội nghị về tổ chức kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026. Ngoài hình thức thi trên máy, Bộ thử nghiệm cả dạng đề thi tương thích.
Cơ quan này dự kiến trình Chính phủ đề án thi trên máy tính trong năm nay, thời điểm chính thức tổ chức thi tốt nghiệp THPT trên máy tính chưa được công bố. Bộ đề nghị các địa phương có kế hoạch đầu tư cơ sở vật chất cho trường học để thực hiện việc này, cũng như phục vụ dạy học, kiểm tra thường xuyên.
Đây là yêu cầu của Chính phủ hồi tháng 9 năm ngoái, nằm trong mục tiêu chuyển đổi số toàn diện, phổ cập và ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số, trí tuệ nhân tạo với giáo dục và đào tạo.
Với tuyển sinh đại học, một số trường đã tổ chức thi trên máy tính như kỳ thi đánh giá tư duy (TSA) của Đại học Bách khoa Hà Nội, thi đánh giá năng lực của Đại học Quốc gia Hà Nội (HSA). Song, kỳ thi đánh giá năng lực của Đại học Quốc gia TP HCM với quy mô lớn nhất - khoảng 140.000 thí sinh vẫn thi trên giấy.
6 thay đổi trong kỳ thi tốt nghiệp THPT 2026
Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 diễn ra trong hai ngày 11-12/6, dự kiến hơn một triệu thí sinh. Kết quả thi được công bố vào 8h ngày 1/7.
Tọa đàm "Funding & Networking for Your Academic Future" (tạm dịch: Nguồn tài trợ và cơ hội kết nối cho tương lai học thuật) do Cơ quan trao đổi hàn lâm Đức (DAAD) và Đại học Bách khoa Hà Nội tổ chức ngày 10/4.
Ông Felix Wagenfeld, Giám đốc Văn phòng DAAD tại Hà Nội, cho hay có 5 loại học bổng của cơ quan này mà học viên cao học (thạc sĩ, nghiên cứu sinh và nhà nghiên cứu mới) có thể ứng tuyển.
Trong đó, tài trợ nghiên cứu dành cho các tiến sĩ mới lấy bằng trong 4 năm trở lại đây. Các nhà nghiên cứu kỳ cựu hơn có thể ứng tuyển chương trình GROW.
Chi tiết về điều kiện của từng loại có trên website của DAAD. Ứng viên cần kết quả học thuật tốt (tốt nghiệp bằng giỏi), có khả năng dùng tiếng Anh (lý tưởng là IELTS 6.5) và định hướng học tập/đề cương nghiên cứu thuyết phục.
Ngoài học bổng chính phủ, sinh viên nước ngoài có thể xin tài trợ từ các tổ chức học thuật như quỹ Học bổng Alexander von Humboldt, DFG, Viện Max Planck, Hiệp hội Helmholtz, Leibniz,...
Học bổng
Giá trị
Thời gian áp dụng
Thạc sĩ ngành STEM
992 euro/tháng
Toàn chương trình học
Tiến sĩ toàn thời gian tại Đức hoặc được đồng hướng dẫn bởi một giáo sư người Việt
1.400 euro/tháng
Toàn bộ thời gian ở Đức
Trao đổi tiến sĩ giữa DAAD-Đại học Bách khoa Hà Nội
Tối đa 2.150 euro/tháng
2 tuần - 3 tháng
Tài trợ nghiên cứu (dành cho bậc tiến sĩ và sau tiến sĩ)
1.400 euro/tháng
2-12 tháng (nghiên cứu sinh), 2-6 tháng (sau tiến sĩ)
GROW
1.400 - 2.150 euro/tháng
1-6 tháng
Đại diện của DAAD cho hay thuận lợi với các nhà nghiên cứu là Đức có mạng lưới nghiên cứu rộng: ngoài 420 trường đại học, nước này có 1.000 viện nghiên cứu công cùng 29.000 công ty nghiên cứu. Năm 2023, Đức đầu tư 130 tỷ euro cho nghiên cứu, tương đương 3,1% GDP, nhiều hơn bất kỳ nước châu Âu nào. Nước này cũng sản sinh nhiều tiến sĩ nhất EU, đứng thứ 5 thế giới về số lượng đơn đăng ký bằng sáng chế, tập trung vào trí tuệ nhân tạo, công nghệ lượng tử, vi điện tử, công nghệ sinh học, giao thông và năng lượng trung hòa khí hậu.
PGS. TS. Nguyễn Đắc Trung, Trưởng Ban Hợp tác và Kết nối, Đại học Bách khoa Hà Nội, nhìn nhận các cơ sở nghiên cứu của Đức có chất lượng, phương pháp và thói quen nghiên cứu thực chất, có tính ứng dụng cao, đồng thời sẵn sàng chia sẻ cơ hội để sinh viên nước ngoài học và thực hành các công nghệ lõi - điều mà không nhiều môi trường có.
Các kênh thông tin chính thống về du học Đức
Đức hiện có 2,9 triệu sinh viên, du học sinh chiếm 16%. Năm học 2024-2025, 420.000 sinh viên quốc tế đổ tới Đức - đông nhất từ trước đến nay, biến quốc gia này thành một trong những điểm đến nóng nhất ngoài Mỹ, Canada, Australia và Anh. Ước tính 7.000 người Việt đang du học bậc đại học trở lên tại đây, theo DAAD.
