Tối 10/4, TAND TP HCM tuyên bà Nguyễn Thị Như Loan (Tổng giám đốc, nguyên Chủ tịch HĐQT Công ty Quốc Cường Gia Lai) phạm tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí.
Theo HĐXX, bà Loan giữ vai trò đồng phạm giúp sức trong vụ án, song có nhiều tình tiết giảm nhẹ; là người điều hành Công ty Cổ phần Quốc Cường Gia Lai p- doanh nghiệp có đóng góp ngân sách, tạo việc làm và tham gia nhiều hoạt động an sinh xã hội.
Dù hưởng lợi số tiền lớn, bà Loan đã chủ động nộp lại toàn bộ để khắc phục hậu quả, bảo đảm thu hồi tài sản cho Nhà nước.
Từ đó, HĐXX đã cân nhắc theo tinh thần Nghị quyết 68 của Bộ Chính trị, ưu tiên việc khắc phục hậu quả kinh tế, khi xem xét trách nhiệm hình sự, nên chấp nhận đề nghị của VKS, cho bị cáo được hưởng án treo.
Bà Nguyễn Thị Hồng, cựu phó chủ tịch UBND TP HCM bị tuyên phạt 2 năm tù treo về tội Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ. Bà Đào Thị Hương Lan (cựu giám đốc Sở Tài chính, đang trốn truy nã) bị xét xử vắng mặt nhận 3 năm tù về cùng tội danh.
Tòa cũng ghi nhận cho bà Hồng được hưởng một số tình tiết giảm nhẹ tương tự bà Loan. Ngoài ra, bà Hồng phạm tội do chủ quan, tin tưởng vào cấp dưới.
Bà Hồng bị xác định hai lần nhận tiền từ bị cáo Lê Y Linh (Giám đốc Công ty TNHH Việt Tín) và Đặng Phước Dừa (nguyên Chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần Việt Tín) gồm một túi quà bên trong có 10.000 USD và 50.000 USD trong lần tân gia vì ký văn bản giao đất cho nhóm này.
Bà Hồng có mặt trong buổi khai mạc phiên tòa, sau đó xin vắng mặt vì lý do sức khỏe.
Bị cáo Lê Quang Thung (nguyên Tổng giám đốc, quyền Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Cao su Việt Nam) bị phạt 8 năm tù về tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí; 6 năm tù về tội Nhận hối lộ. Tổng hợp hình phạt, ông này lĩnh 14 năm tù.
Tòa: Hậu quả vụ án đã được khắc phục
Về trách nhiệm dân sự, HĐXX cho biết bà Loan và các bị cáo đã nộp tổng cộng 407 tỷ đồng cùng 50.000 USD; ngoài ra cơ quan điều tra còn kê biên nhiều tài sản khác. Tòa xác định hậu quả vụ án đã được khắc phục hoàn toàn, đây là một trong những căn cứ để xem xét giảm nhẹ trách nhiệm cho các bị cáo.
Theo bản án, bà Loan biết khu đất 39-39B Bến Vân Đồn là tài sản Nhà nước nhưng vẫn chuyển tiền, tạo điều kiện để Lê Y Linh và Đặng Phước Dừa sử dụng thanh toán nghĩa vụ tài chính của Công ty Phú Việt Tín, sau đó nhận chuyển nhượng toàn bộ vốn góp tại doanh nghiệp này rồi bán lại cho đối tác.
Khu đất 39-39B Bến Vân Đồn, liền kề quận 1, vốn là tài sản Nhà nước giao Tổng cục Cao su (nay là Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam) quản lý từ năm 1976. Sau nhiều lần thay đổi, quyền quản lý được chuyển cho Tổng công ty Cao su Đồng Nai và Công ty Cao su Bà Rịa thông qua Công ty TNHH Phú Việt Tín.
Trong quá trình thực hiện chủ trương sắp xếp lại nhà đất công, Tập đoàn Cao su lập phương án hợp khối, chuyển mục đích sử dụng khu đất sang đất ở để xây chung cư và được UBND TP HCM cùng Bộ Tài chính chấp thuận. Tuy nhiên, quá trình triển khai sau đó phát sinh hàng loạt sai phạm.
Theo tòa, ông Lê Quang Thung là người khởi đầu sai phạm từ năm 2009 khi trực tiếp thỏa thuận với Linh và Dừa dùng khu đất góp vốn làm dự án thông qua Công ty Phú Việt Tín mà không qua thẩm định giá, đấu giá.
Để thâu tóm dự án, Linh và Dừa đã đưa hối lộ hàng trăm nghìn USD cùng hàng chục tỷ đồng cho nhiều cá nhân liên quan. Khi chưa hoàn tất nghĩa vụ tài chính với Nhà nước, hai người tiếp tục chuyển nhượng phần vốn góp – thực chất là khu đất – cho công ty của bà Loan.
Tòa kết luận chuỗi hành vi của các bị cáo đã khiến khu đất bị chuyển trái pháp luật sang tư nhân, gây thiệt hại hơn 542 tỷ đồng cho Nhà nước.
Tòa xác định, bị cáo Thung có vai trò chính trong vụ án vì động cơ vụ lợi cá nhân đã chỉ đạo các bị cáo là cấp dưới thuộc Công ty Cao su Đồng Nai và Công ty Cao su Bà Rịa – Vũng Tàu ký biên bản chuyển nhượng vốn góp bản chất là khu đất 39-39B Bến Vân Đồn cho tư nhân.
Ngoài ra, bị cáo Thung đã lợi dụng chức vụ quyền hạn nhận 300.000 USD và 200.000 SGD từ Dừa và Linh. Do đó, tòa xác định bị cáo phải chịu trách nhiệm cao nhất trong vụ án.
Bị cáo Linh và Dừa cùng bị tuyên phạt mức án 7 năm tù về hai tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí và Đưa hối lộ.
Các bị cáo còn lại lĩnh 2 năm tù treo đến 5 năm tù về một trong các tội trên.
Thông tin từ Ban Chỉ huy Bộ đội biên phòng (Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Hà Tĩnh) ngày 15-4 cho biết đơn vị vừa triệt phá một vụ vận chuyển 24.000 viên hồng phiến, bắt giữ hai thanh niên liên quan.
Theo đó khoảng 8h30 ngày 12-4, tại khu vực cửa khẩu quốc tế Cầu Treo (tỉnh Hà Tĩnh), lực lượng Ban Chỉ huy Bộ đội biên phòng phối hợp các đơn vị nghiệp vụ Công an tỉnh Hà Tĩnh, Công an tỉnh Nghệ An bắt Hoàng Đức Khẩn (25 tuổi, ngụ xã Trung Yên, Nghệ An) khi nghi phạm đang mang một chiếc ba lô bên trong chứa 24.000 viên hồng phiến.
Tiếp tục mở rộng điều tra, lực lượng chức năng bắt thêm Nguyễn Văn Nghĩa (32 tuổi, ngụ xã Nghi Lộc, Nghệ An).
Tại cơ quan điều tra, bước đầu hai nghi phạm khai nhận vận chuyển thuê số ma túy trên từ một người lạ ở khu vực biên giới xã Sơn Kim 1 (Hà Tĩnh) đến địa bàn xã Trung Lộc (Nghệ An) để lấy tiền công 30 triệu đồng.
Hiện vụ án đang tiếp tục được lực lượng chức năng điều tra.
Đây là nội dung được nêu trong Nghị định 109/2026 quy định xử phạt hành chính trong các lĩnh vực bổ trợ tư pháp, hôn nhân và gia đình, thi hành án dân sự và phá sản. Quy định có hiệu lực từ 18/5, thay thế Nghị định 82/2020, sửa đổi bổ sung bởi Nghị định 117/2024.
Trong lĩnh vực công chứng, Nghị định 109 cũng siết chặt quy trình nhận diện người yêu cầu công chứng khi bổ sung một yêu cầu kỹ thuật mới mang tính bắt buộc để chống gian lận.
Cụ thể, nhà chức trách sẽ xử phạt tổ chức hành nghề công chứng 7-10 triệu đồng nếu không chụp ảnh người yêu cầu công chứng đang ký hoặc điểm chỉ vào văn bản trước sự chứng kiến của công chứng viên. Hai Nghị định hiện hành chưa đề cập hành vi này, do Luật Côngchứng cũ (2014) chưa bắt buộc việc chụp ảnh. Song Luật Công chứng 2024 đã bắt buộc nội dung này.
Vấn đề công chứng viên có cần thiết phải chụp ảnh với người yêu cầu công chứng, vừa qua một lần nữa được một số đại biểu Quốc hội đưa ra hôm 9/4, khi thảo luận về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Công chứng.
Nêu quan điểm, bà Trần Hồng Nguyên, Phó chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp nêu, quy định này mới được bổ sung trong Luật Công chứng 2024, nhằm bảo đảm tính công khai, minh bạch trong việc công chứng, bảo đảm sự kiểm soát chặt chẽ trình tự, thủ tục công chứng.
Bà phân tích, quy định bắt buộc chụp ảnh mới chỉ thực hiện được một năm, nên nếu bỏ cần có tổng kết, đánh giá. Hoạt động này thực tế không gây khó khăn, không tạo thêm thủ tục cho người đi công chứng.
Từ thực tiễn giải quyết tranh chấp của tòa án, Chánh án TAND Tối cao Nguyễn Văn Quảng cho hay có những hợp đồng công chứng vô hiệu vì công chứng viên cũng không biết người đi công chứng là ai.
Do đó, việc chụp ảnh bảo đảm tính xác thực, chính xác, đồng thời xác định trách nhiệm của công chứng viên. Trong khi thao tác chụp ảnh cũng rất đơn giản, không phiền hà cho người dân.
Công chứng di chúc trực tuyến có thể bị phạt 15-25 triệu đồng
Nghị định 109 cũng đã cập nhật nhiều nội dung mới nhằm phù hợp với Luật Công chứng 2024 và xu hướng chuyển đổi số.
Cụ thể, Luật Công chứng 2024 cho phép việc công chứng điện tử có thể thực hiện trực tuyến, khi các bên không có mặt tại cùng một địa điểm và giao kết giao dịch thông qua phương tiện trực tuyến, trước sự chứng kiến trực tiếp của công chứng viên.
Song công chứng điện tử không được áp dụng với di chúc và giao dịch dân sự là hành vi pháp lý đơn phương khác (hứa thưởng, từ chối hưởng di sản, đơn phương chấm dứt hợp đồng...).
Theo luật, công chứng viên có trách nhiệm phải kiểm tra kỹ tình trạng sức khỏe tâm thần và năng lực nhận thức của người lập di chúc tại thời điểm công chứng. Việc thực hiện trực tuyến có thể làm hạn chế khả năng quan sát, đánh giá xem người lập di chúc có đang bị lừa dối, đe dọa hay cưỡng ép hay không.
Công chứng viên cũng phải chứng kiến việc người lập di chúc tự mình ký hoặc điểm chỉ vào văn bản và phải thực hiện việc niêm phong bản di chúc ngay trước mặt người lập di chúc...
Vì vậy, công chứng di chúc điện tử trực tuyến có thể dẫn đến xác nhận không chính xác ý chí cuối cùng của người để lại di sản, kéo theo các tranh chấp hoặc sai sót pháp lý về sau.
Do đó, tại Nghị định mới đặt ra mức phạt 15-25 triệu đồng nếu công chứng viên, hoặc tổ chức hành nghề công chứng thực hiện hành vi này. Đây là quy định lần đầu xuất hiện, do các quy định hiện hành (Nghị định 82 và 117) dựa trên Luật Công chứng 2014 (cũ), nên chưa có hành lang pháp lý để xử phạt các hành vi liên quan đến môi trường điện tử trực tuyến này.
Cũng liên quan đến nội dung chuyển đổi số trong hoạt động công chứng, Nghị định 109 bổ sung mức phạt 10-20 triệu đồng với tổ chức hành nghề công chứng nếu không thực hiện việc chuyển đổi hồ sơ công chứng giấy thành thông điệp dữ liệu điện tử để lưu trữ điện tử theo quy định của pháp luật.
Do Luật Công chứng 2024 cho phép công chứng trực tiếp và trực tuyến. Giao dịch sau đó vẫn được công chứng viên và tổ chức hành nghề công chứng chứng nhận bằng chữ ký số để tạo ra văn bản công chứng điện tử.
Văn bản điện tử này có hiệu lực giá trị như văn bản công chứng giấy và có giá trị như bản gốc.
Chiều 6/4, Ngọc, 32 tuổi, trú Hải Phòng, cùng 116 người bị TAND tỉnh Hà Tĩnh xét xử về tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản, Mua bán người và Đánh bạc, theo điều 174, 150, 321 Bộ luật Hình sự 2015.
Đây là phiên tòa có số bị cáo đông nhất tại Hà Tĩnh. Trong 190 bị hại, chỉ vài người có mặt theo triệu tập của HĐXX.
Theo cáo trạng, đầu năm 2024, một đường dây lừa đảo trực tuyến quy mô lớn do hai người đàn ông Trung Quốc tên A Hào và Cận (không rõ lai lịch) điều hành tại đặc khu kinh tế Tam giác vàng thuộc tỉnh Bokeo (Lào) đã dựng lên mô hình đầu tư khách sạn "ảo" trên website OYO nhằm chiếm đoạt tiền.
Hoàng Thị Bích Ngọc cùng 116 người tham gia đường dây với vai trò phân cấp chặt chẽ, từ điều hành, quản lý đến "chân rết". Nhóm này là lập website giả mạo, quảng bá mô hình "đầu tư khách sạn trực tuyến" với cam kết lợi nhuận cao, rút tiền dễ dàng. Các nhân viên "sale" sử dụng tài khoản Facebook ảo, đóng giả doanh nhân thành đạt kết bạn với nhiều người Việt Nam, tạo lòng tin rồi dụ dỗ tham gia.
Sau khi bị hại nộp tiền, hệ thống hiển thị lợi nhuận ảo để kích thích đầu tư thêm. Khi số tiền lớn dần, chúng tìm cách trì hoãn, đưa ra lý do lỗi hệ thống hoặc yêu cầu nạp thêm tiền để "mở khóa" rút tiền, sau đó cắt liên lạc, chiếm đoạt toàn bộ.
Theo cơ quan điều tra, đường dây được tổ chức theo mô hình doanh nghiệp. Vi Quỳnh Trang làm phiên dịch, truyền đạt chỉ đạo từ người cầm đầu và tham gia trực tiếp vào quá trình lừa đảo.
Vũ Khắc Bảo Chung và Ngô Tuấn Anh giữ vai trò quản lý, điều hành các "tổ trưởng", hướng dẫn kịch bản tiếp cận bị hại và theo dõi hoạt động của toàn bộ hệ thống.
Nhóm "hậu đài" gồm Bích Ngọc, Ninh Thị Kim Oanh, Ninh Thị Liễu, Lê Thiên Hóa trực tiếp tương tác với bị hại qua website giả mạo, cung cấp tài khoản nhận tiền và phối hợp cắt liên lạc khi nạn nhân không còn khả năng nộp thêm.
Các "tổ trưởng" quản lý nhân viên, triển khai kịch bản lừa đảo và quyết định thời điểm "chặn rút tiền", khiến nhiều nạn nhân mất toàn bộ số tiền đã đầu tư. Dưới các tổ này là hàng chục nhân viên "sale" - trực tiếp tiếp cận, dẫn dắt bị hại vào bẫy.
Tháng 8/2024, sau thời gian dài theo dõi, hàng trăm trinh sát Công an tỉnh Hà Tĩnh sang Lào, phối hợp với Bộ Công an và lực lượng liên ngành của Lào đột kích đặc khu Tam giác vàng, bắt hàng trăm người.
Nhà chức trách cáo buộc, trong hơn 6 tháng, đường dây đã thực hiện hàng trăm vụ lừa đảo, chiếm đoạt hơn 23 tỷ đồng của 190 bị hại trên cả nước. Có người mất hàng tỷ đồng sau nhiều lần nạp tiền.
Trong 23 tỷ đồng phải bồi thường, hiện mới có 14 bị cáo khắc phục gần 500 triệu đồng cho 18 bị hại.
Ngoài hành vi lừa đảo, một số bị cáo còn bị truy tố tội Mua bán người. Trong đó Đinh Văn Châu, Lò Văn Tiết, Trịnh Văn Phương đã lừa tuyển người Việt Nam sang Lào, giao cho nhóm của A Hào để ép buộc làm việc trong các cơ sở lừa đảo.
Nạn nhân bị quản lý chặt chẽ, không được về nước, nếu muốn rời đi phải nộp tiền hoặc bị đánh đập. Từ tháng 3 đến 7/2024, Châu đã lừa bán 8 người, hưởng lợi 140 triệu đồng; Tiết bán 7 người, hưởng lợi 96,5 triệu đồng; Phương bán 3 người, hưởng lợi 45 triệu đồng.
Cáo trạng cũng xác định một số bị cáo có hành vi Đánh bạc. Trong tháng 7/2024, tại đặc khu Tam giác vàng, Lê Thiên Hóa cùng một số người được giao tổ chức đánh bạc trên website D79BET với các hình thức như tài xỉu, cá độ bóng đá...
Một số bị cáo trực tiếp tham gia đánh bạc với số tiền từ vài chục đến gần 80 triệu đồng. Tuy nhiên, các lần đánh bạc đều dưới 20 triệu đồng mỗi lần, và những người liên quan chưa được hưởng lợi do thua hoặc chưa được thanh toán tiền công.
