Sớm 27/3 – ngày mà các đại học Ivy League trả kết quả, Nguyễn Quang Anh, học sinh trường Quốc tế St. Paul Hà Nội, hồi hộp ngồi trước màn hình máy tính. Nộp hồ sơ vào 5 trường ở nhóm này, nam sinh nhận bốn thông báo trượt. Ngỡ cơ hội đã khép lại, Quang Anh bất ngờ khi mở lá thư cuối từ Đại học Cornell và thấy dòng chữ “Congratulations” (Chúc mừng).
“Em vỡ òa”, Quang Anh nói.
Cornell hiện đứng thứ 12 trên bảng xếp hạng đại học Mỹ, với tỷ lệ chấp nhận 8%, theo US News. Ngoài trường này, Quang Anh cũng đỗ Đại học Nam California (top 28) và Đại học California ở San Diego (top 29).
Có định hướng du học từ những năm cuối THCS, Quang Anh đặt mục tiêu vào lớp chuyên Anh, trường THPT chuyên Hà Nội – Amsterdam (Ams), nhưng trượt. Dù buồn vì “cú vấp” này, em không để tâm trạng ủ ê kéo dài, mà quyết định nhập học trường Quốc tế St. Paul Hà Nội, điều chỉnh lại lộ trình của mình.
Quang Anh theo học 10 môn AP (Advanced Placement) – chương trình nâng cao dành cho học sinh THPT, tập trung lĩnh vực khoa học tự nhiên như Giải tích, Khoa học môi trường, Sinh học, Vật lý và Hóa học. Kết quả, em đạt điểm tuyệt đối 5/5 ở bốn môn, còn lại đều được 4/5 điểm. Quang Anh cũng thi và đạt SAT 1540/1600, IELTS 8.0 khi còn học lớp 11.
Nam sinh nhìn nhận học các môn AP giúp sớm tiếp cận với kiến thức đại cương ở đại học, đồng thời nhận ra mình không thích Kỹ thuật cơ khí như định hướng. Thay vào đó, em thấy hứng thú với Kỹ thuật môi trường – lĩnh vực có thể ứng dụng khoa học để giải quyết các vấn đề phát triển bền vững.
Xác định được ngành học, Quang Anh có hướng hoạt động ngoại khóa rõ ràng hơn chứ không dàn trải như trước. Nam sinh tâm đắc với dự án chế tạo drone (máy bay không người lái) đo độ ô nhiễm không khí, tham gia cùng các sinh viên, giảng viên trường Đại học Thủy lợi vào giữa năm 2025.
Em kể được học lắp rắp drone, tìm hiểu về cảm biến và cách lập trình thu thập dữ liệu. Nam sinh thấy drone có thể áp dụng để giải quyết nhiều khâu trong các dự án về môi trường.
“Em không chỉ tham gia cho có, mà thực sự muốn hiểu về các giải pháp bảo vệ, phát triển môi trường bền vững”, nam sinh nói.
Những trải nghiệm thực tế trở thành chất liệu cho bài luận chính của Quang Anh. Nam sinh mở đầu bằng câu chuyện mà mình thấy thường ngày: ô nhiễm không khí ở Hà Nội, với hình ảnh bầu trời mờ đục do bụi mịn. Từ đó, Quang Anh bày tỏ khao khát được học về Kỹ thuật môi trường, để tìm ra giải pháp bảo vệ sức khỏe cộng đồng, đảm bảo mục tiêu phát triển bền vững.
Giai đoạn sát hạn nộp hồ sơ là lúc Quang Anh chịu nhiều áp lực nhất, bởi ngoài học tập còn lo hoạt động ngoại khóa và viết luận, việc nào cũng “cần làm ngay”.
Em chia nhỏ công việc theo thứ tự ưu tiên, tập trung xử lý dứt điểm từng phần. Có những buổi, nam sinh chỉ viết luận, không làm thêm việc khác để tập trung.
Tự đánh giá, Quang Anh thấy điểm mạnh trong hồ sơ là “kể được một câu chuyện hay”, bài luận và hoạt động thể hiện rõ định hướng và mục tiêu khi tới Mỹ. Nam sinh cũng học thêm 4 môn AP khác, liên quan trực tiếp tới ngành Kỹ thuật môi trường để bắt nhịp chương trình đại học tốt hơn.
Thầy Gus Marantos, Cố vấn hướng nghiệp đại học, Điều phối viên chương trình AP của trường St. Paul, đánh giá Quang Anh trong nhóm học giỏi nhất trường bởi sự tò mò và kỷ luật.
“Các đại học Mỹ thích những học sinh dám thử thách bản thân. Quang Anh đã chứng minh được năng lực ở trình độ đại học ngay từ khi chưa tốt nghiệp phổ thông”, thầy Gus nhận xét.
Nhìn lại hành trình đã qua, Quang Anh cho rằng trượt trường chuyên không phải là thất bại mà là bước ngoặt quan trọng.
“Miễn là không từ bỏ, sẽ luôn có con đường khác để theo đuổi mục tiêu”, nam sinh đúc rút. Sau khi tốt nghiệp tại Mỹ, em dự định trở về Việt Nam, tham gia vào các dự án phát triển bền vững.
Sáng nay (13.4), bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Nguyệt Cầu, Giám đốc Trạm Y tế phường Tân Định, đã có buổi nói chuyện với nhiều thông tin bổ ích cùng các em học sinh Trường tiểu học Trần Khánh Dư, phường Tân Định, TP.HCM. Trong bối cảnh an toàn thực phẩm, đặc biệt an toàn bữa ăn bán trú, phòng tránh ngộ độc thực phẩm đang được phụ huynh TP.HCM quan tâm, bác sĩ đưa ra nhiều lời khuyên.
Trước tiên, bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Nguyệt Cầu khuyên học sinh phải biết nhận diện đâu là thực phẩm an toàn, các em chỉ nên ăn những sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, không quá hạn sử dụng.
Kế đó, bác sĩ Cầu chỉ ra 3 nhóm nguyên nhân gây ngộ độc thực phẩm. Nhóm 1 là những vi khuẩn tí hon trong thức ăn ôi thiu, trong bánh tráng trộn lề đường; hải sản bị ươn, thức ăn hết hạn sử dụng...; nhóm 2 là nhóm hóa chất như thuốc bảo vệ thực vật; phẩm màu; hàn the; chất kích giá đỗ để chúng mập mạp; và nhóm những độc tố tự nhiên có trong cá nóc, nấm độc màu sắc sặc sỡ, mầm khoai tây, măng tre, khoai mì, đậu phộng bị mốc...
"Các em nên nhớ khi đi cắm trại, đi chơi, không tùy tiện hái nấm rồi ăn nấm mọc ngoài tự nhiên. Với những củ khoai tây, đừng ăn khi chúng đã mọc mầm; với măng tre, phải được luộc, đổ hết nước đi, ngâm kỹ rồi mới ăn. Với củ khoai mì cũng vậy, chúng ta phải nhắc cha mẹ lột vỏ khoai mì, ngâm nước, rồi mới luộc ăn, không được lột vỏ rồi ăn liền, rất dễ bị ngộ độc", bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Nguyệt Cầu nói.
Đáng chú ý, bác sĩ cũng nhấn mạnh: "Vi khuẩn không chỉ nằm trong thực phẩm, nó còn núp trên bàn tay của chúng ta. Do đó, trước khi ăn, các em phải rửa tay sạch sẽ, theo quy trình rửa tay 6 bước, rửa tay với xà phòng. Các thời điểm cần phải rửa tay là trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh xong, sau khi ho/hắt hơi và khi tay bị dơ (bẩn)".
"Thầy cô cũng cần chú ý xem nhà vệ sinh trường học của mình thì xà phòng hết hay còn, nếu hết xà phòng rửa tay là phải bổ sung liền. Sau khi ra chơi thời gian dài, các em học sinh phải rửa tay sạch sẽ. Nhiều em khi ra chơi xong, trời nóng, đưa tay lau mặt, vi khuẩn dễ xâm nhập vào cơ thể. Rồi nhiều em học sinh không chú ý, sau khi chơi với thú cưng như chó, mèo, các em cũng phải rửa tay", bác sĩ lưu ý.
Bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Nguyệt Cầu, Giám đốc Trạm Y tế phường Tân Định, dặn học sinh 5 kỹ năng kiểm tra trước khi ăn, phòng ngừa nguy cơ ngộ độc thực phẩm:
Đâu là dấu hiệu nhận biết mình bị ngộ độc thức ăn? Về vấn đề này, bác sĩ Nguyệt Cầu cho biết các dấu hiệu có thể đến sau khi ăn vài phút, vài giờ, thậm chí có thể sau một ngày. Như các em có thể bị nôn/ói; đau bụng; tiêu chảy; sốt...
"Khi nghi ngờ khi bị ngộ độc thực phẩm, các em cần báo ngay với thầy cô hoặc ba mẹ, không được giấu tình trạng sức khỏe bản thân, không được tự ý dùng thuốc", bác sĩ dặn học sinh.
Đồng thời, Giám đốc Trạm Y tế phường Tân Định, TP.HCM cũng dặn dò học sinh, đang trong những ngày TP.HCM rất nắng nóng, các em phải uống đủ nước, ra chơi xong phải uống nước, bình nước cá nhân phải được vệ sinh thường xuyên, mỗi ngày, để đảm bảo vệ sinh, phòng tránh vi khuẩn lây bệnh...
Trường hướng tới nâng cao chất lượng đội ngũ nhân sự, đặt mục tiêu tăng mạnh đội ngũ giảng viên trình độ cao, phấn đấu tăng gấp đôi số lượng tiến sĩ với việc bổ sung thêm gần 250 tiến sĩ. Trong đó 50% đạt học hàm giáo sư, phó giáo sư và nâng gấp đôi số lượng công bố quốc tế trong 5 năm tới.
Thông tin được PGS.TS Trần Lê Quan - Hiệu trưởng Trường đại học Khoa học tự nhiên (Đại học Quốc gia TP.HCM) - công bố trong chiến lược phát triển đến năm 2030 của trường trong định hướng tăng trưởng chung của Đại học Quốc gia TP.HCM.
Hoạt động nghiên cứu của trường cũng ghi nhận những bước tiến đáng kể. Số lượng công bố quốc tế tăng trưởng ổn định 10-15% mỗi năm với gần 4.000 bài báo được công bố trên cơ sở dữ liệu Scopus trong 5 năm qua.
Khoảng 1.200 đề tài khoa học các cấp với tổng kinh phí hơn 200 tỉ đồng đã được trường triển khai hiệu quả.
Nhiều phòng thí nghiệm trọng điểm, nhóm nghiên cứu mạnh, sáng chế và sản phẩm chuyển giao công nghệ đã ra đời, góp phần giải quyết các vấn đề thực tiễn cho địa phương và doanh nghiệp.
"Với chiến lược này, Trường đại học Khoa học tự nhiên đặt mục tiêu trở thành trung tâm đào tạo và nghiên cứu hàng đầu, góp phần nâng tầm chất lượng giáo dục và khoa học Việt Nam trong giai đoạn tới", ông Quan nhấn mạnh.
Trường đại học Khoa học tự nhiên (Đại học Quốc gia TP.HCM) hiện có 1.070 viên chức, người lao động. Trong đó có 10 giáo sư, 66 phó giáo sư, 246 tiến sĩ và 404 thạc sĩ đang công tác tại 10 khoa, 11 phòng chức năng, thư viện, 8 trung tâm, 1 viện và 8 phòng thí nghiệm.
Tỉ lệ giảng viên có trình độ tiến sĩ chiếm hơn 60% và đang tiếp tục có xu hướng tăng trong những năm tới. Đến nay, quy mô đào tạo của trường đạt gần 18.000 sinh viên đại học cùng khoảng 2.500 học viên sau đại học và nghiên cứu sinh.
Trường đào tạo 31 chương trình đại học, 37 chương trình thạc sĩ và 31 chương trình tiến sĩ, trải dài 8 lĩnh vực trọng điểm như: khoa học tự nhiên, khoa học sự sống, kỹ thuật, công nghệ thông tin, toán - thống kê, môi trường và giáo dục.
Hệ sinh thái hợp tác quốc tế của trường ngày càng mở rộng với gần 60 đối tác và hơn 120 thỏa thuận hợp tác, triển khai nhiều chương trình liên kết đào tạo và đồng hướng dẫn nghiên cứu sinh, giúp nhà trường hội nhập sâu rộng trong khu vực và quốc tế.
Sáng 11-4, tại Hà Nội, diễn ra hội thảo Tương lai ngành bán dẫn: Giải mã con chip, định hình tương lai, giúp các bạn học sinh hiểu rõ cơ hội nghề nghiệp, có thêm định hướng trong ngành bán dẫn.
Tại hội thảo, do Viện Đại học quốc tế FPT (Tập đoàn FPT) tổ chức, PGS.TS Phạm Thị Liên - Giám đốc đào tạo Đại học Gachon tại Việt Nam - cho biết theo dự báo, thị trường nhân lực bán dẫn toàn cầu có thể đạt quy mô 1.000 tỉ USD vào năm 2030.
Tuy nhiên sự phát triển mạnh mẽ này kéo theo sự thiếu hụt về nguồn nhân lực. Trong đó đến cuối 2030, toàn cầu dự kiến thiếu khoảng 1 triệu kỹ sư bán dẫn.
Để khắc phục sự thiếu hụt nguồn nhân lực, Việt Nam đã đặt mục tiêu quốc gia đào tạo 50.000 kỹ sư bán dẫn đến năm 2030. Tuy nhiên thời điểm hiện tại mới đáp ứng khoảng 20% nguồn nhân lực trên thị trường.
"Ngoài thiếu hụt số lượng, hiện chúng ta còn đang thiếu hụt về chất lượng. Các kỹ sư khi được đào tạo ra gặp một số hạn chế về khả năng làm việc trong môi trường quốc tế.
Cụ thể như thiếu hụt trầm trọng kỹ sư thiết kế vi mạch và quy trình sản xuất, thiếu kinh nghiệm thực chiến. Đặc biệt, còn gặp rào cản ngoại ngữ khi làm việc tại môi trường có yếu tố nước ngoài", bà Liên nói.
Theo bà Liên, bán dẫn là một ngành học mới, học liệu mới gần như đều được cập nhật bằng tiếng Anh. Khi có khả năng ngoại ngữ tốt, sinh viên có thể tiếp cận, đọc hiểu tài liệu nhanh hơn nhiều lần. Nếu ngoại ngữ không tốt, sinh viên dễ bị lạc hậu, bỏ sau về kiến thức.
"Để học tốt lĩnh vực bán dẫn, người học cần có trình độ IELTS tối thiểu từ 5.5. Ngoại ngữ sẽ như một tấm "hộ chiếu" để những người theo đuổi bán dẫn cập nhật kiến thức toàn cầu, đi được đường dài trong học tập, phát triển sự nghiệp", bà Liên nói thêm nếu cùng năng lực, người có ngoại ngữ lương có thể cao hơn gấp 1,5 lần.
Còn tiến sĩ Jimmy Le - Phó viện trưởng Viện Quantum AI, Tập đoàn FPT - cho rằng để phát triển bản thân, mỗi người cần phải vượt qua các rào cản về ngôn ngữ, văn hóa, phá vỡ những giới hạn để thể hiện năng lực bản thân.
Ông Jimmy Le cho rằng học sinh THPT tại Việt Nam có nhiều tiềm năng, nằm trong top 34 trình độ học sinh toàn cầu. Tuy nhiên các em cần tự tin hơn trong việc học tập, kết nối kiến thức, thể hiện năng lực bản thân để cạnh tranh với toàn cầu.
"Nếu chúng ta cứ chọn việc dễ thì không bao giờ việc đến với chúng ta. Hãy chọn công việc có nhiều thách thức, việc khó, để chúng ta cố gắng. Chúng ta hơn người khác là nhờ sự vượt khó", ông Jimmy Le nhắn nhủ các bạn học sinh khi chọn ngành công nghiệp chiến lược như bán dẫn cần có sự đầu tư, quyết tâm, quyết liệt vô cùng lớn.
Theo ThS Võ Hoài Xuân - Phó giám đốc Trung tâm Đổi mới sáng tạo quốc gia (NIC), ngành công nghiệp bán dẫn của Việt Nam cho thấy tiềm năng tăng trưởng mạnh mẽ với sự gia nhập của các tập đoàn hàng đầu thế giới và sự tham gia của nhiều doanh nghiệp lớn. Hiện Việt Nam có hơn 50 công ty thiết kế, 15 công ty đóng gói và kiểm tra vi mạch…
Ông Xuân cho biết phát triển công nghiệp bán dẫn là nhiệm vụ khó khăn liên quan đến các ngành với nhiều thách thức. Trong đó hệ sinh thái công nghiệp bán dẫn trong nước vẫn trong giai đoạn hình thành, tiếp tục phát triển để tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị bán dẫn toàn cầu.
Hiện nguồn lực chất lượng cao còn thiếu, đặc biệt là đội ngũ kỹ sư thực hành và nhân lực trình độ chuyên sâu; hạ tầng kỹ thuật tiêu chuẩn cao. Do đó lĩnh vực bán dẫn cần tiếp tục mở rộng hợp tác quốc tế và đi vào chiều sâu, đặc biệt trong chuyển giao công nghệ, đào tạo nhân lực.
Tại hội thảo, Trường đại học FPT và Đại học Gachon (Hàn Quốc) cũng đã ra mắt chương trình cử nhân công nghệ bán dẫn do hai bên hợp tác. Sinh viên theo học sẽ có cơ hội học tập 2 năm ở Việt Nam và 2 năm tại Hàn Quốc.
