Sự xuất hiện bất ngờ của Phan Nghinh Tử trên đường phố Thâm Quyến mới đây nhận được sự quan tâm lớn trên mạng xã hội Trung Quốc. Nữ diễn viên từng đóng vai Võ Tắc Thiên đang ghi hình quảng bá cho một sự kiện sắp tới tại Thành Đô. Dù đã ở tuổi U80 và sống kín tiếng những năm gần đây, vẻ ngoài của bà vẫn khiến người đi đường ngỡ ngàng.
Nữ diễn viên từng tiết lộ để duy trì làn da và vóc dáng gọn gàng, bà luôn tuân thủ lối sống kỷ luật, đặc biệt chú trọng đến chế độ ăn uống thuận tự nhiên. Thực phẩm yêu thích của Phan Nghinh Tử là trái cây và các loại hạt, trong đó táo và chuối là hai lựa chọn ưu tiên hàng đầu. “Tôi ăn một quả táo và một quả chuối mỗi ngày. Táo rất tốt cho phụ nữ, giúp ngăn ngừa ung thư vú và chống lão hóa”, bà nói.
Bên cạnh chế độ dinh dưỡng, Phan Nghinh Tử còn đặc biệt chú trọng tập luyện và bảo vệ da. Bà duy trì thói quen thoa kem chống nắng hàng ngày, uống nước mật ong vào sáng sớm khi bụng đói, massage vùng mắt và luôn ưu tiên việc cấp ẩm trong quy trình dưỡng da. Thậm chí, bà còn sử dụng đá biền để massage các huyệt đạo trên mặt. Những thói quen dù có vẻ đơn giản nhưng nhờ được duy trì bền bỉ, chúng đã trở thành “vũ khí bí mật” giúp bà giữ vững vẻ ngoài “không tuổi”.
Phân tích sâu hơn về thực đơn của Phan Nghinh Tử, chuyên gia dinh dưỡng Đài Loan Hứa Thụy Hàm cho biết hiện chưa có đủ bằng chứng khoa học để khẳng định chắc chắn việc ăn một quả táo mỗi ngày sẽ ngăn ngừa được ung thư vú, bởi căn bệnh này phụ thuộc vào nhiều yếu tố song không thể phủ nhận táo là loại trái cây hỗ trợ sức khỏe tự nhiên, với mật độ dinh dưỡng cao nhờ sở hữu hàm lượng dồi dào các chất xơ và hợp chất thực vật.
Các hợp chất thực vật như polyphenol, quercetin và pectin trong táo có khả năng chống oxy hóa mạnh mẽ, giúp giảm tổn thương tế bào và hỗ trợ hệ tiêu hóa hoạt động ổn định. Những chất này đóng vai trò như một “lá chắn” giúp cơ thể kháng viêm và chống lại các gốc tự do gây hại cho tế bào. Đặc biệt, các nghiên cứu cho thấy chúng có khả năng ngăn chặn sự phát triển của tế bào u bướu và giúp cơ thể tự đào thải những tế bào bất thường.
Chuyên gia giải thích thêm hàm lượng pectin trong táo, một loại chất xơ hòa tan, đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sự cân bằng của hệ vi sinh đường ruột. Bên cạnh đó, hoạt chất này còn hỗ trợ giảm nồng độ cholesterol, thúc đẩy quá trình trao đổi chất và góp phần điều hòa hệ miễn dịch của cơ thể.
Sự kết hợp giữa táo và chuối, vốn giàu kali và vitamin B6, như thực đơn của “Võ Tắc Thiên”, được đánh giá là công thức vàng, giúp điều hòa huyết áp, giảm cholesterol xấu và thúc đẩy quá trình trao đổi chất, đặc biệt có lợi cho sức khỏe tim mạch và làn da của phụ nữ ở độ tuổi trung và cao niên.
Bên cạnh việc bổ sung trái cây, chuyên gia dinh dưỡng Hứa Thụy Hàm cũng lưu ý những người trên 70 tuổi cần đảm bảo một chế độ ăn uống cân bằng, trong đó quan trọng nhất là việc cung cấp đủ lượng protein cho cơ thể. Khi tuổi tác càng cao, khối lượng cơ bắp rất dễ bị suy giảm, khiến vai trò của protein trở nên thiết yếu hơn bao giờ hết. Chuyên gia khuyến nghị người cao tuổi nên bổ sung các loại đạm chất lượng cao vào mỗi bữa ăn như cá, các sản phẩm từ đậu nành, trứng hoặc sữa để duy trì sức bền của cơ bắp và củng cố chức năng của hệ miễn dịch.
Song song với việc duy trì cơ bắp, người cao tuổi cũng cần đặc biệt lưu ý đến việc bổ sung canxi và vitamin D bởi đây là giai đoạn quá trình mất xương diễn ra rất nhanh. Vitamin D có thể được bổ sung thông qua các thực phẩm như trứng, cá hồi, cá thu, sữa và các loại nấm khô. Riêng với canxi, nguồn dưỡng chất này dồi dào nhất trong sữa, các loại hạt cùng những món ăn quen thuộc như cá nhỏ hay tôm khô.
Dù trái cây mang lại nhiều lợi ích tuyệt vời, người cao tuổi không nên dùng trái cây để thay thế hoàn toàn cho các bữa ăn chính. Việc tiêu thụ quá nhiều hoa quả có thể dẫn đến cảm giác no giả, làm giảm lượng thực phẩm cần thiết trong bữa chính, từ đó gây ra tình trạng mất cân bằng dinh dưỡng. Hơn nữa, thói quen này còn dễ khiến đường huyết dao động thất thường và vô tình làm cắt giảm các nhóm dưỡng chất quan trọng khác mà cơ thể cần để duy trì sức khỏe tổng thể.
Bên cạnh việc cân đối các nhóm chất, người cao tuổi cũng cần có cái nhìn đúng về chế độ ăn thanh đạm. Ăn thanh đạm nên được hiểu là việc hạn chế đồ chiên rán, giảm bớt muối và các loại nước sốt đậm đặc, không đồng nghĩa với việc kiêng khem thái quá. Nếu thực đơn quá nghèo nàn dẫn đến thiếu hụt chất béo, cơ thể sẽ phải đối mặt với nhiều hệ lụy như hệ tiêu hóa hoạt động kém, rối loạn quá trình tổng hợp hormone và khiến làn da nhanh chóng bị lão hóa, mất đi độ săn chắc.
Phan Nghinh Tử sinh năm 1949, đóng phim từ thập niên 1960 và lưu dấu ấn qua Thần điêu đại hiệp, Nhất đại nữ hoàng Võ Tắc Thiên… Vai Võ Tắc Thiên giúp bà vang danh ở một số nước châu Á. Phim gần nhất bà tham gia là Li ca hành đóng cùng các sao trẻ Lý Nhất Đồng, Hứa Khải. Nghệ sĩ chọn sống độc thân từ năm 28 tuổi, sau khi ly hôn tài tử Trần Hồng Liệt.
Một thìa canh (khoảng 7 g) hạt lanh xay cung cấp:
Calo: 37
Protein: 1 g
Chất béo: 3 g (chủ yếu là chất béo không bão hòa có lợi)
Chất xơ: 2 g (chiếm gần 30% trọng lượng hạt)
Giá trị cơ thể cần hàng ngày:
Thiamine (Vitamin B1): 10% DV
Đồng: 9% DV
Mangan: 8% DV
Magie: 7% DV
Hạt lanh còn chứa selen, kẽm, vitamin B6, sắt và folate, tạo nên một tổ hợp vi chất tốt cho sức khỏe tổng thể.
Lợi ích
Giàu axit béo omega-3
Nếu cá hồi cung cấp omega-3 động vật nổi bật thì hạt lanh là một trong những nguồn omega-3 hàng đầu từ thực vật. Loại hạt này giàu axit alpha-linolenic (ALA) - loại axit béo thiết yếu mà cơ thể không tự tổng hợp được.
ALA trong hạt lanh có thể giúp giảm viêm mạn tính, góp phần hạn chế hình thành mảng bám trong mạch máu và giảm nguy cơ mắc bệnh tim mạch, đột quỵ. Với người ăn chay hoặc ít ăn cá, hạt lanh là lựa chọn thay thế phù hợp để bổ sung omega-3.
Phòng ung thư
Hạt lanh nổi bật với hàm lượng lignans rất cao, hơn nhiều lần so với các thực phẩm thực vật khác. Đây là hợp chất phytoestrogen, có đặc tính chống oxy hóa, có thể giúp điều hòa nội tiết và giảm nguy cơ ung thư, đặc biệt là ung thư vú ở phụ nữ sau mãn kinh.
Giàu chất xơ hỗ trợ tiêu hóa
Chất xơ là thành phần không thể thiếu để duy trì hệ tiêu hóa khỏe mạnh. Hạt lanh cung cấp cả hai loại chất xơ quan trọng gồm hòa tan và không hòa tan. Chất xơ hòa tan hỗ trợ ổn định đường huyết, giảm cholesterol và tạo cảm giác no lâu, trong khi chất xơ không hòa tan thúc đẩy nhu động ruột, ngăn táo bón. Sự kết hợp này còn nuôi dưỡng hệ vi sinh vật có lợi trong ruột, giúp tăng cường sức đề kháng cho cơ thể.
Giảm mức cholesterol
Nhờ nguồn giàu chất xơ, lignan và axit béo omega-3, ăn hạt lanh giúp giảm hấp thu cholesterol trong ruột. Hiệu quả tốt hơn khi dùng ở dạng xay nhuyễn thay vì dạng nguyên hạt và thêm vào thức ăn.
Ổn định đường huyết và kiểm soát cân nặng
Hạt lanh là lựa chọn phù hợp cho người mắc tiểu đường type 2 và những người muốn kiểm soát cân nặng. Chất xơ hòa tan trong hạt lanh làm chậm hấp thu đường, hạn chế tăng đường huyết sau ăn và cải thiện độ nhạy insulin. Đồng thời, lượng chất xơ dồi dào trong loại hạt này còn tạo cảm giác no lâu, giảm cảm giác thèm ăn, hỗ trợ kiểm soát lượng calo nạp vào. Nhờ đó, việc giảm cân trở nên bền vững và ít gây mệt mỏi hơn.
Để tận dụng tối đa giá trị dinh dưỡng, nên ưu tiên dùng hạt lanh xay thay vì hạt nguyên vì lớp vỏ cứng khiến cơ thể khó hấp thụ dưỡng chất. Bạn có thể dễ dàng thêm hạt lanh vào bữa ăn hàng ngày như rắc vào yến mạch, sữa chua, sinh tố hoặc dùng khi làm bánh. Hạt lanh xay còn có thể thay thế trứng trong nấu ăn chay hoặc dùng dầu hạt lanh để trộn salad (không nên đun ở nhiệt độ cao).
Dù có nhiều lợi ích, hạt lanh cần được sử dụng điều độ. Do giàu chất xơ, nên bắt đầu với lượng nhỏ và tăng dần để tránh đầy hơi, đồng thời uống đủ nước. Phụ nữ mang thai, cho con bú hoặc người có bệnh lý liên quan hormone nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi dùng. Ngoài ra, hạt lanh có thể ảnh hưởng đến hấp thu thuốc hoặc gây dị ứng ở một số trường hợp ít gặp.
Theo các chuyên gia dinh dưỡng, lựa chọn món ăn sáng phù hợp có thể giúp “giải nhiệt từ bên trong”. Một trong những gợi ý đáng chú ý là cháo cá rau đắng - món quen thuộc của người Việt nhưng lại hội tụ nhiều yếu tố tốt cho sức khỏe trong mùa nắng nóng.
Trong thời tiết oi bức, bữa sáng nên ưu tiên các món “nhẹ, giàu nước và dễ tiêu” để giúp cơ thể thích nghi với nhiệt độ cao. Các món dạng cháo được đánh giá cao vì vừa bổ sung nước, vừa không gây áp lực lên hệ tiêu hóa, theo NDTV (Ấn Độ).
Cháo cá rau đắng là sự kết hợp giữa protein dễ hấp thu từ cá và chất xơ từ rau xanh. Đặc biệt, rau đắng có vị thanh mát, thường được xem là loại rau giúp “làm dịu cơ thể” trong những ngày nóng.
Theo Rupali Datta, chuyên gia dinh dưỡng lâm sàng Ấn Độ, các loại rau có vị đắng tự nhiên thường hỗ trợ tiêu hóa tốt hơn và giúp cơ thể cảm thấy “nhẹ” hơn trong điều kiện nhiệt độ cao. Bà cho rằng việc kết hợp rau xanh với các món ăn mềm như cháo là lựa chọn lý tưởng cho bữa sáng mùa nắng nóng.
Bên cạnh đó, cá là nguồn protein ít chất béo, dễ tiêu hơn so với thịt đỏ. Điều này giúp cơ thể hấp thu dinh dưỡng hiệu quả mà không gây cảm giác đầy bụng hay khó chịu - vấn đề thường gặp trong thời tiết nóng.
Theo Anju Sood, chuyên gia dinh dưỡng tại Ấn Độ, trong mùa nắng nóng, cơ thể cần được bổ sung nước không chỉ qua đồ uống mà còn từ thực phẩm. Các món ăn dạng lỏng như cháo giúp bù nước, hỗ trợ cân bằng điện giải và duy trì năng lượng ổn định suốt buổi sáng.
Quan điểm này cũng được nhiều chuyên gia dinh dưỡng châu Á đồng thuận, khi cho rằng bữa sáng quá nhiều dầu mỡ hoặc khô cứng có thể khiến cơ thể “sinh nhiệt”, làm tăng cảm giác mệt mỏi và uể oải.
Để món cháo cá rau đắng thực sự trở thành “món giải nhiệt”, các chuyên gia khuyến nghị:
Ngoài ra, nên hạn chế tiêu, ớt hoặc gia vị cay vì có thể làm cơ thể sinh nhiệt nhiều hơn trong mùa nóng.
Các chuyên gia dinh dưỡng cho rằng, không cần tìm kiếm những thực phẩm đắt tiền hay cầu kỳ, nhiều món ăn truyền thống đã sẵn phù hợp với điều kiện khí hậu. Cháo cá rau đắng là ví dụ điển hình khi vừa dễ nấu, vừa đáp ứng tiêu chí “mát - nhẹ - đủ chất”.
Chỉ cần một tô cháo vào buổi sáng, bạn không chỉ bắt đầu ngày mới nhẹ nhàng hơn mà còn giúp cơ thể thích nghi tốt với nắng nóng, hạn chế mệt mỏi và duy trì sức khỏe lâu dài.
Bác sĩ chuyên khoa 1 Lê Cao Trí, Trung tâm Da - U máu, Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM, cho biết bức xạ tia cực tím (UV) là một trong những tác nhân gây hại phổ biến nhất cho da, đặc biệt vào mùa hè. Tiếp xúc kéo dài mà không bảo vệ đúng cách có thể gây cháy nắng, lão hóa sớm, tăng sắc tố như nám, tàn nhang, thậm chí làm tăng nguy cơ ung thư da. Trong điều kiện khí hậu nhiệt đới như Việt Nam, cường độ tia UV thường ở mức cao, vì vậy việc hiểu đúng cách chọn và sử dụng kem chống nắng là cần thiết với mọi lứa tuổi.
Theo khuyến cáo của Viện Hàn lâm Da liễu Mỹ (AAD), một sản phẩm chống nắng hiệu quả cần đáp ứng 3 tiêu chí: phổ rộng, SPF từ 30 trở lên và có khả năng chống nước. Trong đó, phổ rộng là yếu tố quan trọng nhất vì chỉ khi bảo vệ được cả tia UVA và UVB, sản phẩm mới giúp ngăn ngừa toàn diện cháy nắng, lão hóa và sạm da.
Kem chống nắng SPF 30 có thể chặn khoảng 97% tia UVB, nhưng không có sản phẩm nào bảo vệ tuyệt đối 100%. Khả năng chống nước đặc biệt cần thiết trong mùa nóng khi cơ thể dễ đổ mồ hôi hoặc tiếp xúc nước, với hiệu quả duy trì khoảng 40 - 80 phút tùy loại.
Việc lựa chọn sản phẩm cần phù hợp với từng loại da. Người da dầu hoặc da mụn nên ưu tiên sản phẩm “oil-free”, “non-comedogenic” để tránh bít tắc lỗ chân lông. Da khô nên chọn loại có thêm thành phần dưỡng ẩm. Với da nhạy cảm, kem chống nắng vật lý chứa zinc oxide hoặc titanium dioxide thường ít gây kích ứng hơn và nên tránh sản phẩm có hương liệu.
Hiện nay, kem chống nắng được chia thành 3 dạng: vật lý, hóa học và kết hợp (hybrid). Loại vật lý hoạt động bằng cách phản xạ tia UV, ít gây kích ứng; loại hóa học hấp thụ tia UV, kết cấu nhẹ, dễ tán; còn loại kết hợp mang đặc điểm của cả hai. Cả ba loại đều có thể bảo vệ hiệu quả nếu đáp ứng đủ các tiêu chí cơ bản. Tuy nhiên, không có sản phẩm nào thực sự không thấm nước hoàn toàn hoặc không thấm mồ hôi.
Để đạt hiệu quả tối ưu, kem chống nắng cần được bôi trước khi ra nắng ít nhất 15 phút. Về liều lượng, một người trưởng thành cần khoảng 30 ml để phủ toàn bộ vùng da không được che chắn. Riêng vùng mặt cần khoảng 1/4 muỗng cà phê, hoặc 1/2 muỗng nếu tính thêm cổ và tai.
Trong thực tế, nhiều người thường bỏ sót các vùng dễ tổn thương như tai, sau cổ, mu bàn chân, da đầu (đối với người tóc thưa) và môi. Những vị trí này cần được bôi đầy đủ để đảm bảo hiệu quả bảo vệ.
Ngoài ra, kem chống nắng cần được bôi lại sau mỗi 2 giờ khi ở ngoài trời, hoặc ngay sau khi bơi, đổ mồ hôi nhiều hay lau bằng khăn. Việc sử dụng hằng ngày cũng rất quan trọng, kể cả khi trời râm mát hoặc ở trong nhà gần cửa sổ, vì tia UVA vẫn có thể xuyên qua mây và kính.
Bác sĩ Lê Cao Trí nhấn mạnh, kem chống nắng là biện pháp quan trọng nhưng không nên sử dụng đơn lẻ. Để bảo vệ da hiệu quả trong mùa hè, cần kết hợp thêm các biện pháp che chắn như hạn chế ra nắng trong khung giờ cao điểm từ 10 - 14 giờ, đội mũ rộng vành, mặc quần áo chống nắng, đeo kính râm và sử dụng giày dép phù hợp.
Tuân thủ đúng nguyên tắc lựa chọn và sử dụng kem chống nắng không chỉ giúp phòng tránh cháy nắng trước mắt mà còn góp phần làm chậm lão hóa, giảm nguy cơ ung thư da và duy trì làn da khỏe mạnh lâu dài, đặc biệt trong bối cảnh tia UV ngày càng gia tăng.
