Kiến nghị lập quỹ dự phòng rủi ro cho lao động bị treo quyền lợi BHXH

Kiến nghị lập quỹ dự phòng rủi ro cho lao động bị treo quyền lợi BHXH

Chính phủ đang xây dựng dự án Luật sửa đổi bổ sung một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội, dự kiến trình Quốc hội cho ý kiến và thông qua tại kỳ họp thứ hai Quốc hội khóa XVI. Một số nội dung dự kiến điều chỉnh cho phù hợp sau tinh gọn bộ máy.

Góp ý cho dự thảo, ông Đỗ Văn Thức, Liên đoàn Lao động TP Hải Phòng, đề xuất bổ sung chính sách để giải quyết đến cùng bất cập với người tham gia bảo hiểm xã hội (BHXH) khi doanh nghiệp nợ đọng, nợ xấu BHXH khiến họ không được hưởng quyền lợi hoặc nhận hưu trí.

Ông đề xuất lập quỹ dự phòng xử lý rủi ro, chiếm 3-5% tổng Quỹ Bảo hiểm xã hội, hoặc trích từ khoản lãi 0,03%/ngày tính trên số tiền chậm, trốn đóng BHXH. Nguyên tắc và điều kiện chi trả căn cứ vào việc phân loại rủi ro kỹ lưỡng. Khi cơ quan quản lý chưa xử lý được ngay nợ đọng thì quỹ dự phòng trích trợ cấp cho lao động tương đương mức sống tối thiểu để đảm bảo an sinh.

Ông Thức nêu thực tế lao động mỗi tháng trích 10,5% tiền lương làm căn cứ đóng BHXH nhưng đến khi làm thủ tục hưởng chế độ mới biết công ty chậm đóng, nợ đọng khiến họ bị treo quyền lợi, thậm chí không chốt được sổ để về hưu. Phần lớn nợ xấu không có khả năng chi trả, đặt giả thiết chủ doanh nghiệp có thể bị truy tố nhưng khoản nợ không thể thu hồi nên lao động vẫn chịu thiệt.

“Quyền lợi cuối cùng và quan trọng nhất của mỗi lao động khi tham gia hệ thống an sinh là được hưởng hưu trí. Lao động đã thực hiện đầy đủ trách nhiệm với BHXH nhưng lại không được hưởng quyền lợi, giải quyết thế nào thì luật sửa đổi bổ sung phải trả lời được”, ông nói.

Theo ông Thức nên tập trung vào khâu phòng ngừa rủi ro bằng cách thông tin rõ cho lao động về tình hình tham gia BHXH hàng tháng, như gửi tin nhắn, email. Tiền điện, nước hàng tháng nếu người dùng chậm đóng liền nhận tin nhắn nhắc nhở ngay thì chế độ liên quan đến an sinh xã hội càng phải được chú trọng.

Quyền lợi lao động ở nơi không có công đoàn cơ sở

Ông Lê Ngọc Châu làm Bí thư Thành ủy Hải Phòng
Ông Lê Ngọc Châu làm Bí thư Thành ủy Hải Phòng

Dự thảo đề xuất thời gian nghỉ dưỡng sức, phục hồi sức khỏe sau ốm đau, sau thai sản của lao động do người sử dụng lao động và Ban chấp hành Công đoàn cơ sở quyết định. Trường hợp hai bên có ý kiến khác nhau thì người sử dụng lao động quyết định số ngày nghỉ trên cơ sở đề nghị của Công đoàn. Nếu đơn vị đó không có công đoàn cơ sở thì người sử dụng lao động được quyết định.

Sửa đổi nhằm phù hợp bộ máy sau tinh gọn, cơ quan hành chính, doanh nghiệp hưởng 100% lương ngân sách nhà nước, lực lượng vũ trang không còn công đoàn cơ sở; áp dụng bao gồm cả trường hợp chưa thành lập công đoàn cơ sở.

GS Lê Minh Thông, nguyên Phó chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp của Quốc hội, cho rằng nơi chưa có công đoàn cơ sở, để chủ sử dụng tự quyết thì khó đảm bảo quyền lợi cho lao động. Dự thảo vì thế cần quy định rõ hơn điều kiện mà người sử dụng lao động được quyền quyết định, có thể căn cứ vào đề nghị của phía lao động và hồ sơ y tế.

Lo ngại rủi ro khi mở rộng kênh đầu tư Quỹ Bảo hiểm xã hội

Dự luật bổ sung danh mục đầu tư của Quỹ Bảo hiểm xã hội, ngoài các ngân hàng thương mại do Nhà nước chi phối như hiện hành thì có thể gửi tại nhà băng có vốn doanh nghiệp nhà nước trên 50% vốn điều lệ. Hiện Quỹ chỉ được gửi tiền tại các ngân hàng thương mại nhà nước, gồm Agribank, Vietinbank, Vietcombank và BIDV.

Đánh giá quy định dễ dẫn tới rủi ro khi liên quan đến an sinh, đặc biệt là hưu trí của hàng chục triệu người tham gia, GS Lê Minh Thông đề nghị bỏ đề xuất khỏi dự luật và giữ nguyên như quy định hiện hành khi chưa có đánh giá tác động.

TS Nguyễn Diệu Hồng cùng quan điểm, cho rằng Quỹ này có đặc thù riêng khi phải đảm bảo chi trả cho lao động trong dài hạn, thậm chí sau 30 năm. Việc mở rộng sang nhóm ngân hàng có vốn doanh nghiệp nhà nước trên 50% tiềm ẩn rủi ro cao, cơ quan soạn thảo cần xem lại để đảm bảo quyền lợi an sinh.

Theo số liệu của Bộ Tài chính, tới cuối 2024, Quỹ BHXH dư khoảng 1,29 triệu tỷ đồng với mức tăng trưởng bình quân 9% một năm. Tới năm 2027, dự kiến 24,6 triệu người tham gia BHXH; 18,8 triệu người đóng BHTN và 99,3 triệu người tham gia BHYT. Người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hàng tháng, trợ cấp thất nghiệp cũng sẽ tăng trong bối cảnh mở rộng diện bao phủ.

Cảnh sát giải cứu người phụ nữ Trung Quốc gặp nạn khi leo núi Dinh
Cảnh sát giải cứu người phụ nữ Trung Quốc gặp nạn khi leo núi Dinh

Hồng Chiêu

Tin Gốc: https://vnexpress.net/kien-nghi-lap-quy-du-phong-rui-ro-cho-lao-dong-bi-treo-quyen-loi-bhxh-5060567.html