Khách đến quán cà phê The Flight Deck, ở P.Phú Nhuận, TP.HCM tỏ ra thích thú khi được hóa thân thành phi công lái máy bay Airbus 320 qua buồng lái mô phỏng với độ chân thật cao. Nhờ kỹ thuật viên hướng dẫn, các “phi công” tự mình thực hiện thao tác cơ bản, như cất, hạ cánh, xử lý tình huống, lập kế hoạch bay…
Đến nay, em Nguyễn Quang Vinh (14 tuổi, ngụ số 47 đường Nguyễn Văn Đậu, P.Bình Thạnh, TP.HCM) đã có 4 lần được cha mẹ đưa đến quán cà phê này trải nghiệm làm phi công. “Con rất vui khi tự thao tác cất hạ, cánh, lên lịch bay, xử lý tình huống khi buồng lái mất áp suất đột ngột… Từ trải nghiệm này, con thấy việc điều khiển tàu bay rất khó, không dễ như trên tivi”, Vinh chia sẻ.
Không chỉ khách hàng nhí, nhiều sinh viên đam mê lĩnh vực hàng không dân dụng cũng tìm đến quán cà phê này để có cơ hội ngồi vào ghế lái tàu bay AirBus 320.
Hoàng Mạnh, sinh viên Học viện Hàng không Việt Nam, cho biết: “Em thường xuyên đến trải nghiệm điều khiển tàu bay qua buồng lái mô phỏng. Trước đây, em nghĩ phi công chỉ cần điều khiển tàu bay lên, xuống nhưng qua trải nghiệm tại này thì không dễ như thế, qua đó giúp mình học được nhiều thao tác”.
Tương tự, bạn Lê Hoàng An, sinh viên Trường ĐH Khoa học tự nhiên TP.HCM, chia sẻ: “Từ lâu, em đã yêu thích nghề phi công và chỉ điều khiển máy bay qua các trò chơi trên máy tính. Lần đầu tiên đến đây trải nghiệm buồng mô phỏng tàu bay AirBus 320, em cảm thấy vui khi được tự tay bấm các nút điều khiển, có cảm giác chân thực đến 75%”.
Nói về buồng lái mô phỏng tàu bay AirBus 320, anh Trần Hưng Quốc Việt (32 tuổi, chủ quán cà phê), cho biết bản thân rất yêu thích nghề phi công và đã có bằng lái phi công cơ bản (Private Pilot License-PPL). Vì lý do cá nhân, anh phải tạm gác lại ước mơ học tiếp bằng phi công dân dụng. Vốn có kiến thức về vận hành tàu bay AirBus 320, anh đã liên kết với đơn vị chuyên môn thiết kế buồng lái mô phỏng tàu bay AirBus 320 để tiếp tục nuôi dưỡng đam mê của bản thân và cho người có nhu cầu trải nghiệm cảm giác làm phi công đối với dòng máy bay thương mại này.
Khách sẽ hóa thân thành phi công tàu bay AirBus 320, trong đó có trải nghiệm cất, hạ cánh dưới sự hướng dẫn của kỹ thuật viên và thuê trang phục phi công để check-in. Đối với các trải nghiệm còn lại, khách được kỹ thuật viên hướng dẫn chọn sân bay để thực hiện thao tác cất, hạ cánh và lập kế hoạch bay, xử lý tình huống khẩn cấp khi đang bay. Anh Việt còn cho biết nhiều khách “ruột” còn trải nghiệm “phi công tập sự” trong 15 giờ, trong đó có không ít phi công đến ôn luyện kỹ năng bay để chuẩn bị cho kỳ thi năng định định kỳ.
Theo anh Việt, từ khi khai trương vào tháng 4.2025 đến nay, quán đã đón trên 3.000 lượt khách đến trải nghiệm buồng lái mô phỏng tàu bay AirBus 320. Hiện quán đang đầu tư thêm buồng lái AirBus 320 thứ hai với nhiều cải tiếng đáng kể, có hoạt động lưu động, giúp khách dễ dàng thao tác và có trải nghiệm thật nhất. Bên cạnh đó, anh Việt còn tổ chức nhiều buổi workshop chia sẻ kiến thức hàng không dân dụng, con đường trở thành phi công cơ bản… thu hút nhiều bạn trẻ đam mê ngành hàng không tham gia.
Tranh cãi 'không đóng BHYT thì không trả lương': Doanh nghiệp không được giữ lương
Câu chuyện nhanh chóng thu hút sự chú ý, không chỉ vì tính đúng sai của vụ việc, mà còn là một thực tế đáng lo ngại: "Nhiều sinh viên đi làm thêm nhưng không thực sự biết mình có những quyền gì".
Trao đổi về vấn đề này, luật sư Nguyễn Trung Tín, Giám đốc Công ty Luật Tín & Associates, cho biết việc sinh viên làm thêm có phải tham gia bảo hiểm bắt buộc hay không phụ thuộc vào điều kiện cụ thể của quan hệ lao động.
Theo ông Tín, đáng chú ý, Điểm l, Khoản 1, Điều 2 của luật Bảo hiểm xã hội 2024 quy định, người lao động làm không trọn thời gian vẫn phải tham gia bảo hiểm bắt buộc nếu có mức lương trong tháng bằng hoặc cao hơn mức tối thiểu làm căn cứ đóng bảo hiểm (mức lương cơ sở hiện tại là 2.340.000 đồng/tháng).
Liên quan đến trường hợp sinh viên vừa đi học, vừa đi làm, luật sư cho biết thêm theo Khoản 10, Điều 1 và Khoản 5, Điều 13 của luật Bảo hiểm y tế sửa đổi 2024, nếu một người đồng thời thuộc nhiều nhóm tham gia bảo hiểm y tế, sẽ đóng theo nhóm có thứ tự ưu tiên cao hơn. Trong đó, nhóm do người lao động và người sử dụng lao động đóng được xếp trước nhóm học sinh, sinh viên. Điều này đồng nghĩa với việc khi sinh viên ký hợp đồng lao động và thuộc diện đóng bảo hiểm bắt buộc, sẽ phải tham gia bảo hiểm y tế theo doanh nghiệp thay vì theo nhà trường.
Về vấn đề đóng trùng bảo hiểm y tế, theo Khoản 2.5 và Điều 20 Quyết định 595/QĐ-BHXH, trường hợp người tham gia đóng trùng sẽ được cơ quan bảo hiểm xã hội hoàn trả phần tiền đã đóng thừa.
Làm rõ thêm về việc doanh nghiệp yêu cầu người lao động hoàn tất nghĩa vụ bảo hiểm trước khi trả lương, luật sư Nguyễn Trung Tín khẳng định đây là hai nghĩa vụ hoàn toàn độc lập và không thể thay thế cho nhau.
Cụ thể, theo Điều 102 bộ luật Lao động 2019, người sử dụng lao động chỉ được khấu trừ tiền lương trong một số trường hợp nhất định, như để bồi thường thiệt hại do người lao động làm hư hỏng tài sản, thiết bị.
"Pháp luật không cho phép doanh nghiệp tự ý giữ lương của người lao động như một hình thức 'bảo đảm' cho các nghĩa vụ khác, bao gồm cả nghĩa vụ bảo hiểm", luật sư Nguyễn Trung Tín nhấn mạnh.
Theo luật sư, tiền lương là quyền lợi gắn liền với công sức lao động và phải được chi trả đầy đủ, đúng thời hạn.
"Việc chưa hoàn tất nghĩa vụ bảo hiểm (nếu có) cần được xử lý thông qua cơ chế đối chiếu, truy thu hoặc thỏa thuận rõ ràng, chứ không thể trở thành lý do để trì hoãn hoặc từ chối trả lương", ông cho biết.
Trên thực tế, việc sinh viên đi làm thêm từ sớm không còn xa lạ, nhưng không phải ai cũng được tiếp cận đầy đủ thông tin về hợp đồng lao động hay bảo hiểm.
Phạm Thị Quyên, sinh viên Trường ĐH Kiến trúc Hà Nội, hiện đang làm thêm tại một cửa hàng trang sức trong trung tâm thương mại, cho biết bản thân chưa được ký hợp đồng lao động chính thức.
"Mình cũng không hiểu rõ lắm về quyền lợi, chỉ biết là nếu được ký hợp đồng thì sẽ có bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và có thêm tháng lương thứ 13", Quyên chia sẻ.
Trong khi đó, Nguyễn Trung Kiên, sinh viên Trường ĐH Tôn Đức Thắng TP.HCM, hiện làm bán thời gian tại một quán cà phê, cũng cho biết mình chưa từng ký hợp đồng lao động.
"Mình cũng có biết sơ qua về quyền lao động, nhưng nghĩ làm việc làm bán thời gian thì không quá quan trọng. Chủ yếu làm thêm kiếm tiền nên em cũng không để ý nhiều đến chuyện hợp đồng", Kiên nói.
Những chia sẻ này cho thấy một điểm chung: nhiều sinh viên bước vào thị trường lao động với tâm lý "làm tạm", từ đó dễ bỏ qua quyền lợi của chính mình.
Theo tiến sĩ Nguyễn Thị Bích, Trưởng bộ môn luật lao động (Trường ĐH Luật TP.HCM), sinh viên và lao động trẻ thường gặp bất lợi do thiếu hiểu biết và kinh nghiệm: Không phân biệt rõ các loại hợp đồng, không quan tâm đến quyền lợi bảo hiểm, không lưu giữ thông tin làm việc và ngại va chạm khi có tranh chấp.
Đặc biệt, tâm lý "làm thêm cho vui" hoặc "chỉ làm tạm thời" khiến nhiều người chấp nhận làm việc mà không có hợp đồng hoặc thỏa thuận rõ ràng.
Tiến sĩ Nguyễn Thị Bích nhận định: "Dù là lao động toàn thời gian hay bán thời gian, khi đã có quan hệ lao động thì quyền và nghĩa vụ của các bên đều được pháp luật điều chỉnh. Việc không ký hợp đồng hoặc không quan tâm đến hợp đồng có thể khiến người lao động rơi vào thế bất lợi khi xảy ra tranh chấp".
Theo bà, nhiều sinh viên hiện nay chưa có thói quen tìm hiểu quy định pháp luật lao động từ sớm, dẫn đến việc dễ chấp nhận những điều kiện làm việc thiếu rõ ràng.
"Người lao động không đi xin việc, mà đang trao đổi giá trị sức lao động của mình. Khi không nhận thức được điều này, họ dễ chấp nhận những điều kiện bất lợi", bà nhấn mạnh.
Xung quanh việc lao động trẻ cần làm gì để tự bảo vệ mình? Trao đổi thêm về vấn đề này, bà Nguyễn Thị Bích cho biết trong trường hợp phát sinh tranh chấp, người lao động được khuyến nghị: Kiểm tra hợp đồng, bảng lương; trao đổi trực tiếp với quản lý; lưu giữ bằng chứng làm việc; liên hệ cơ quan chức năng nếu cần.
Cô gái bất ngờ nổi tiếng với bộ ảnh xinh như mỹ nhân thời xưa
Đầu tháng 4, bộ ảnh về một cô gái chụp tại công viên Thống Nhất (Hà Nội) được chia sẻ rộng khắp trên các nền tảng mạng xã hội. Trong ảnh, cô gái có mái tóc dài, hơi xoăn, buông xõa tự nhiên. Gương mặt thanh tú được trang điểm nhẹ, tạo cảm giác tinh khôi. Đặc biệt, ánh mắt của cô trong veo, có chiều sâu, cuốn hút mọi ánh nhìn.
Bộ ảnh mang phong cách cổ điển khiến nhiều người liên tưởng đến ảnh chụp của những mỹ nhân đình đám thập niên 90. Vì vậy, nhiều hội nhóm, cá nhân chọn đăng lại bộ ảnh của cô gái kèm nhận xét: Cô gái xinh như diễn viên những năm 1990, giống các nữ hoàng ảnh lịch…
Cô gái nổi tiếng và được mọi người tìm kiếm với bộ ảnh ở công viên Thống Nhất là Đàm Phương Linh (21 tuổi). Linh đến từ TP.Hải Phòng, hiện tạm trú tại P.Đống Đa, Hà Nội. Cô đang theo học tại Trường ĐH Ngoại Thương Hà Nội.
Linh kể bộ ảnh được chụp vào ngày 31.3. Hôm đó, Linh và các bạn uống cà phê trong công viên Thống Nhất. Lúc chuẩn bị về, cả nhóm rủ nhau chụp ảnh kỷ niệm vì thấy nắng ở công viên đẹp và thử máy ảnh compact vừa được tặng của bạn.
Sau đó, Linh tự điều chỉnh màu máy ảnh, rồi tạo dáng cho bạn chụp. Việc chụp ảnh diễn ra trong 20 phút, hoàn toàn ngẫu hứng. Trang phục chụp ảnh cũng là quần áo mặc hàng ngày của Linh.
Tối cùng ngày, Linh đăng tải một số ảnh vừa chụp ở công viên lên các nền tảng mạng xã hội. Trong đó, bài đăng trên Threads được nhiều người xem nhất, đến nay được hơn 460.000 lượt xem. Các video trên TikTok cá nhân của Linh cũng hơn 600.000 lượt xem.
"Tôi không biết ảnh được viral, chỉ nhận ra khi biết nhiều fanpage lớn đăng lại ảnh của mình. Tôi thấy vui và bất ngờ lắm. Tôi không ngờ ảnh chụp bình thường để kiểm tra màu máy lại được mọi người yêu thích", Linh bày tỏ.
Trên các nền tảng mạng xã hội, rất nhiều người để lại bình luận với những lời khen tuyệt mỹ dành cho vẻ đẹp của người trong ảnh: "Bạn mà xuyên không về thời thập niên 90 thì đảm bảo lịch treo tường ở tiệm gội đầu, cắt tóc nào cũng có hình bạn", "Đẹp vậy! Giống người mẫu báo với ảnh lịch hồi xưa ghê", "Chị ấy thực sự quá xinh đẹp!", hay "Giờ mà khen xinh thì có vẻ quá dư thừa"…
Linh cho biết cô đang học năm 3, song bằng ngành kinh tế chính trị quốc tế và kinh tế đối ngoại. Ngoài thời gian học tập, cô còn làm thêm mẫu ảnh tự do. Cô làm công việc này được hơn 1,5 năm.
Tuy nhiên, Linh luôn ưu tiên việc học, còn công việc mẫu ảnh chỉ như một cách theo đuổi đam mê và có thêm một phần chi phí sinh hoạt. Cô chủ động nhận những lời mời hợp tác không trùng với lịch học.
Việc làm mẫu ảnh không chỉ là sở thích mà còn là cách để Linh lưu giữ thanh xuân. Sở thích này được truyền cảm hứng từ những bức ảnh thời trẻ của mẹ cô.
"Lúc trẻ, mẹ tôi đẹp lắm. Xem ảnh của mẹ, tôi có thêm động lực để lưu giữ thanh xuân của chính mình", Linh nói.
Sau khi nổi tiếng trên mạng xã hội, Linh nhận được thêm một số lời mời chụp ảnh nhưng không quá nhiều. Cô vẫn giữ quan điểm chọn những dự án phù hợp, cân đối với việc học ở trường.
