Sáng ngày 8/4 (giờ Việt Nam), Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố thỏa thuận ngừng bắn tạm thời kéo dài 2 tuần. Điều kiện then chốt để duy trì thỏa thuận là Tehran phải mở lại eo biển Hormuz cho hoạt động vận tải thương mại.
Tuy nhiên, thực tế trên biển lại đang diễn biến theo một kịch bản khác. Theo ghi nhận của WSJ, lưu lượng tàu thuyền qua eo biển có nhích lên nhẹ vào ngày 9/4 nhưng vẫn ở mức cực kỳ khiêm tốn.
Dữ liệu từ Kpler cho thấy chỉ có 10 tàu đi qua eo biển kể từ khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực, bao gồm 4 tàu chở dầu và 6 tàu chở hàng rời.
Trước khi những biến động bùng phát vào cuối tháng 2, mỗi ngày tuyến đường này đón nhận hơn 100 lượt tàu qua lại. Nơi đây vốn gánh vác việc luân chuyển khoảng 1/5 lượng dầu thô và khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) của toàn thế giới.
Sự sụt giảm đột ngột này đã tạo ra một “nút thắt cổ chai” trên biển. Theo báo cáo của Lloyd’s List, khoảng 800 con tàu vẫn đang mắc kẹt, neo đậu chờ đợi tại vùng biển xung quanh khu vực này. Lưu lượng hiện tại vẫn thấp hơn 90% so với mức bình thường và gần như hoàn toàn do thương mại liên quan đến Iran chi phối.
“Luật chơi” mới và lời đồn tiền mã hóa
Sự thận trọng của các doanh nghiệp vận tải là hoàn toàn có cơ sở khi những “luật chơi” mới đang dần thành hình. Phía Iran đã phát đi thông điệp qua các bên trung gian rằng họ sẽ giới hạn số lượng tàu được phép đi qua ở mức khoảng một chục tàu mỗi ngày.
Theo thông tin từ Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran, tàu thuyền giờ đây chỉ được phép đi qua khi có sự phối hợp chặt chẽ với hải quân nước này. Iran cũng đã chủ động công bố các tuyến hàng hải thay thế, chủ yếu đi gần khu vực đảo Larak để tránh rủi ro.
Đi kèm với đó là những điều kiện mang tính chọn lọc khắt khe. Các tàu muốn qua eo biển phải nằm trong một danh sách đã được phê duyệt từ trước. Những quốc gia được xem là “thân thiện” với Tehran có thể sẽ được ưu tiên cấp phép di chuyển.
Gây chú ý nhất trong giới tài chính lúc này là thông tin về khả năng thu phí trung chuyển. Theo tờ Financial Times, Iran có thể sẽ yêu cầu mức phí 1 USD cho mỗi thùng dầu đi qua eo biển.
Điểm độc đáo là khoản phí này có thể được yêu cầu thanh toán bằng tiền mã hóa. Nếu thành sự thật, đây là một chi tiết mang tính bước ngoặt, buộc các tập đoàn năng lượng phải tính toán lại toàn bộ bài toán chi phí logistics và phương thức thanh toán.
Trước những rào cản và rủi ro khó lường, các hãng vận tải biển lớn trên thế giới vẫn chọn cách quan sát. Tập đoàn vận tải khổng lồ Hapag-Lloyd của Đức cho biết họ chưa có kế hoạch nối lại tuyến đường đi qua Hormuz.
Hiệp hội vận tải biển quốc tế BIMCO cũng phát đi thông điệp cảnh báo tới các hội viên. Tổ chức này nhấn mạnh việc rời khỏi khu vực Vịnh lúc này là hành động không nên thực hiện nếu thiếu đi sự phối hợp chặt chẽ với cả phía Mỹ và Iran.
Những lo ngại về an ninh hàng hải vẫn luôn hiện hữu. Dữ liệu từ Tổ chức Hàng hải Quốc tế chỉ ra rằng, kể từ đầu tháng 3, đã có tới 30 tàu thương mại bị tấn công hoặc gặp sự cố tại khu vực này, trong đó có 13 chiếc là tàu chở dầu.
Cơ quan Năng lượng Quốc tế đánh giá những biến động hiện tại đã tạo ra một cú sốc nguồn cung nghiêm trọng đối với thị trường dầu mỏ toàn cầu. Tuy nhiên, giới đầu tư vẫn đang giữ thái độ bình tĩnh, chờ đợi những tín hiệu rõ ràng hơn từ các bên liên quan.
Tình hình tại eo biển Hormuz hiện tại vẫn còn nhiều ẩn số đối với chuỗi cung ứng toàn cầu. Biên tập viên Richard Meade của Lloyd’s List nhận định: “Eo biển hiện vẫn mở, hoặc đóng, giống như trước khi kế hoạch ngừng bắn được đưa ra”.
Ngày 10-4, thông tin từ Sở An toàn thực phẩm TP.HCM cho biết bước đầu cơ sở cung cấp suất ăn bán trú cho học sinh Trường tiểu học Bình Quới Tây đã thực hiện theo chỉ đạo tạm ngưng hoạt động, để phục vụ công tác điều tra của cơ quan chức năng.
Kết quả điều tra ban đầu ghi nhận: Trường tiểu học Bình Quới Tây có thực hiện ký kết cung cấp suất ăn sẵn cho học sinh bán trú với Chi nhánh Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Sản xuất Vận chuyển Hữu Phước theo hợp đồng số 08/HĐKT/2025.
Ngày 7-4-2026, thức ăn được chế biến tại Chi nhánh Công ty Thương mại Dịch vụ Sản xuất Vận chuyển Hữu Phước (địa chỉ: 102/23 Xô Viết Nghệ Tĩnh, phường Thạnh Mỹ Tây, TP.HCM) và vận chuyển đến Trường tiểu học Bình Quới Tây để chia suất ăn.
Thực đơn bữa ăn trưa gồm các món: Cơm, gà kho gừng, canh bắp cải nấu thịt, dưa leo xào, mận; thực đơn bữa ăn xế là bánh flan. Tổng số 740 học sinh cùng thực hiện bữa ăn trưa ngày 7-4-2026 lúc 10h30, 11h và bữa xế lúc 14h30.
Trong 2 ngày (8 và 9-4), Phòng y tế nhà trường và Trạm y tế phường Bình Quới tiếp nhận nhiều học sinh có triệu chứng sốt, đau bụng.
Đến 15h ngày 9-4, theo báo cáo số 136/BC-TYT của Trạm y tế phường Bình Quới, Sở An toàn thực phẩm ghi nhận hàng trăm học sinh có triệu chứng bất thường đến khám và điều trị tại các bệnh viện (trong đó có 27 trường hợp tại Bệnh viện Nhân dân Gia Định, 74 trường hợp tại Bệnh viện Đa khoa Bình Thạnh, 3 trường hợp tại Bệnh viện Nhi đồng 2 và 13 trường hợp tại Trạm y tế phường Bình Quới).
Trước đó ngày 8-4-2026, các mẫu lưu thực phẩm tại trường đã được UBND phường Bình Quới gửi đến Viện Y tế công cộng TP.HCM để kiểm nghiệm. Đồng thời Sở An toàn thực phẩm cũng đã đề nghị Bệnh viện Nhân dân Gia Định thực hiện xét nghiệm mẫu bệnh phẩm để thu thập dữ liệu phục vụ công tác điều tra.
"Hiện sở đang phối hợp chặt chẽ với Sở Y tế, UBND phường Bình Quới và các cơ quan chuyên môn để tiếp tục cập nhật tình hình sức khỏe bệnh nhân, thống kê số ca mắc và điều trị; đồng thời chờ kết quả kiểm nghiệm mẫu nguyên liệu thực phẩm và bệnh phẩm để xác định chính xác nguyên nhân vụ việc.
Các bước tiếp theo của quy trình điều tra ngộ độc thực phẩm sẽ được thực hiện nhằm bảo đảm tính khoa học và đúng quy định pháp luật", cơ quan này nhấn mạnh.
Chiều 10-4, Sở Công Thương thành phố Cần Thơ phối hợp cùng Ngân hàng Thương mại cổ phần Lộc Phát Việt Nam (LPBank) tổ chức hội thảo kết nối địa phương đồng hành cùng doanh nghiệp.
Chia sẻ tại sự kiện, ông Hà Vũ Sơn - Giám đốc Sở Công Thương thành phố Cần Thơ - thông tin LPBank là đơn vị thành viên của Tập đoàn Xuân Thiện. Tập đoàn Xuân Thiện hiện đang xin chủ trương của UBND thành phố Cần Thơ đầu tư khu lấn biển có diện tích 93.000ha, quy mô vốn đầu tư dự kiến là 16,8 tỉ USD.
Trong đó có tổ hợp sản xuất thép 16 triệu tấn/năm.
Thành phố đang tập trung xây dựng thành phố công nghiệp tại Khu công nghiệp Vĩnh Thạnh. VSIP đang đầu tư tại đây và thành phố đang phê duyệt chủ trương quy hoạch trên 6.300ha xây dựng thành phố công nghiệp, với mong muốn phát triển trong thời gian tới có khoảng 300.000 công nhân lao động ở thành phố công nghiệp này.
Ông Sơn cho biết đang xin chủ trương xây dựng thành phố năng lượng ở khu vực của Trần Đề, Đại Hải để phục vụ sự phát triển của thành phố Cần Thơ và các tỉnh của khu vực Đồng bằng sông Cửu Long.
Dù tình hình khó khăn, nhưng 3 tháng đầu năm xuất khẩu của thành phố đạt 1,5 tỉ USD. Thành phố đặt mục tiêu kim ngạch xuất khẩu năm 2026 đạt 6,5 tỉ USD.
Theo ghi nhận, toàn tỉnh Quảng Ngãi hiện có hơn 1.000ha trồng ớt, trong đó khoảng 765ha đang bước vào thu hoạch đầu vụ. Năng suất bình quân đạt hơn 82 tạ/ha. Dù sản lượng khá, nhưng giá bán lại lao dốc mạnh so với cùng kỳ năm ngoái.
Cùng thời điểm này năm 2025, giá ớt dao động 50.000-70.000 đồng/kg. Thế nhưng năm nay, ngay từ đầu vụ giá chỉ khoảng 14.000 đồng/kg và nhanh chóng giảm sâu xuống còn 5.000-7.000 đồng/kg.
Giữa ruộng ớt chín đỏ ở xã An Phú, bà Hiền thở dài, khoảng 5.000m² ớt của bà nhờ thời tiết ủng hộ mà quả đẹp. Nhưng giá xuống quá thấp khiến công sức chăm sóc gần như "đổ sông đổ biển".
"Giá này không đủ bù tiền giống, phân bón. Tôi tiếc nên tự hái, không dám thuê người vì không đủ trả công", bà Hiền thở dài.
Vựa ớt Quảng Ngãi đang rơi vào cảnh như bà Hiền. Thu hoạch thì lỗ, còn bỏ lại thì xót công, người dân mắc kẹt trong vòng luẩn quẩn "được mùa, mất giá".
Anh Nguyễn Duy Phước, một nông dân trồng ớt quy mô lớn tại xã Bình Sơn, cho biết mỗi ngày thu hoạch gần 2,5 tấn ớt nhưng bán ra chỉ khoảng 5.000 đồng/kg.
"Tiền phân, tiền thuốc, công chăm sóc đều tăng, mà giá bán thế này thì coi như lỗ nặng", anh Phước nói.
Theo các cơ sở thu mua, nguyên nhân chính khiến giá ớt giảm sâu là do thị trường tiêu thụ phụ thuộc lớn vào xuất khẩu sang Trung Quốc.
Năm nay nhu cầu từ thị trường này giảm, trong khi chi phí vận chuyển tăng cao, nhiều xe container hạn chế hoạt động khiến đầu ra bị ách tắc.
Một cơ sở thu mua, đóng gói ớt tại xã An Phú cho biết mỗi ngày vẫn thu mua hơn chục tấn ớt, nhưng sức tiêu thụ yếu nên giá buộc phải giảm sâu. "Đầu ra chậm, chi phí tăng nên doanh nghiệp cũng khó xoay xở", đại diện cơ sở này nói.
Dọc đường Trường Sa, bờ nam sông Trà Khúc, hình ảnh ớt đỏ rực được người dân trải dài phơi khô trên đoạn gần 2km trở nên quen thuộc. Đây là cách nhiều hộ lựa chọn để "găm hàng", chờ giá nhích lên sẽ bán ớt khô nhằm gỡ gạc phần nào chi phí.
Tuy vậy trong bối cảnh thị trường chưa có dấu hiệu phục hồi, bài toán đầu ra cho nông sản vẫn là nỗi lo thường trực.